Kryetari i Partisë Demokratike të Kosovës, Bedri Hamza, ka thënë se partia e tij vazhdon të mbajë qëndrim të njëjtë se së pari duhet të kalojnë edhe në lexim të dytë ndryshimet e propozuara në ligjin për Gjykatën Speciale të Kosovës në Hagë.
Duke folur në një konferencë për media pas ofertës së Kurtit për votimin e Bekim Sejdiut për president fillimisht, para kalimit të ndryshimeve në ligjin në fjalë, Hamza tha se kërkesa e tyre nuk mund të lidhet me zgjedhjen e presidentit të ri.
“Për ne, radha e gjërave është e qartë. Kemi thënë: së pari ligji në dy leximet”, tha Hamza. rel
Deputeti i Partisë Demokratike të Kosovës (PDK), Elmi Reçica, tha se partia dhe kryetari i saj, Bedri Hamza, në të gjitha takimet ia ka bërë të qartë kryeministrit Albin Kurti se, së pari duhet të votohet në lexim të dytë të ligji për Gjykatën Speciale, pastaj të flitet për presidentin.
Në një përgjigje për Radio Evropa e Lirë rreth ofertës së Kurtit për PDK-në që të garantojë votën e së paku gjysmës së deputetëve të saj për zgjedhjen e Bekim Sejdiut president, ai tha se “nuk mund të flitet me atë gjuhë që të ndahet gjysma e deputetëve.”
“Nuk janë ato pazare, nuk kemi dalë ne kështu të marrim dhe të japim një pjesë të deputetëve tanë”, tha ai.
I pyetur nëse kjo përbën refuzim të ofertës nga PDK-ja, ai tha se nuk mund të flasë në emër të partisë teksa përsëriti se “nuk mund të ndahet dhe s’ndahet grupi parlamentar i PDK-së, pavarësisht që secili deputet e ka të drejtën të lirë që të përcaktohet çka voton”.
Ai shtoi se e sheh të panevojshme që PDK-ja t’i përgjigjet Kurtit për ofertën, sepse, sipas tij, qëndrimi i tyre është qartë. rel
Kryeministri Albin Kurti i ka bërë “ofertë publike” Partisë Demokratike të Kosovës për t’ia kaluar ndryshimet e propozuara në ligjin për Gjykatën Speciale të Kosovës në Hagë.
Ai tha se, nëse PDK-ja zotohet se ia siguron të paktën gjysmën e votave të 22 deputetëve të saj për zgjedhjen e Bekim Sejdiut president të ri të Kosovës sonte, atëherë ai do t’ia sigurojë 62 vota nga partia e tij dhe partnerët e koalicionit qeverisës për kalimin e ndryshimeve në ligjin për Specialen.
Sejdiu ishte kandidat i një marrëveshjeje mes Lëvizjes Vetëvendosje të Kurtit dhe Lidhjes Demokratike të Kosovës dhe u tërhoq muajin e kaluar, pasi gjashtë deputetë të LDK-së kundërshtuan garimin e tij.
Kurti tha në konferencë se Sejdiu mbetet kandidat dhe se i nevojiten gjysma e votave të PDK-së për ta siguruar praninë e nevojshme e të paktën 80 deputetëve në Kuvendin me 120 vende për zgjedhjen e tij në ditën e fundit të afatit kushtetues për emërimin e presidentit të ri.
Ai tha se tani pret përgjigje nga PDK-ja, meqë partia opozitare “nuk po dëshiron të takohet më me ne”.
“Bedri Hamza na kushtëzuar në mënyrë ultimative dhe refuzon të takohet”, tha ai Kurti.
Paraprakisht, kryetari i PDK-së, Bedri Hamza, tha se nuk takohet me Kurtin dhe askënd për asgjë ka kaluar ndryshimet për ligjin i cili synon t’ia kufizojë kompetencat Gjykatës Speciale.
15:28
Kurti: Pa president nuk mund t’i ndihmojmë katërshes së UÇK-së
Kryeministri i Kosovës, Albin Kurti, ka thënë se zgjedhja e presidentit të Kosovës dhe mbrojtja e ish-krerëve të UÇK-së janë çështje të ndara.
Megjithatë, ai tha se pa e zgjedhur presidentin e ri të vendit, duke e ditur se afati për këtë mbaron sot në mesnatë, vendi nuk do të mundë t’iu ndihmojë katër ish-krerëve të UÇK-së në apelimin e dënimit të tyre në shkallë të parë me burgim për krime lufte nga Gjykata Speciale e Kosovës në Hagë.
Albin Kurti në konferencë për media. Foto arkivi.
“Për katër të dënuarit, ne besojmë se duhet të ketë korrigjim në Apel, ndërsa, në anën tjetër, kemi nevojë për një strategji shtetërore e kombëtare. Moszgjedhja e Presidentit na çon drejtpërdrejt në zgjedhje. Por jo vetëm që na çon në zgjedhje, ajo na kufizon edhe mundësinë që të merremi me strategjinë shtetërore dhe me çështjen e apelit”, tha Kurti.
Ai tha se Kosova nuk mund ta trajtojë çështjen apelit vitin e ardhshëm, ne “duhet të merremi me të këtë muaj”.
“Pa President, sot Kosova rrezikon të mbetet për muaj të tërë në zgjedhje dhe pa institucione funksionale. Prandaj, çështja e zgjedhjes së Presidentit është emergjente”, shtoi ai. rel
Ushtruesja e detyrës së presidentit të Kosovës, Albulena Haxhiu, i është drejtuar Gjykatës Kushtetuese për të kërkuar sqarim se kush mund t’i ushtrojë kompetencat presidenciale pas përfundimit të mandatit të saj gjashtëmujor, nëse Kuvendi nuk arrin ta zgjedhë presidentin e ri.
Këtë e konfirmoi Zyra e Presidentes në një përgjigje me shkrim për Radion Evropa e Lirë më 6 tetor – në ditën kur skadon afati për zgjedhjen e presidentit të ri.
Sipas Zyrës, Haxhiu e ka dorëzuar kërkesën në Gjykatën Kushtetuese më 5 tetor, duke u thirrur në nenin 113, paragrafi 3, nënparagrafi 1 i Kushtetutës.
“Kemi kërkuar të përcaktohet se si dhe nga kush ushtrohen kompetencat e domosdoshme presidenciale pas përfundimit të periudhës gjashtëmujore, kur presidenti i ri ende nuk është zgjedhur”, tha Zyra e Presidentes për REL-in.
Kush do t’i shpallte zgjedhjet?
Çështja merr rëndësi të veçantë pasi, nëse Kuvendi nuk arrin ta zgjedhë presidentin deri në përfundimin e afatit më 6 tetor, ai shpërndahet sipas Kushtetutës.
Gjykata Kushtetuese përcaktoi në mars se, nëse presidenti nuk zgjidhet brenda afatit të caktuar, Kuvendi shpërndahet automatikisht dhe zgjedhjet e parakohshme parlamentare duhet të mbahen brenda 45 ditësh.
Megjithatë, kjo krijon një paqartësi tjetër: kush do t’i shpallte zgjedhjet?
Kushtetuta ia njeh presidentit kompetencën për shpalljen e zgjedhjeve, ndërsa neni 90 përcakton se pozita e ushtruesit të detyrës së presidentit nuk mund të ushtrohet për më shumë se gjashtë muaj.
Pikërisht kjo është një nga çështjet që Haxhiu i ka dërguar për interpretim në Gjykatën Kushtetuese.
“Kushtetuta këtë kompetencë ia njeh presidentit. Përcaktimi i autoritetit që mund ta ushtrojë atë në rrethanat e krijuara është një nga çështjet kryesore që ia kemi shtruar Gjykatës”, tha Zyra e Presidentes.
Sipas saj, qëndrimi i institucionit është se duhet të gjendet një zgjidhje kushtetuese që mundëson shpalljen dhe mbajtjen e zgjedhjeve brenda afateve të përcaktuara.
Zyra e Presidentes thirret në “vijimësinë institucionale”
E pyetur nga REL-i se si e interpreton situatën e krijuar, Zyra e Presidentes tha se qëndrimi i saj mbështetet në parimin e “vijimësisë institucionale”.
“Dispozitat kushtetuese duhet të interpretohen në ndërlidhje, në mënyrë që përfundimi i një afati të mos e bëjë të pamundur përmbushjen e detyrimeve të tjera kushtetuese”, thuhet në përgjigje.
Sipas saj, pikërisht për të përcaktuar një zgjidhje që do ta garantonte këtë vijimësi brenda rendit kushtetues, çështja i është dërguar Gjykatës Kushtetuese.
Haxhiu po e ushtron detyrën e presidentes pas përfundimit të mandatit të presidentes së mëparshme, Vjosa Osmani, më 4 prill.
Kushtetuta përcakton shprehimisht se pozita e ushtruesit të detyrës së presidentit nuk mund të ushtrohet për një periudhë më të gjatë se gjashtë muaj.
Gjykata Kushtetuese ende nuk ka bërë publik ndonjë vendim lidhur me çështjet e ngritura nga Haxhiu.
Radio Evropa e Lirë iu drejtua Gjykatës për të konfirmuar pranimin e kërkesës dhe për të marrë më shumë hollësi rreth trajtimit të saj dhe është në pritje të përgjigjes.
Hetuesit e akuzojnë ish-presidentin e BND-së, August Hanning, për nxjerrjen e sekreteve shtetërore. Sipas informacioneve të WELT, prej vitesh ekzistonte dyshimi se Hanning mund të ishte një informator i shërbimit sekret rus.
Ish-presidenti i Shërbimit Federal të Inteligjencës së Gjermanisë (BND), August Hanning, është arrestuar nën dyshimin për spiunazh, sipas informacioneve të WELT. Përveç Hanningut, është arrestuar edhe një ish-bashkëpunëtor i tij i afërt.
Sipas informacioneve, ndaj ish-kreut të shërbimit sekret po zhvillohen hetime nën dyshimin për tradhti ndaj shtetit, për nxjerrje të sekreteve shtetërore dhe për veprimtari agjenturore të shërbimit sekret në favor të një fuqie të huaj.
Sipas një raportimi të gazetës “Bild”, Hanningu dyshohet se ka blerë informacione sekrete nga një ish-punonjës i stafit drejtues të BND-së. Sipas raportimit, këto informacione ishin të destinuara për të ashtuquajturën “Situata e Inteligjencës” në Kancelarinë Federale. Sipas gazetës, synimi i Hanningut ishte t’i rishiste këto dokumente në kuadër të një veprimtarie të mëvonshme këshillimore.
Prokurori i Përgjithshëm Federal po zhvillon hetime ndaj Hanningut dhe ish-punonjësit të BND-së.
Sipas informacioneve, autoritetet ranë në gjurmët e transferimit të dyshuar të informacioneve gjatë hetimeve për rrëmbimin e fëmijëve të sipërmarrëses Christina Block.
Sipas informacioneve të WELT, prej vitesh ekzistonte dyshimi se Hanning mund të ishte një informator i shërbimit sekret rus. Këtë e kishte pretenduar edhe një ish-agjent.
Hanningu e kishte hedhur poshtë vazhdimisht këtë pretendim në deklaratat për WELT, duke e cilësuar si absurditet. sn
Dymbëdhjetë persona kanë kërkuar ndihmë mjekësore pas përplasjes mes policisë dhe protestuesve, të hënën mbrëma në Prishtinë. Drejtori i Emergjencës, Naser Syla ka të ditur se prej të lënduarve një është zyrtar policor ndërsa 11 të tjerë janë protestues. Syla ka bërë të ditur gjithashtu se gjendja e tyre është stabël dhe pas trajtimit janë lëshuar në shtëpi. Nga të lënduarit, tre janë trajtuar prej plagëve prerëse.
“Deri tani në Qendrën Emergjente, ndihmë mjekësore kanë kërkuar 12 persona, prej tyre një polic. Të gjithë kanë marë trajtimin e duhur dhe gjendja e tyre është stabile. Pas trajtimit të ofruar të gjithë janë lëshuar në shtëpi. Tetë prej të lënduarve janë trajtuar dhe nga ekipa e Klinikës së Oftalmologjisë për shkak të veprimit të lotsjellësit, kurse tre të tjerë plagë prerëse”, ka thënë në një përgjigje për KOHËN, Syla.
Në orët e mbrëmjes të së hënës, është përshkallëzuar situata në Prishtinë pas protestës para Kuvendit të Kosovës në të cilën protestuesit kanë kërkuar që Projektligji për ndryshimin e Ligjit për Dhomat e Specializuara të kalojë edhe në lexim të dytë.
Në rrugën “Agim Ramadani” në kryeqytet, Njësia Speciale ka dalë me autoblindë dhe me “top” me ujë me synim shpërndarjen e protestuesve. Situatë e tensionuar ka mbretëruar edhe në hapësirat përreth Kuvendit të Kosovës, ku sërish është hedhur gaz lotsjellës në drejtim të protestuesve.
Paraprakisht në rrugën “Agim Ramadani” janë djegur edhe kontejnerë dhe është hedhur gaz lotsjellës, derisa protestuesit kanë hedhur mjete piroteknike në drejtim të zyrtarëve policorë dhe institucionit të Kuvendit të Kosovës.
Çlirim Haziri, një nga organizatorët e protestës ka thënë se ministri i Punëve të Brendshme, Xhelal Sveçla i sulmoi para grave e fëmijëve dhe iku.
“Ai Xhelali që sot rri ulur në kolltukun që u ngrit mbi gjakun e dëshmorëve, sot na ra, na gjuajti para fëmijëve tanë, para grave tona, para nënave tona e iku me bisht nën shalë. Ashtu siç është si qyqar. Po vazhdojnë të na gjuajnë, e ne do të vazhdojmë të rezistojmë, s’do të ndalemi”, ka thënë Haziri para protestuesve.
Ndërkohë, Policia e Kosovës ka thënë se përkundër kërkesave e thirrjeve të vazhdueshme që u ka bërë protestuesve që të respektohet ligji e të protestohet në mënyrë të qetë, zyrtarët policorë janë detyruar të përdorin gaz lotsjellës për të mundësuar daljen e deputetëve nga Kuvendi i Kosovës dhe për ta vënë situatën nën kontroll. Policia ka thënë se janë shkaktuar dëme materiale, por nuk raportohet për ndonjë lëndim serioz të personave.
“Edhe përkundër kërkesave e thirrjeve të vazhdueshme nga Policia, për respektim të ligjit, për protestim në mënyrë të qetë, zyrtarët policorë janë detyruar të përdorin mjetet e ligjshme policore, gazin lotsjellës, për të mundësuar daljen e personaliteteve nga Kuvendi dhe për të vënë situatën nën kontroll. Si pasojë e hedhjes së gjësendeve të ndryshme, mjeteve piroteknike, fishekzjarrëve, ndezjes së disa kontejnerëve të mbeturinave e zjarreve në rrugë nga protestuesit, janë shkaktuar dëme materiale, por fatmirësisht deri më tani nuk raportohet për ndonjë lëndim serioz të personave. Policia e Kosovës, e rithekson se e njeh të drejtën e qytetarëve për protestim dhe shprehje të pakënaqësive në mënyrë të qetë dhe demokratike dhe vazhdon të apelojë te të gjithë pjesëmarrësit të protestojnë të qetë, të mos e dëmtojnë pronën publike dhe të respektojnë ligjet. Përderisa protesta vazhdon, zyrtarët policorë do të jenë të pranishëm në terren për të garantuar rendin dhe sigurinë publike, siguria e qytetarëve dhe objekteve shtetërore si dhe mbarëvajtja e protestës vazhdojnë të jenë prioritet i Policisë së Kosovës”, thuhet në njoftimin e Policisë së Kosovës, raporton Koha.net.
Policia e Kosovës ka publikuar edhe një komunikatë me të dhënat e fundit nga protesta që përshkallëzoi në Prishtinë. Siç thuhet në njoftim, gjashtë zyrtarë policorë kanë pësuar lëndime dhe kanë pranuar tretman mjekësorë si dhe 11 protestues kanë kërkuar ndihmë mjekësore po ashtu.
Siç thuhet tutje në njoftim, Policia e Kosovës ka intervenuar me gaz lotsjellës, përfshirë topin e ujit për të shpërndarë protestuesit me qëllim që të parandalohet eskalimi i mëtejmë i situatës.
Gjatë ditës, protestuesit kanë ndërmarrë veprime të dhunshme edhe ndaj disa deputetëve të Lëvizjes Vetëvendosje, përkatësisht Farush Rexhepit e Sami Kurteshit. Po ashtu është penguar zyrtari i Qeverisë, Besnik Bislimi, ndërsa dhunë fizike është përdorur ndaj gazetarit Jeton Sopa.
Partia Demokratike e Kosovës nuk ka reaguar ndaj sjelljes së protestuesve ndaj deputetëve dhe sulmit ndaj Kuvendit, por ka dënuar siç kanë thënë dhunën e policisë ndaj protestuesve. PDK-ja ka kërkuar nga organet shtetërore “ndaljen e çdo veprimi joproporcional që po cenon rëndë të drejtën e qytetarëve për protestë”. BW
Kuvendi i Kosovës i dha të hënën mbështetje të plotë në lexim të parë një projektligji që synon të ndryshojë ndjeshëm mënyrën se si funksionojnë Dhomat e Specializuara në Hagë.
Të 91 deputetët që morën pjesë në votim e mbështetën nismën e Partisë Demokratike të Kosovës (PDK).
Asnjë deputet nuk votoi kundër apo abstenoi, ndërsa Lidhja Demokratike e Kosovës (LDK) nuk mori pjesë në votim.
Projektligji nuk e shfuqizon Gjykatën Speciale – siç njihen Dhomat e Specializuara në Hagë – por prek disa prej elementeve kryesore të funksionimit të saj: juridiksionin, periudhën kohore që mbulon, dënimet, vendin ku ato mbahen dhe trajtimin e rasteve që do të mbeteshin jashtë kompetencës së saj.
Nisma e PDK-së erdhi vetëm pesë ditë pas aktgjykimit të 16 shtatorit ndaj Hashim Thaçit, Kadri Veselit, Jakup Krasniqit dhe Rexhep Selimit.
Në dokumentin e projektligjit, nevoja për ndryshime lidhet me këtë aktgjykim dhe me gjetjet e trupit gjykues për “ndërmarrjen e përbashkët kriminale”.
Thaçi dhe Krasniqi u dënuan me nga 25 vjet burgim, Veseli me 18 vjet dhe Selimi me 13 vjet për krime lufte, ndërsa të katërt u shpallën të pafajshëm për krime kundër njerëzimit.
Pretendimet për trafikim organesh nuk ishin pjesë e aktakuzës ndaj tyre dhe asnjëri prej tyre nuk u gjykua për akuza të tilla.
Aktgjykimi nuk është i formës së prerë dhe mbrojtja ka paralajmëruar apel.
Por, çfarë do të ndryshonte konkretisht në ligj?
Juridiksion më i ngushtë
Një prej ndryshimeve kryesore ka të bëjë me llojin e veprave që mund të trajtohen nga Dhomat e Specializuara.
Projektligji synon ta lidhë juridiksionin e tyre me pretendimet specifike të raportit të Asamblesë Parlamentare të Këshillit të Evropës të vitit 2011.
Sipas propozimit, Specialja do të merrej me veprat që lidhen drejtpërdrejt me pretendimet për nxjerrjen, heqjen dhe trafikimin e paligjshëm të organeve, indeve ose qelizave njerëzore.
Në juridiksion do të përfshiheshin edhe vrasjet, tortura dhe trajtimi mizor ose çnjerëzor në vende specifike të ndalimit të përmendura në raport, kur ato lidhen drejtpërdrejt me operacionet e pretenduara të marrjes së organeve.
Kjo do të nënkuptonte heqjen nga juridiksioni i Speciales të krimeve të tjera të luftës, krimeve kundër njerëzimit apo dhunës politike që nuk kanë një lidhje të tillë të drejtpërdrejtë.
Dhomat e Specializuara e kanë origjinën te raporti i Asamblesë Parlamentare të Këshillit të Evropës i vitit 2011, i cili ngriti pretendime për krime të rënda gjatë dhe pas luftës në Kosovë, përfshirë pretendime për trafikim organesh.
Pas raportit u krijua Task-Forca Speciale Hetuese, e cila hetoi pretendimet.
Në vitin 2014, Kosova dhe Bashkimi Evropian u pajtuan për krijimin e një mekanizmi të veçantë gjyqësor për trajtimin e rasteve që do të dilnin nga këto hetime.
Në vitin 2015, Kuvendi i Kosovës miratoi ndryshimin kushtetues që krijoi bazën për Dhomat e Specializuara, si dhe Ligjin për Dhomat e Specializuara dhe Zyrën e Prokurorit të Specializuar.
Dhomat janë pjesë e sistemit juridik të Kosovës, por selinë e kanë në Hagë dhe përbëhen nga prokurorë dhe gjyqtarë ndërkombëtarë.
Ndryshon edhe periudha kohore
Ligji aktual ua jep Dhomave të Specializuara juridiksionin për krimet e pretenduara të kryera nga janari i vitit 1998 deri në dhjetor të vitit 2000.
Projektligji propozon që kjo periudhë të nisë më 1 korrik 1999 dhe të përfundojë më 31 dhjetor 2000.
Pra, periudha para 1 korrikut 1999 do të hiqej nga juridiksioni kohor i Speciales.
Ndryshim propozohet edhe në aspektin territorial.
Juridiksioni do të kufizohej në veprat e pretenduara të kryera brenda territorit të Kosovës.
Specialja ka trajtuar edhe pretendime për krime të kryera në veri të Shqipërisë.
Maksimumi 15 vjet burgim
Një tjetër ndryshim i rëndësishëm lidhet me dënimet.
Projektligji propozon që dënimi maksimal që mund të shqiptohet, të jetë 15 vjet burgim.
Në dokument kjo lidhet me parimin e ligjit më të favorshëm për të dënuarin – lex mitior – sipas të cilit zbatohet ligji penal që është më i favorshëm për personin e dënuar.
Në aktgjykimin e 16 shtatorit, tre prej katër të akuzuarve morën dënime më të larta se kufiri prej 15 vjetësh që propozohet me projektligj.
Rastet jashtë juridiksionit do të kalonin në Kosovë
Projektligji parasheh që rastet që, sipas juridiksionit të ri, nuk do të ishin më në kompetencën e Dhomave të Specializuara, të transferoheshin në sistemin e rregullt gjyqësor të Kosovës.
Bashkë me rastin do të transferoheshin edhe dosjet, provat dhe materialet përkatëse.
Trupat gjykues do të duhej ta rishqyrtonin juridiksionin për secilin rast brenda 30 ditësh nga hyrja në fuqi e ligjit.
Në rastet ku një aktakuzë përmban akuza që hyjnë në juridiksionin e ri dhe të tjera që mbeten jashtë tij, procedura do të ndahej.
Pjesa jashtë juridiksionit do të transferohej në Kosovë.
Personat e ndaluar në rastet që transferohen, do të silleshin në Kosovë dhe, sipas propozimit, do të duhej të dilnin para një gjyqtari brenda 48 orësh, për të vendosur për masën e sigurisë sipas ligjeve vendore.
Projektligji parasheh edhe mundësinë e ankesës në Gjykatën Supreme të Kosovës për çështjet që lidhen me juridiksionin.
Dënimet në Kosovë dhe falja presidenciale
Ndryshimet parashohin gjithashtu që personat e dënuar nga Dhomat e Specializuara të mund t’i mbajnë dënimet në institucionet korrektuese të Kosovës.
Personave të dënuar me vendim të formës së prerë do t’u hapej edhe mundësia që të jenë subjekt i faljes nga presidenti i Kosovës.
Megjithatë, zbatimi i kësaj dispozite mund të ngrejë çështje juridike.
Ligji aktual për Faljen përjashton nga e drejta për të kërkuar falje personat e dënuar për vepra të caktuara kundër së drejtës ndërkombëtare, ndërsa Kodi Penal i Kosovës i përfshin krimet e luftës në këtë kategori.
Çfarë ndodh me rastet që janë në proces?
Sipas shpjegimeve të PDK-së, procedurat aktuale të apelit do të vazhdonin brenda strukturës ekzistuese të Dhomave të Specializuara.
Nëse Apeli do të urdhëronte rigjykim, atëherë do të zbatohej juridiksioni i ri i propozuar.
Nëse rasti nuk do t’i plotësonte kriteret e reja, ai do të mund të transferohej në Kosovë.
Pra, miratimi i projektligjit nuk do të nënkuptonte vetvetiu anulimin e aktgjykimeve ekzistuese apo lirimin e personave të dënuar.
A mjafton vota e Kuvendit?
Jo domosdoshmërisht.
Dhomat e Specializuara u krijuan mbi bazën e një ndryshimi kushtetues, ligjit të veçantë dhe zotimeve ndërkombëtare të Kosovës.
Ekspertë juridikë kanë paralajmëruar se ndryshimet që prekin mandatin e tyre mund të ngrenë çështje kushtetuese dhe probleme në raport me detyrimet ndërkombëtare të vendit.
Vetë Dhomat e Specializuara i kanë thënë Radios Evropa e Lirë se nuk janë konsultuar për nismën.
Qeveria e Kosovës konstatoi më 2 tetor se nuk ka pengesa ligjore për procedimin e projektligjit.
Tani për tani, projektligji ka kaluar vetëm leximin e parë.
Ai duhet të shqyrtohet nen për nen në komisionin përgjegjës dhe më pas të rikthehet në Kuvend për lexim të dytë dhe votim përfundimtar. REL
Albulena Haxhiu, ushtruese e detyrës së presidentit të Kosovës.
Gentiana Paçarizi
Kosova ka afat deri më 6 tetor për ta zgjedhur presidentin e ri. Nëse Kuvendi dështon ta bëjë këtë, çka pason është e qartë: Kuvendi shpërndahet dhe shpallen zgjedhjet e jashtëzakonshme. Por, shumë më pak e qartë është se kush do t’i ushtronte kompetencat e presidentit pas kësaj?
Gjykata Kushtetuese, në aktgjykimin e fundit për rastet KO256/26 dhe KO258/26, ka konstatuar se afati 60-ditor për zgjedhjen e presidentit ka filluar më 8 gusht dhe përfundon më 6 tetor.
Kjo lidhet drejtpërdrejt me nenin 82 të Kushtetutës, sipas të cilit Kuvendi shpërndahet nëse presidenti nuk zgjidhet brenda 60 ditësh nga fillimi i procedurës së zgjedhjes.
Pra, nëse presidenti nuk zgjidhet deri më 6 tetor, nuk nevojitet një vendim i veçantë i Kuvendit për shpërndarjen e tij – thjesht aktivizohet dispozita kushtetuese për shpërndarjen e Kuvendit.
Gjykata e kishte sqaruar këtë parim edhe më herët. Në aktgjykimin e marsit 2026, ajo kishte konstatuar se dështimi për ta zgjedhur presidentin brenda afatit kushtetues çon në shpërndarjen e Kuvendit dhe në zgjedhje të parakohshme, të cilat duhet të mbahen brenda 45 ditësh.
Por, këtu lind një problem tjetër kushtetues: kush mbetet në krye të shtetit?
Në rrethana të zakonshme, kompetencat e presidentit do t’i ushtronte kryetari i Kuvendit, si ushtrues detyre i presidentit.
Por, në situatën aktuale, kjo zgjidhje kushtetuese është komplikuar nga fakti se kryetarja e Kuvendit, Albulena Haxhiu, tashmë e ka ushtruar këtë detyrë për gjashtë muaj.
Haxhiu mori detyrën e presidentes pas përfundimit të mandatit të Vjosa Osmanit më 4 prill. Por, sipas nenit 90, paragrafit 3 të Kushtetutës, posti i ushtruesit të detyrës së presidentit “nuk mund të ushtrohet për një periudhë më të gjatë se gjashtë muaj”.
Kjo periudhë gjashtëmujore përfundoi të dielën, më 4 tetor.
Paqartësitë kushtetuese
Pikërisht këtu shfaqet një paqartësi që Kushtetuta nuk e adreson shprehimisht: kush i ushtron kompetencat presidenciale pasi përfundon periudha maksimale gjashtëmujore e ushtruesit të detyrës, ndërsa presidenti i ri ende nuk është zgjedhur?
Sipas interpretimeve të disa organizatave të shoqërisë civile në vend, kufiri gjashtë-mujor i nenit 90 është absolut. Në këtë lexim, Haxhiu nuk mund të vazhdojë t’i ushtrojë kompetencat presidenciale vetëm për shkak se ende nuk është zgjedhur presidenti i ri.
Naim Jakaj nga Instituti i Kosovës për Drejtësi argumenton se, pas skadimit të këtij afati, vendi mbetet pa ushtrues detyre të presidentit.
Jakaj thotë për Radion Evropës së Lirë se kjo krijon rrezik për kaos kushtetues, sepse pa president disa detyra të rëndësishme shtetërore mund të mbeten pa u ushtruar.
“Presidenti është edhe Komandant Suprem i Forcës së Sigurisë së Kosovës. Nëse vendi mbetet pa president dhe pa ushtrues detyre me mandat të vlefshëm, nuk do të ketë as person që e ushtron këtë funksion”, thotë Jakaj.
Jakaj shton se ushtruesja e detyrës ishte paraparë si zgjidhje e përkohshme, gjatë së cilës partitë politike do të duhej të arrinin marrëveshje për zgjedhjen e presidentit.
“Fatkeqësisht, deri tani është parë më shumë se cilës parti i takon posti, sesa procesi dhe kriteret që duhet t’i përmbushë presidenti”, vlerëson ai.
Kështu, kjo zbrazëtirë kushtetuese krijon një problem të menjëhershëm praktik: nëse deri sot në mesnatë Kuvendi nuk arrin ta zgjedhë presidentin e ri, kush do t’i ushtronte kompetencat e tjera që Kushtetuta ia rezervon presidentit dhe kush do t’i shpallte zgjedhjet e parakohshme?
Në një analizë të publikuar më 2 tetor, Instituti Demokratik i Kosovës (KDI), që shqyrton ushtrimin e detyrës së presidentit përtej kufirit gjashtëmujor, vlerësoi se Kushtetuta nuk parasheh qartë se kush i ushtron kompetencat presidenciale pas përfundimit të tij.
KDI i bëri thirrje kryetares së Kuvendit, Albulena Haxhiu, në cilësinë e ushtrueses së detyrës së presidentit, ose palëve të tjera të autorizuara, t’i drejtohen Gjykatës Kushtetuese për sqarim lidhur me ushtrimin e këtyre kompetencave pas 4 tetorit dhe autoritetin për shpalljen e zgjedhjeve në rast se presidenti nuk zgjidhet.
Deri më tani, një kërkesë e tillë nuk është bërë.
Radio Evropa e Lirë pyeti Zyrën e Presidentes nëse Haxhiu mund të vazhdojë t’i ushtrojë kompetencat presidenciale pas përfundimit të afatit gjashtëmujor, kush do t’i shpallte zgjedhjet e parakohshme në rast të shpërndarjes së Kuvendit dhe nëse për këto çështje do t’i kërkohej sqarim Gjykatës Kushtetuese, por nuk mori përgjigje.
Gjykata Kushtetuese, deri më tani, nuk e ka zgjidhur shprehimisht këtë vakuum kushtetues, teksa, sipas KDI-së, mungesa e një mekanizmi të shprehur pasimi pas përfundimit të gjashtëmujorit krijon pasiguri për ushtrimin e kompetencave të presidentit.
Kjo është veçanërisht e rëndësishme pasi disa prej këtyre kompetencave janë të nevojshme për daljen nga kriza.
Presidenti, përkatësisht ushtruesi i detyrës së kësaj pozite, është ai që shpall zgjedhjet për Kuvendin dhe, pas zgjedhjeve, thërret mbledhjen e parë të legjislaturës së re.
Prandaj, nëse presidenti nuk zgjidhet deri më 6 tetor, çështja nuk është vetëm se kur do të mbahen zgjedhjet e ardhshme, por edhe se kush do ta ketë autoritetin për t’i shpallur.
Sipas Jakajt, meqenëse duket që nuk do të ketë një marrëveshje të shpejtë në mes të partive poltike, ndoshta Kuvendi është dashur që të hënën ta zhvillojë procesin e votimit për president, edhe nëse votimi do të dështonte.
“Në atë rast, ushtruesja e detyrës do të mund t’i thërriste partitë politike dhe të caktonte datën e zgjedhjeve të reja. Pas zgjedhjeve, Kuvendi i ri do të mblidhej brenda afatit kushtetues dhe do ta zgjidhte presidentin. Më pas, presidenti do të caktonte mandatarin për formimin e Qeverisë. Ky do të ishte një opsion urgjent për ta nxjerrë vendin nga bllokada”, thotë Jakaj për REL-in.
Në mungesë të një interpretimi të qartë kushtetues, kjo dilemë mund të përfundojë sërish para Gjykatës Kushtetuese. REL
6 tetori është afati i fundit për zgjedhjen e presidentit të Kosovës; nëse Kuvendi dështon, ai shpërndahet dhe vendi shkon në zgjedhje të reja.
Sot është, rrjedhimisht, edhe mundësia e fundit që kjo përbërje e Kuvendit t’i votojë në lexim të dytë ndryshimet në Ligjin për Dhomat e Specializuara.
Ndërsa partitë ende nuk kanë marrëveshje për presidentin, protestat për ndryshimin e Ligjit për Specialen – që të hënën u përshkallëzuan në dhunë – pritet të vazhdojnë edhe sot.
08:15
Nga protesta paqësore në përplasje
Debati brenda Kuvendit është shoqëruar me protesta jashtë tij.
Qytetarë dhe përfaqësues të kategorive të dala nga lufta u mblodhën të hënën pranë Kuvendit, duke kërkuar që deputetët ta përfundonin votimin e ndryshimeve të Ligjit për Specialen.
Protesta u përshkallëzua gjatë ditës. Persona nga turma tentuan të kalonin rrethojat e Kuvendit dhe hodhën mjete piroteknike dhe gjësende të tjera në drejtim të objekteve shtetërore. Policia ndërhyri pasi situata u përkeqësua, ndërsa përplasjet vazhduan edhe gjatë mbrëmjes.
Protestuesit bllokuan edhe hyrjet dhe daljet e Kuvendit, duke kërkuar që deputetët të mos largoheshin pa e votuar projektligjin në lexim të dytë.
Situata jashtë Kuvendit të Kosovës përmes fotografive
1/10 Policia përdori gaz lotsjellës jashtë Kuvendit të Kosovës mbrëmjen e 5 tetorit, pasi disa protestues hodhën mjete piroteknike drejt ndërtesës.
2/10 Protestuesit kërkonin miratimin përfundimtar të ndryshimeve në Ligjin për Gjykatën Speciale.
3/10 Tensionet mes protestuesve dhe policisë vazhduan për disa orë në rrugët pranë Kuvendit në Prishtinë.
4/10 Policia kishte formuar një kordon pranë ndërtesës, ndërsa në rrugë u panë edhe njësitë speciale.
5/10 Rruga kryesore pranë Kuvendit u bllokua. Policia tha se përdori gaz lotsjellës për të mundësuar largimin e zyrtarëve dhe për ta vënë situatën nën kontroll.
6/10 Sipas policisë, një grup protestuesish pengoi daljen e deputetëve dhe zyrtarëve, duke detyruar disa prej tyre të ktheheshin brenda Kuvendit.
Shfaq më shumëShfaq më pak
7/10 Gjatë protestës u dogjën kontejnerë mbeturinash dhe u ndezën zjarre në rrugë, sipas policisë, e cila raportoi dëme materiale.
8/10 Gjatë përpjekjeve të policisë për t’i shpërndarë protesuesit sa më larg ndërtesës së Kuvendit, protestuesit hodhën shishe qelqi dhe mjete piroteknike në drejtim të tyre.
9/10 Ndryshimet e propozuara pasojnë dënimin e Hashim Thaçit dhe tre ish-udhëheqësve të tjerë të UÇK-së. Ato parashohin, ndër të tjera, dënim maksimal prej 15 vjetësh burg.
10/10 Projektligji kaloi në lexim të parë, por votimi përfundimtar mbeti në pikëpyetje: PDK-ja kërkonte miratimin e tij para zgjedhjes së presidentit, ndërsa Vetëvendosja kërkonte rendin e kundërt.
08:10
Specialja kaloi pengesën e parë, mbeti e dyta
Projektligji për ndryshimin e Ligjit për Dhomat e Specializuara kaloi të hënën në lexim të parë, por deputetët nuk arritën ta votonin edhe në lexim të dytë.
PDK-ja, e cila e ka iniciuar projektligjin, kërkoi që procedurat të përfundonin brenda së njëjtës ditë dhe që pas shqyrtimit të amendamenteve në komisione, Kuvendi të mblidhej sërish për votimin përfundimtar.
Ndryshimet e propozuara prekin disa elemente të funksionimit të Dhomave të Specializuara.
Ato parashohin, mes tjerash, kufizimin e dënimit maksimal me burgim në 15 vjet, mundësinë e ankesës në Gjykatën Supreme të Kosovës dhe vuajtjen e dënimeve në Kosovë.
Por, procesi është ndërthurur me negociatat për presidentin.
PDK-ja ka insistuar që fillimisht të përfundojë ndryshimi i ligjit dhe më pas të diskutohet zgjedhja e presidentit.
Lëvizja Vetëvendosje ka kërkuar që të dyja çështjet të zgjidhen brenda afatit kushtetues.
Pavarësisht takimeve mes kryetarit të LVV-së, Albin Kurti, dhe atij të PDK-së, Bedri Hamza, partitë hynë në ditën e fundit pa marrëveshje për presidentin.
08:03
Dita e fundit për presidentin
Kosova ka hyrë më 6 tetor në ditën e fundit për zgjedhjen e presidentit të ri – një afat që, rrjedhimisht, mund të përcaktojë edhe fatin e ndryshimeve në Ligjin për Dhomat e Specializuara.
Kuvendi ka kohë vetëm deri në fund të ditës për ta zgjedhur presidentin.
Gjykata Kushtetuese ka përcaktuar se afati 60-ditor për zgjedhjen e tij ka nisur më 8 gusht dhe përfundon më 6 tetor.
Nëse presidenti nuk zgjidhet brenda këtij afati, Kuvendi shpërndahet dhe vendi shkon në zgjedhje të reja parlamentare brenda 45 ditësh.
Kjo do të nënkuptonte edhe fundin e mandatit të kësaj përbërjeje të Kuvendit dhe, rrjedhimisht, pamundësinë që ajo ta përfundojë votimin e ndryshimeve në Ligjin për Dhomat e Specializuara.
08:00
Mirëmëngjesi!
Unë jam Valona Tela dhe do të jem me ju gjatë ditës për t’ju sjellë zhvillimet më të fundit nga Prishtina.
Sot është një ditë vendimtare: 6 tetori është afati i fundit për zgjedhjen e presidentit të Kosovës.
Nëse presidenti nuk zgjidhet, Kuvendi shpërndahet – çka do të linte të papërfunduar edhe procesin e votimit të ndryshimeve në Ligjin për Dhomat e Specializuara, të miratuara një ditë më parë në lexim të parë.
Protestat për ndryshimin e këtij ligji, që të hënën u përshkallëzuan në dhunë, pritet të vazhdojnë edhe sot.
Mundësia për një marrëveshje të minutës së fundit mes Lëvizjes Vetëvendosje dhe Partisë Demokratike të Kosovës ekziston ende, por është e kufizuar nëse partitë nuk lëvizin nga pozicionet e tyre aktuale, vlerëson Blerim Vela, bashkëpunëtor i jashtëm kërkimor në Qendrën për Siguri dhe Qëndrueshmëri në Oslo.
Në një përgjigje për Radion Evropa e Lirë, në ditën kur skadon afati për zgjedhjen e presidentit të Kosovës, Vela thotë se zhvillimet e një dite më parë dhe mosbesimi i kahershëm mes partive e kanë vështirësuar mundësinë e kompromisit.
“Mundësia për arritjen e një marrëveshjeje të minutës së fundit mes LVV-së dhe PDK-së mbetet formalisht e mundshme, por pas zhvillimeve të djeshme dhe mosbesimit kronik mes partive, gjasat që ajo të ndodhë janë të kufizuara nëse njëra ose të dyja palët nuk lëvizin nga pozicionet e tyre aktuale”, thotë Vela.
Sipas tij, situata nuk është më vetëm çështje e afateve kushtetuese dhe procedurave parlamentare.
Ai e sheh atë edhe si “një provë të kapacitetit të munguar të elitave politike për ta kthyer kompromisin nga një koncesion i detyruar në një akt përgjegjësie shtetërore”.
Vela: Nevojitet formulë paralele për presidentin dhe Specialen
Përplasja kryesore mes LVV-së dhe PDK-së lidhet me dy procese që kanë mbetur të papërfunduara: zgjedhjen e presidentit dhe votimin përfundimtar të ndryshimeve në Ligjin për Dhomat e Specializuara.
Projektligji për Specialen mori mbështetjen e deputetëve në lexim të parë më 5 tetor, por nuk u votua në lexim të dytë.
PDK-ja ka insistuar që ndryshimet ligjore të përfundojnë para se të procedohet me zgjedhjen e presidentit, ndërsa LVV-ja ka kërkuar që të trajtohen të dyja çështjet.
Vela është kritik ndaj zhvillimeve të një dite më parë – kur protestat në mbështetje të ndryshimeve në ligj u përshkallëzuan në dhunë – dhe, veçanërisht, ndaj qasjes së PDK-së.
Sipas tij, përpjekja e kësaj partie për t’i mbajtur deputetët në Kuvend derisa të votohej në lexim të dytë Projektligji për Specialen bie ndesh me qëndrimet që PDK-ja ka mbajtur gjatë krizave të mëparshme politike, kur kishte theksuar vullnetin e lirë të deputetëve dhe kundërshtonte presionin ndaj tyre.
Ai vlerëson se debati rreth UÇK-së po shndërrohet në një betejë për “pronësi simbolike dhe politike”, ndërsa refuzimi i kompromisit, sipas tij, po përdoret edhe për mobilizim elektoral.
Megjithatë, Vela sheh ende një rrugëdalje.
Sipas tij, një marrëveshje do të kërkonte që partitë të gjenin sot një formulë për të vepruar paralelisht në të dyja drejtimet.
“Çdo kthesë e mundshme sot do të vijë nga një akt i vetëdijshëm përgjegjësie, ku partitë gjejnë një formulë veprimi paralel për çështjen e mbrojtjes ligjore dhe institucionale të ish-krerëve të UÇK-së dhe zgjedhjes së presidentit”, thotë Vela.
Ai paralajmëron se vazhdimi i bllokadës nuk do të dëmtonte vetëm një parti politike, por “funksionalitetin e shtetit dhe besueshmërinë e demokracisë kosovare”.
Çfarë ndodh nëse marrëveshja dështon?
Gjashtë tetori është afati i fundit për zgjedhjen e presidentit. Nëse kjo nuk ndodh deri në përfundimin e afatit kushtetues, Kuvendi shpërndahet dhe Kosova shkon në zgjedhje të parakohshme.
Vela beson se, në një skenar të tillë, përplasjet e ditëve të fundit dhe çështja e ish-krerëve të UÇK-së do të zinin vend qendror në fushatën zgjedhore.
“Nëse dështon zgjedhja e presidentit deri sonte në mesnatë, Kosova do të futet në fushatën më të acaruar politike deri më tani”, thotë ai.
Sipas Velës, partitë mund të përpiqen t’i përdorin zhvillimet e fundit për të krijuar dy narrativë kundërshtues: njëri rreth pretendimeve se kush “e mbron UÇK-në” dhe tjetri rreth pretendimit se kush ka bërë më shumë lëshime për të shmangur një proces tjetër zgjedhor.
Vela e cilëson këtë ndarje si “konstruktim politik artificial”, që, sipas tij, synon mobilizimin e elektoratit rreth aktgjykimit të 16 shtatorit ndaj ish-krerëve të UÇK-së dhe debatit nëse institucionet e Kosovës kanë bërë mjaftueshëm për ta.
Ai pret që PDK-ja, në rast zgjedhjesh, të synojë mobilizimin e votuesve të prekur nga aktgjykimi dhe zhvillimet rreth Dhomave të Specializuara.
Ndërkaq, sipas tij, LVV-ja mund të argumentojë se ka bërë lëshime ndaj partive opozitare për t’i shmangur zgjedhjet dhe të kërkojë mbështetje më të madhe për të dalë nga cikli i bllokadave politike.
Vela thotë se nuk e përjashton as mundësinë që, para zgjedhjeve eventuale, Qeveria të ndërmarrë masa për mbështetje ligjore, institucionale ose financiare për ekipet mbrojtëse të ish-krerëve të UÇK-së gjatë procesit të apelit.
Rreziku i një fushate të polarizuar
Përtej përfitimeve që partitë mund të synojnë nga zgjedhjet, Vela sheh edhe një rrezik tjetër: lodhjen e mëtejshme të votuesve.
Ai përmend rënien e pjesëmarrjes në zgjedhjet e parakohshme të qershorit 2026 krahasuar me ato të dhjetorit 2025 dhe thotë se një tjetër fushatë e dominuar nga akuza për “tradhti” dhe nga polarizimi mund ta thellojë demobilizimin e qytetarëve.
“Gjithë këto manovra politike mund të rezultojnë me thellim të apatisë dhe lodhjes qytetare”, përfundon Vela.
Hetuesit e akuzojnë ish-presidentin e BND-së, August Hanning, për nxjerrjen e sekreteve shtetërore. Sipas informacioneve të WELT, prej vitesh ekzistonte dyshimi se Hanning mund të ishte një informator i shërbimit sekret rus.
Ish-presidenti i Shërbimit Federal të Inteligjencës së Gjermanisë (BND), August Hanning, është arrestuar nën dyshimin për spiunazh, sipas informacioneve të WELT. Përveç Hanningut, është arrestuar edhe një ish-bashkëpunëtor i tij i afërt.
Sipas informacioneve, ndaj ish-kreut të shërbimit sekret po zhvillohen hetime nën dyshimin për tradhti ndaj shtetit, për nxjerrje të sekreteve shtetërore dhe për veprimtari agjenturore të shërbimit sekret në favor të një fuqie të huaj.
Sipas një raportimi të gazetës “Bild”, Hanningu dyshohet se ka blerë informacione sekrete nga një ish-punonjës i stafit drejtues të BND-së. Sipas raportimit, këto informacione ishin të destinuara për të ashtuquajturën “Situata e Inteligjencës” në Kancelarinë Federale. Sipas gazetës, synimi i Hanningut ishte t’i rishiste këto dokumente në kuadër të një veprimtarie të mëvonshme këshillimore.
Prokurori i Përgjithshëm Federal po zhvillon hetime ndaj Hanningut dhe ish-punonjësit të BND-së.
Sipas informacioneve, autoritetet ranë në gjurmët e transferimit të dyshuar të informacioneve gjatë hetimeve për rrëmbimin e fëmijëve të sipërmarrëses Christina Block.
Sipas informacioneve të WELT, prej vitesh ekzistonte dyshimi se Hanning mund të ishte një informator i shërbimit sekret rus. Këtë e kishte pretenduar edhe një ish-agjent.
Hanningu e kishte hedhur poshtë vazhdimisht këtë pretendim në deklaratat për WELT, duke e cilësuar si absurditet. sn
Gjermania do t’i ofrojë Ukrainës një paketë të re mbështetjeje me vlerë mbi 1.3 miliardë euro, që përfshin ndihmë ushtarake dhe mbështetje për sektorin energjetik.
Presidenti ukrainas Volodymyr Zelenskyy bëri të ditur marrëveshjen pas takimit me kancelarin gjerman Friedrich Merz. Sipas tij, paketa synon të forcojë mbrojtjen e Ukrainës dhe sektorin energjetik përpara dimrit.
Merz konfirmoi se rreth 1 miliard euro do të shkojnë për ndihmë ushtarake, ndërsa rreth 350 milionë euro do të përdoren për mbështetjen e energjisë.
Zelenskyy tha gjithashtu se gjatë vizitës janë nënshkruar 15 marrëveshje dhe dokumente, kryesisht në fushën e sigurisë, prodhimit dhe bashkëpunimit industrial, me një vlerë totale prej mbi 8.5 miliardë eurosh.
Ndërkohë, Ukraina dhe Gjermania kanë nënshkruar edhe një marrëveshje të veçantë për forcimin e bashkëpunimit në luftën kundër dronëve. bw
Kancelari gjerman Friedrich Merz ka mbërritur në Kiev në një vizitë të papritur, në një kohë kur kryeqyteti ukrainas është nën kërcënimin e sulmeve të reja ajrore ruse.
Pak pas mbërritjes së tij në Kiev, në qytet u dëgjuan shpërthime. Më herët ishin aktivizuar sirenat e alarmit ajror dhe autoritetet kishin paralajmëruar për praninë e dronëve rusë në hapësirën ajrore mbi kryeqytet.
Pas mbërritjes, Merz deklaroi se kishte udhëtuar drejt Kievit për t’i shprehur Ukrainës mbështetjen e Gjermanisë në një periudhë të rëndësishme të luftës.
“Jam në Kiev sepse Ukraina ka nevojë për të gjithë mbështetjen tonë në javët e ardhshme”, tha kancelari gjerman në një deklaratë.
Merz theksoi se mbështetja gjermane për Ukrainën do të vazhdojë dhe se këtë mesazh do t’ia përcjellë edhe presidentit ukrainas Volodymyr Zelensky.
“Do t’i them presidentit Volodymyr Zelensky: Mund të vazhdoni të mbështeteni në ndihmën tonë”, u shpreh ai.
Kancelari gjerman paralajmëroi gjithashtu për rrezikun që paraqet vazhdimi i luftës, duke deklaruar se, nëse Rusia nuk ndalet, makina e saj ushtarake mund të kthehet në të ardhmen kundër vendeve të tjera. Panorama
AUSTRI- Günther Fehlinger-Jahn ka njoftuar kandidaturën e tij për postin e Presidentit Federal të Austrisë në zgjedhjet e vitit 2028. Kryetari i “Austrian Committee for NATO Enlargement” ka publikuar një video nga Muzeu i Vjenës, ku ka bërë një premtim të veçantë për Shqipërinë. Fehlinger-Jahn shprehet se, nëse do të zgjidhej president, do të punonte për rikthimin në Krujë të armëve dhe përkrenares së Skënderbeut.
“Si President i Austrisë, zotohem se do të rikthej në Krujë, Shqipëri, përkrenaren dhe shpatën e Skënderbeut, për të nderuar Mbretin Skënderbe,” shkruan Fehlinger-Jahn.
Fehlinger-Jahn, ekonomist dhe aktivist austriak, është prej vitesh një zë publik në favor të zgjerimit të NATO-s dhe BE-së, me fokus të veçantë te Ballkani Perëndimor. Ai është mjaft aktiv në rrjetet sociale, ku shpesh komenton zhvillimet në Shqipëri, Kosovë, Serbi, si dhe çështjet që lidhen me Rusinë, Ukrainën, NATO-n dhe Bashkimin Evropian./Dosja.al
Komisioni Evropian ka propozuar krijimin e një tregu të përbashkët për nëntë shtete kandidate për anëtarësim në Bashkimin Evropian. Tregu parashihet në propozimin për ndryshimin e politikës së zgjerimit, në të cilin Radio Evropa e Lirë (REL) ka pasur qasje, dhe miratimi ose publikimi i të cilit pritet më 6 tetor, pas takimit njëjavor të Kolegjiumit të Komisionit Evropian në Strasburg.
Tregu i përbashkët për vendet kandidate përshkruhet si “instrumenti më i fuqishëm i bllokut për nxitjen e prosperitetit dhe konvergjencës ekonomike”.
Qasja në këtë treg, hapësira e përbashkët e BE-së në të cilën mallrat, shërbimet, njerëzit dhe kapitali qarkullojnë lirshëm, deri tani ka qenë plotësisht e mundur vetëm pas anëtarësimit formal.
Megjithatë, që këto propozime, ose disa prej tyre, të hyjnë në fuqi, nevojitet miratimi formal dhe pajtueshmëria e të gjitha shteteve anëtare të BE-së.
Dokumenti do të shërbejë si bazë për diskutimet strategjike ndërmjet liderëve të BE-së në samitin e ardhshëm, i cili do të mbahet më 15 dhe 16 tetor në Bruksel dhe do t’i kushtohet zgjerimit të BE-së.
Vendet kandidate janë: Shqipëria, Mali i Zi, Maqedonia e Veriut, Serbia, Bosnje e Hercegovina, Gjeorgjia, Turqia, Moldavia dhe Ukraina.
Treg përbashkët, por me kushte
Qasja në tregun e përbashkët nuk ofrohet automatikisht, por lidhet qartë me përparimin konkret të vendeve kandidate në procesin e reformave.
“Përparimi i krahasueshëm duhet të çojë në mundësi të krahasueshme”, thuhet, ndër të tjera, në draft-dokumentin e Komisionit Evropian.
Sipas dokumentit, instrumentet ekzistuese do të zgjeroheshin gradualisht, në përpjesëtim me shkallën në të cilën secili vend është realisht i gatshëm.
Dokumenti parashikon gjithashtu mekanizma mbrojtës kundër “ngecjes” në reforma, që do të thotë se qasja e fituar një herë nuk është domosdo e përhershme.
Megjithatë, dokumenti nuk përmban kritere të sakta, afate kohore apo rrethana të përcaktuara qartë se në cilat kushte qasja mund të pezullohet.
Çfarë ofrohet dhe çfarë ekziston tashmë?
Propozimet e reja të Komisionit Evropian parashikojnë përfshirjen e hershme të vendeve kandidate në sektorë të përzgjedhur, veçanërisht në fushën e teknologjive kritike, ekosistemeve industriale, integrimit financiar dhe zinxhirëve të qëndrueshëm të furnizimit.
Propozohet gjithashtu pjesëmarrja në programin “Horizont Evropa”, programin kryesor të BE-së për financimin e kërkimit dhe inovacionit, si dhe në projekte të rëndësishme me interes të përbashkët evropian.
Megjithatë, disa nga ofertat në këtë dokument tashmë janë në dispozicion të vendeve kandidate dhe vendeve potenciale anëtare. Kjo, ndër të tjera, vlen për zonën e përbashkët të pagesave në euro (SEPA) dhe heqjen e tarifave të roamingut.
SEPA tashmë është në dispozicion për shumicën e vendeve kandidate. Pesë vende, Shqipëria, Moldavia, Mali i Zi, Maqedonia e Veriut dhe Serbia, i janë bashkuar zyrtarisht SEPA-s.
Situatë e ngjashme është edhe me ofertën që lidhet me heqjen e tarifave të roamingut. Ukraina dhe Moldavia e përdorin këtë regjim që nga fillimi i këtij viti, ndërsa Komisioni Evropian planifikon që vitin e ardhshëm heqjen e tarifave ta zgjerojë edhe në të gjitha vendet e Ballkanit Perëndimor.
Cili është përfitimi nga tregu i përbashkët?
Përfitimet e integrimit evropian do të vinin shumë më herët se vetë anëtarësimi, thotë Korina Stratulat, zëvendësdrejtore në Qendrën për Politika Evropiane.
“Megjithatë, oferta duhet të jetë po aq e qartë sa edhe kushtet: çfarë qasjeje sigurojnë kandidatët, kur e sigurojnë atë dhe çfarë do ta justifikonte pezullimin e saj. Kandidatët duhet ta dinë se çfarë do t’u mundësojë përmbushja e kushteve, dhe jo vetëm se sa mund t’u kushtojë mos përmbushja e tyre”, thotë Stratulat për REL-in.
“Integrimi gradual duhet të mbetet rrugë drejt anëtarësimit, dhe jo një dhomë pritjeje e përhershme”, theksoi ajo.
Oferta për qasje në tregun e përbashkët lidhet gjithashtu me Marrëveshjen ekzistuese të Stabilizim-Asociimit (MSA), të cilën secili vend kandidat e ka me Bashkimin Evropian. Kjo marrëveshje përbën kornizën ligjore për afrimin gradual të vendeve kandidate me tregun e përbashkët.
Të dyja sistemet bazohen në heqjen e pengesave tregtare, përafrimin e rregullave dhe standardeve me rregullat e BE-së dhe përfshirjen graduale të vendeve kandidate në hapësirën ekonomike evropiane.
MSA-ja u mundëson kështu vendeve kandidate që, edhe para anëtarësimit të plotë, të përfitojnë nga një pjesë e përfitimeve ekonomike të integrimit, ndërsa njëkohësisht i përgatit ato për integrimin e plotë në tregun e përbashkët.
Çfarë tjetër ofrohet?
Qasja në tregun e përbashkët është vetëm një pjesë e dokumentit të gjerë, në të cilin Komisioni Evropian paraqet propozime të reja, nga të cilat del se vendet e ardhshme anëtare, në momentin e anëtarësimit, nuk do të gëzojnë domosdo të njëjtat të drejta si shtetet aktuale anëtare.
Elementi më i ndjeshëm i draftit lidhet me kufizimin e së drejtës së vetos, e cila në dokument përshkruhet në mënyrë simbolike si “angazhim i përkohshëm në lidhje me vendimmarrjen në Këshillin e BE-së dhe Këshillin Evropian”.
Sipas këtij propozimi, vendet e ardhshme anëtare do të angazhoheshin që të mos kundërshtonin vendimet e Këshillit në fushat ku kërkohet njëzëshmëri.
Shteteve anëtare u propozohet që në një numër të caktuar fushash, përfshirë zgjerimin, të kalojnë nga vendimmarrja unanime në vendimmarrje me shumicë të cilësuar.
Sipas propozimit, vendimet për hapjen ose mbylljen e kapitujve të negociatave do të merreshin me shumicë të cilësuar, ndërsa vendimi për pranimin e një anëtari të ri do të vazhdonte të merrej në mënyrë unanime.
Ku janë dobësitë e ofertës?
Në “çekuilibër”, është e bindur Korina Stratulat.
“Për kandidatët vendosen kushte të rrepta, ndërsa Bashkimit, në përgjithësi, i ofrohen mundësi dhe jo detyrime”, thekson Stratulat.
Ajo vlerëson se përdorimi më i mirë i marrëveshjeve ekzistuese ka kuptim, por vetëm renditja e instrumenteve nuk është e njëjtë me një detyrim që ato do të përdoren.
“BE-ja duhet të thotë se çfarë do të ndryshojë, kush do ta zbatojë dhe brenda cilit afat. Përndryshe, kushtet më të rrepta për anëtarësim rrezikojnë të bëhen zëvendësim për zgjidhjen e dobësive të vetë Bashkimit”, deklaroi ajo.
Presidenti ukrainas Volodymyr Zelensky ka njoftuar përdorimin e parë luftarak të raketës balistike taktike ukrainase FP-7, duke e cilësuar këtë si një hap të rëndësishëm për zhvillimin e kapaciteteve raketore të vendit.
Sipas agjencisë Ukrinform, Zelensky e bëri njoftimin përmes një postimi në Facebook, ku publikoi edhe një video që, sipas tij, tregon përdorimin e raketës.
“Raketa balistike taktike ukrainase. FP-7. Përdorimi i parë luftarak. Faleminderit për rezultatin. Hapi tjetër: prodhimi”, deklaroi Zelensky.
Njoftimi vjen në një kohë kur Ukraina po përpiqet të zgjerojë kapacitetet e saj të prodhimit të armëve dhe raketave, me synimin për të reduktuar varësinë nga furnizimet e huaja.
Më herët, Zelensky kishte deklaruar se forcat ukrainase kishin goditur një sërë objektivash, përfshirë pika në Detin e Zi, një vend për lëshimin dhe magazinimin e dronëve sulmues në rajonin e Oryolit në Rusi, një objekt nafte në rajonin e Samarës dhe një depo furnizimi të forcave ruse në rajonin e Bryanskut.
Pretendimet për goditjet dhe efektet e tyre janë deklarata të palës ukrainase dhe nuk janë verifikuar në mënyrë të pavarur. bw
Deklaratë e Ambasadorit Britanik në Kosovë Jonathan Hargreaves:
“Në qershor të vitit 1999, trupat britanike kaluan kufirin këtu në Han të Elezit si pjesë e misionit të NATO-s të autorizuar nga Rezoluta 1244 e OKB-së për të ndaluar spastrimin etnik dhe dhunën kundër popullsisë civile në Kosovë. Politikat katastrofike të Slobodan Millosheviqit çuan në krime lufte dhe represion të dokumentuara mirë në Kosovë. Qindra mijëra shqiptarë etnikë u detyruan të largoheshin nga Kosova ose u zhvendosën brenda vendit. Këshilli i Sigurimit i OKB-së, përfshirë Rusinë, shprehu vazhdimisht shqetësimin e tij të thellë për situatën e rëndë humanitare. Millosheviq refuzoi të gjitha ofertat për paqe, duke përshpejtuar fushatën ajrore të NATO-s në vitin 1999 dhe veprimin e NATO-s në Kosovë.
Mbretëria e Bashkuar është krenare për rolin e saj në Kosovë në vitin 1999 dhe që atëherë. Ajo mbetet e palëkundur në mbështetjen e saj për drejtësi ndërkombëtare, llogaridhënie dhe respekt për vendimet e gjykatave ndërkombëtare. Kosova mori vendimin e vështirë për të krijuar dhe mbështetur Dhomat e Specializuara, duke e ditur se ato mund të hetonin disa nga figurat më të shquara në organizatat që ishin qendrore në luftën e saj çlirimtare. Kosova mund të jetë krenare për gatishmërinë e saj të vazhdueshme për të mbështetur parimin se asnjë individ nuk është mbi ligjin. Ky është një shembull i rëndësishëm për rajonin në tërësi.
Dënimet e fundit kanë të bëjnë me krime individuale të kryera kundër viktimave nga komunitete të ndryshme. Ato nuk janë në asnjë mënyrë një gjykim mbi shtetësinë, sovranitetin apo të drejtën e Kosovës për të përcaktuar të ardhmen e saj, të cilën Mbretëria e Bashkuar do të vazhdojë ta mbrojë me forcë. Personat e dënuar kanë të drejtë të apelojnë vendimet e tyre.
Mbretëria e Bashkuar mbetet e përkushtuar fuqimisht ndaj të vërtetës rreth Ballkanit Perëndimor dhe pajtimit të qëndrueshëm. Ne do të vazhdojmë të punojmë me partnerë në të gjithë rajonin dhe ndërkombëtarisht në mbështetje të paqes, drejtësisë dhe një të ardhmeje të begatë për të gjitha komunitetet.”
“Kontributi që një Evropë e organizuar dhe e gjallëruar mund t’i japë qytetërimit është i domosdoshëm për ruajtjen e marrëdhënieve paqësore.” Në ditën e fundit të vizitës së tij katërditore në Francë,Papa Leoni XIV, në fjalimin më të rëndësishëm politik të udhëtimit, theksoi rëndësinë e Evropës dhe i bëri thirrje asaj të angazhohet më shumë për paqen në kontinent, si dhe të mbetet e hapur ndaj migrantëve.
Në qytetin Metz, në lindje të Francës, Papa u bëri thirrje evropianëve për një “dialog me durim” për të kapërcyer luftën e Rusisë kundër Ukrainës. Për këtë, sipas tij, nevojitet “guxim në negociata” dhe gatishmëria për të “hequr dorë nga disa pozicione për të mirën më të madhe të paqes”.
Në fushëbetejat e dikurshme
Fjalët e tij u thanë në një vend në lindje të Francës që, si pak vende të tjera, pasqyron historinë e trazuar të Evropës. Metz ndodhet në një rajon që gjatë shekullit të kaluar ka ndryshuar disa herë përkatësinë shtetërore. Pas Luftës Franko-Gjermane të viteve 1870/71, qyteti i përkiste Perandorisë Gjermane; pas Luftës së Parë Botërore u rikthye në Francë. Gjatë Luftës së Dytë Botërore u pushtua sërish nga Gjermania, përpara se në vitin 1944 të bëhej përsëri francez. Shumë toka bujqësore në këtë zonë ishin dikur fusha beteje.
Pikërisht për këtë arsye, Metz ka sot një rëndësi të madhe simbolike. Qyteti përfaqëson transformimin nga armiqësia në bashkëpunim. Armiqtë e dikurshëm janë bërë partnerë të ngushtë që sot mbështesin së bashku procesin e integrimit evropian.
Pse Metz?
Vetë Papa kishte insistuar që mesazhin e tij për paqen ta përcillte nga Metz. Këtë e bëri të ditur kryetari i Konferencës së Ipeshkvijve të Francës, Kardinali Jean-Marc Aveline, pak para fjalimit të Papës. Destinacionet Paris dhe Lourdes ishin vendosur që më parë. Gjatë planifikimeve, Aveline i kishte propozuar Papës edhe disa vende të tjera në Francë, përfshirë edhe Metzin. Në takimin e radhës, Leoni kishte zgjedhur menjëherë Metzin, “për shkak të Evropës”.
Vizita në Metz u shndërrua në një homazh për Robert Schumanin. Schumani (1886-1963), i lindur në Luksemburg dhe me shtetësi fillimisht gjermane, ishte një burrë shteti francez dhe një nga etërit themelues të idesë së Evropës së bashkuar pas Luftës së Dytë Botërore.
Si ministër i Jashtëm i Francës, ai promovoi pajtimin franko-gjerman, punoi për bashkimin e Evropës dhe në vitin 1958 u bë presidenti i parë i Parlamentit Evropian. Në një kishë të vogël pranë Metzit, ku kishte jetuar për shumë vite, ai u varros pas vdekjes. Prej më shumë se 30 vitesh po zhvillohet një proces kishtar për lumnimin e tij.
Edhe qendra e kongreseve ku foli Papa mban emrin e tij: Qendra e Kongreseve “Robert Schuman”. Në fjalimin e tij, Papa e citoi Schumanin më shpesh sesa papët paraardhës që përmendi. Ai tha: “Schumani, i cili përjetoi kufij shtetërorë që ndryshonin vazhdimisht, ndihmoi në vendosjen e themeleve të një Evrope që ishte e vetëdijshme për urgjencën e rrëzimit të mureve që e ndanin.”
Kritika ndaj riarmatosjes
“Sot marrëdhëniet mes njerëzve dhe mes shteteve po bëhen gjithnjë e më barbare”, tha Papa gjatë thirrjes së tij për një Evropë të bashkuar dhe paqësore. Kontinenti që pas vitit 1945 arriti të kapërcejë urrejtjen dhe armiqësinë mund t’i japë fund kësaj spiraleje negative. Sipas tij, e drejta ndërkombëtare dhe multilateralizmi janë kundërpeshat më të mira ndaj çdo vullneti për dominim që mbështetet te konfliktet. Përballë kësaj, ai vendosi atë që e quajti “iluzioni i riarmatosjes”.
Kur theksoi rëndësinë e së drejtës ndërkombëtare dhe të rregullave detyruese ndërkombëtare, fjalimi i Papës së parë amerikan në krye të Kishës Katolike u perceptua gjithashtu si një kritikë ndaj politikës së SHBA-së nën presidentin Donald Trump, i cili është fokusuar në forcimin e pushtetit të vet dhe ka hequr dorë nga shumë angazhime ndërkombëtare të vendit të tij.
A po i referohej Trumpit?
Pak para nisjes nga Roma, Papa përshëndeti gazetarët që e shoqëronin në avion. Midis tyre ishte edhe korrespondenti i CNN-it, i cili e pyeti për përjashtimin e mediave kritike, përfshirë CNN-in, nga raportimi në Shtëpinë e Bardhë.
“Në avionin e Papës të gjithë janë të mirëpritur”, u përgjigj Leoni. Për të, është “shumë e rëndësishme që raportimi të jetë i plotë dhe që kushdo të ketë mundësinë e informimit”. Edhe në apelin e tij për trajtimin njerëzor dhe dinjitoz të refugjatëve mund të vëreheshin paralele me situatën aktuale në SHBA.
Megjithatë, në këto tema politike, Papa nuk theksoi vetëm distancën nga administrata aktuale në Uashington. Fjalimi i tij, në çdo pjesë ku shprehte vlerësim për idenë evropiane dhe për evropianët, tingëllonte si një kundërpërgjigje e qetë ndaj Papa Françeskut.
Papa Françesku, jezuiti nga Argjentina, gjatë udhëtimeve të tij në Evropë preferonte të vizitonte periferitë e kontinentit, kampet e refugjatëve dhe njerëzit e margjinalizuar. Ai nuk arriti kurrë në Paris, Berlin, Vjenë apo Madrid. Që në vitin 2014, në fjalimet para Parlamentit Evropian dhe Këshillit të Evropës në Strasburg, Françesku kishte kritikuar ashpër një Evropë të lodhur dhe pa energji.
Kritikë ndaj legalizimit të eutanazisë
Leoni tingëlloi dukshëm ndryshe nga paraardhësi i tij. Megjithatë ai theksoi edhe përgjegjësinë e evropianëve. Kjo përfshinte mbrojtjen e pakushtëzuar të jetës dhe refuzimin e çdo forme të eutanazisë. Në Francë, gjatë verës, eutanazia u lejua me ligj në kushte të kufizuara, ndërsa në disa vende të tjera evropiane po zhvillohen diskutime të ngjashme për rregullime ligjore.
Edhe presidenti francez Emmanuel Macron, mandati i të cilit përfundon pas pak muajsh, në frymën e Schumanit foli për një “Evropë që mbron, bashkon dhe vepron”. Sipas tij, kjo Evropë duhet të jetë “sovrane, e bashkuar dhe demokratike”, e frymëzuar nga projekti i paqes dhe mirëqenies që synuan etërit themelues.
Metz, një nga vendet në zemër të Evropës së dikurshme të shkatërruar nga luftërat, u bë për Leonin një shembull pozitiv përballë konflikteve që vazhdojnë në botë. Metz dhe rrethina e tij dëshmojnë se “pajtimi është i mundur vetëm kur ekziston guximi për të thyer zinxhirin e mllefit”, tha ai në paraqitjen e tij të fundit publike gjatë kësaj vizite, në predikimin në katedralen e qytetit.
Edhe aty, ashtu si në çdo ditë të kësaj vizite në Francë, Papa u prit me duartrokitje dhe entuziazëm./DW/
Parlamenti hungarez ka votuar sot heqjen e imunitetit parlamentar të kryeministrit Peter Magyar dhe dy ish-ministrave të qeverisë së Viktor Orbanit, duke i hapur rrugë vijimit të hetimeve penale ndaj tyre në çështje të ndryshme. Vendimi u miratua me 139 vota pro, pa vota kundër apo abstenime.
Në rastin e Magyar, hetimi lidhet me një incident të vitit 2024, kur ai dyshohet se i mori telefonin një personi që po e filmonte në një klub nate dhe më pas e hodhi pajisjen në lumin Danub. Magyar e ka kundërshtuar çështjen, ndërsa kishte kërkuar vetë që imuniteti i tij të hiqej, duke deklaruar se dëshironte që rasti të trajtohej nga drejtësia.
Dy ish-ministrat e epokës së Orbanit, Balazs Hanko dhe Miklos Sesztak, përballen me hetime të tjera. Hanko, ish-ministër i Kulturës dhe Inovacionit dhe deputet i Fidesz, hetohet për dyshime për keqpërdorim të fondeve publike në çështjen e Fondit Kombëtar të Kulturës. Ndërsa Sesztak, ish-ministër i Zhvillimit dhe deputet i KDNP-së, është nën hetim në lidhje me një çështje korrupsioni që lidhet me kontrata të Volanbusz.
Fidesz dhe KDNP nuk morën pjesë në votimin parlamentar. Rasti i tre politikanëve ishte kërkuar nga prokuroria hungareze më 22 shtator, me qëllim që hetimet përkatëse të mund të vijonin pa pengesën e imunitetit parlamentar.
Vendimi vjen në një moment të rëndësishëm për politikën hungareze, pasi qeveria e re e drejtuar nga Magyar ka deklaruar se synon të hetojë çështje të korrupsionit të lidhura me periudhën e gjatë të qeverisjes së Viktor Orbanit. Vetë Magyar ka propozuar gjithashtu heqjen e imunitetit parlamentar për veprat penale që ndiqen nga prokuroria. bw
Kryetari i Partisë Demokratike të Kosovës, Bedri Hamza, ka thënë se partia e tij vazhdon të mbajë qëndrim të njëjtë se së pari duhet të kalojnë edhe në lexim të dytë ndryshimet e propozuara në ligjin për Gjykatën Speciale të Kosovës në Hagë.
Duke folur në një konferencë për media pas ofertës së Kurtit për votimin e Bekim Sejdiut për president fillimisht, para kalimit të ndryshimeve në ligjin në fjalë, Hamza tha se kërkesa e tyre nuk mund të lidhet me zgjedhjen e presidentit të ri.
“Për ne, radha e gjërave është e qartë. Kemi thënë: së pari ligji në dy leximet”, tha Hamza. rel
Deputeti i Partisë Demokratike të Kosovës (PDK), Elmi Reçica, tha se partia dhe kryetari i saj, Bedri Hamza, në të gjitha takimet ia ka bërë të qartë kryeministrit Albin Kurti se, së pari duhet të votohet në lexim të dytë të ligji për Gjykatën Speciale, pastaj të flitet për presidentin.
Në një përgjigje për Radio Evropa e Lirë rreth ofertës së Kurtit për PDK-në që të garantojë votën e së paku gjysmës së deputetëve të saj për zgjedhjen e Bekim Sejdiut president, ai tha se “nuk mund të flitet me atë gjuhë që të ndahet gjysma e deputetëve.”
“Nuk janë ato pazare, nuk kemi dalë ne kështu të marrim dhe të japim një pjesë të deputetëve tanë”, tha ai.
I pyetur nëse kjo përbën refuzim të ofertës nga PDK-ja, ai tha se nuk mund të flasë në emër të partisë teksa përsëriti se “nuk mund të ndahet dhe s’ndahet grupi parlamentar i PDK-së, pavarësisht që secili deputet e ka të drejtën të lirë që të përcaktohet çka voton”.
Ai shtoi se e sheh të panevojshme që PDK-ja t’i përgjigjet Kurtit për ofertën, sepse, sipas tij, qëndrimi i tyre është qartë. rel
Kryeministri Albin Kurti i ka bërë “ofertë publike” Partisë Demokratike të Kosovës për t’ia kaluar ndryshimet e propozuara në ligjin për Gjykatën Speciale të Kosovës në Hagë.
Ai tha se, nëse PDK-ja zotohet se ia siguron të paktën gjysmën e votave të 22 deputetëve të saj për zgjedhjen e Bekim Sejdiut president të ri të Kosovës sonte, atëherë ai do t’ia sigurojë 62 vota nga partia e tij dhe partnerët e koalicionit qeverisës për kalimin e ndryshimeve në ligjin për Specialen.
Sejdiu ishte kandidat i një marrëveshjeje mes Lëvizjes Vetëvendosje të Kurtit dhe Lidhjes Demokratike të Kosovës dhe u tërhoq muajin e kaluar, pasi gjashtë deputetë të LDK-së kundërshtuan garimin e tij.
Kurti tha në konferencë se Sejdiu mbetet kandidat dhe se i nevojiten gjysma e votave të PDK-së për ta siguruar praninë e nevojshme e të paktën 80 deputetëve në Kuvendin me 120 vende për zgjedhjen e tij në ditën e fundit të afatit kushtetues për emërimin e presidentit të ri.
Ai tha se tani pret përgjigje nga PDK-ja, meqë partia opozitare “nuk po dëshiron të takohet më me ne”.
“Bedri Hamza na kushtëzuar në mënyrë ultimative dhe refuzon të takohet”, tha ai Kurti.
Paraprakisht, kryetari i PDK-së, Bedri Hamza, tha se nuk takohet me Kurtin dhe askënd për asgjë ka kaluar ndryshimet për ligjin i cili synon t’ia kufizojë kompetencat Gjykatës Speciale.
15:28
Kurti: Pa president nuk mund t’i ndihmojmë katërshes së UÇK-së
Kryeministri i Kosovës, Albin Kurti, ka thënë se zgjedhja e presidentit të Kosovës dhe mbrojtja e ish-krerëve të UÇK-së janë çështje të ndara.
Megjithatë, ai tha se pa e zgjedhur presidentin e ri të vendit, duke e ditur se afati për këtë mbaron sot në mesnatë, vendi nuk do të mundë t’iu ndihmojë katër ish-krerëve të UÇK-së në apelimin e dënimit të tyre në shkallë të parë me burgim për krime lufte nga Gjykata Speciale e Kosovës në Hagë.
Albin Kurti në konferencë për media. Foto arkivi.
“Për katër të dënuarit, ne besojmë se duhet të ketë korrigjim në Apel, ndërsa, në anën tjetër, kemi nevojë për një strategji shtetërore e kombëtare. Moszgjedhja e Presidentit na çon drejtpërdrejt në zgjedhje. Por jo vetëm që na çon në zgjedhje, ajo na kufizon edhe mundësinë që të merremi me strategjinë shtetërore dhe me çështjen e apelit”, tha Kurti.
Ai tha se Kosova nuk mund ta trajtojë çështjen apelit vitin e ardhshëm, ne “duhet të merremi me të këtë muaj”.
“Pa President, sot Kosova rrezikon të mbetet për muaj të tërë në zgjedhje dhe pa institucione funksionale. Prandaj, çështja e zgjedhjes së Presidentit është emergjente”, shtoi ai. rel
Ushtruesja e detyrës së presidentit të Kosovës, Albulena Haxhiu, i është drejtuar Gjykatës Kushtetuese për të kërkuar sqarim se kush mund t’i ushtrojë kompetencat presidenciale pas përfundimit të mandatit të saj gjashtëmujor, nëse Kuvendi nuk arrin ta zgjedhë presidentin e ri.
Këtë e konfirmoi Zyra e Presidentes në një përgjigje me shkrim për Radion Evropa e Lirë më 6 tetor – në ditën kur skadon afati për zgjedhjen e presidentit të ri.
Sipas Zyrës, Haxhiu e ka dorëzuar kërkesën në Gjykatën Kushtetuese më 5 tetor, duke u thirrur në nenin 113, paragrafi 3, nënparagrafi 1 i Kushtetutës.
“Kemi kërkuar të përcaktohet se si dhe nga kush ushtrohen kompetencat e domosdoshme presidenciale pas përfundimit të periudhës gjashtëmujore, kur presidenti i ri ende nuk është zgjedhur”, tha Zyra e Presidentes për REL-in.
Kush do t’i shpallte zgjedhjet?
Çështja merr rëndësi të veçantë pasi, nëse Kuvendi nuk arrin ta zgjedhë presidentin deri në përfundimin e afatit më 6 tetor, ai shpërndahet sipas Kushtetutës.
Gjykata Kushtetuese përcaktoi në mars se, nëse presidenti nuk zgjidhet brenda afatit të caktuar, Kuvendi shpërndahet automatikisht dhe zgjedhjet e parakohshme parlamentare duhet të mbahen brenda 45 ditësh.
Megjithatë, kjo krijon një paqartësi tjetër: kush do t’i shpallte zgjedhjet?
Kushtetuta ia njeh presidentit kompetencën për shpalljen e zgjedhjeve, ndërsa neni 90 përcakton se pozita e ushtruesit të detyrës së presidentit nuk mund të ushtrohet për më shumë se gjashtë muaj.
Pikërisht kjo është një nga çështjet që Haxhiu i ka dërguar për interpretim në Gjykatën Kushtetuese.
“Kushtetuta këtë kompetencë ia njeh presidentit. Përcaktimi i autoritetit që mund ta ushtrojë atë në rrethanat e krijuara është një nga çështjet kryesore që ia kemi shtruar Gjykatës”, tha Zyra e Presidentes.
Sipas saj, qëndrimi i institucionit është se duhet të gjendet një zgjidhje kushtetuese që mundëson shpalljen dhe mbajtjen e zgjedhjeve brenda afateve të përcaktuara.
Zyra e Presidentes thirret në “vijimësinë institucionale”
E pyetur nga REL-i se si e interpreton situatën e krijuar, Zyra e Presidentes tha se qëndrimi i saj mbështetet në parimin e “vijimësisë institucionale”.
“Dispozitat kushtetuese duhet të interpretohen në ndërlidhje, në mënyrë që përfundimi i një afati të mos e bëjë të pamundur përmbushjen e detyrimeve të tjera kushtetuese”, thuhet në përgjigje.
Sipas saj, pikërisht për të përcaktuar një zgjidhje që do ta garantonte këtë vijimësi brenda rendit kushtetues, çështja i është dërguar Gjykatës Kushtetuese.
Haxhiu po e ushtron detyrën e presidentes pas përfundimit të mandatit të presidentes së mëparshme, Vjosa Osmani, më 4 prill.
Kushtetuta përcakton shprehimisht se pozita e ushtruesit të detyrës së presidentit nuk mund të ushtrohet për një periudhë më të gjatë se gjashtë muaj.
Gjykata Kushtetuese ende nuk ka bërë publik ndonjë vendim lidhur me çështjet e ngritura nga Haxhiu.
Radio Evropa e Lirë iu drejtua Gjykatës për të konfirmuar pranimin e kërkesës dhe për të marrë më shumë hollësi rreth trajtimit të saj dhe është në pritje të përgjigjes.
Dymbëdhjetë persona kanë kërkuar ndihmë mjekësore pas përplasjes mes policisë dhe protestuesve, të hënën mbrëma në Prishtinë. Drejtori i Emergjencës, Naser Syla ka të ditur se prej të lënduarve një është zyrtar policor ndërsa 11 të tjerë janë protestues. Syla ka bërë të ditur gjithashtu se gjendja e tyre është stabël dhe pas trajtimit janë lëshuar në shtëpi. Nga të lënduarit, tre janë trajtuar prej plagëve prerëse.
“Deri tani në Qendrën Emergjente, ndihmë mjekësore kanë kërkuar 12 persona, prej tyre një polic. Të gjithë kanë marë trajtimin e duhur dhe gjendja e tyre është stabile. Pas trajtimit të ofruar të gjithë janë lëshuar në shtëpi. Tetë prej të lënduarve janë trajtuar dhe nga ekipa e Klinikës së Oftalmologjisë për shkak të veprimit të lotsjellësit, kurse tre të tjerë plagë prerëse”, ka thënë në një përgjigje për KOHËN, Syla.
Në orët e mbrëmjes të së hënës, është përshkallëzuar situata në Prishtinë pas protestës para Kuvendit të Kosovës në të cilën protestuesit kanë kërkuar që Projektligji për ndryshimin e Ligjit për Dhomat e Specializuara të kalojë edhe në lexim të dytë.
Në rrugën “Agim Ramadani” në kryeqytet, Njësia Speciale ka dalë me autoblindë dhe me “top” me ujë me synim shpërndarjen e protestuesve. Situatë e tensionuar ka mbretëruar edhe në hapësirat përreth Kuvendit të Kosovës, ku sërish është hedhur gaz lotsjellës në drejtim të protestuesve.
Paraprakisht në rrugën “Agim Ramadani” janë djegur edhe kontejnerë dhe është hedhur gaz lotsjellës, derisa protestuesit kanë hedhur mjete piroteknike në drejtim të zyrtarëve policorë dhe institucionit të Kuvendit të Kosovës.
Çlirim Haziri, një nga organizatorët e protestës ka thënë se ministri i Punëve të Brendshme, Xhelal Sveçla i sulmoi para grave e fëmijëve dhe iku.
“Ai Xhelali që sot rri ulur në kolltukun që u ngrit mbi gjakun e dëshmorëve, sot na ra, na gjuajti para fëmijëve tanë, para grave tona, para nënave tona e iku me bisht nën shalë. Ashtu siç është si qyqar. Po vazhdojnë të na gjuajnë, e ne do të vazhdojmë të rezistojmë, s’do të ndalemi”, ka thënë Haziri para protestuesve.
Ndërkohë, Policia e Kosovës ka thënë se përkundër kërkesave e thirrjeve të vazhdueshme që u ka bërë protestuesve që të respektohet ligji e të protestohet në mënyrë të qetë, zyrtarët policorë janë detyruar të përdorin gaz lotsjellës për të mundësuar daljen e deputetëve nga Kuvendi i Kosovës dhe për ta vënë situatën nën kontroll. Policia ka thënë se janë shkaktuar dëme materiale, por nuk raportohet për ndonjë lëndim serioz të personave.
“Edhe përkundër kërkesave e thirrjeve të vazhdueshme nga Policia, për respektim të ligjit, për protestim në mënyrë të qetë, zyrtarët policorë janë detyruar të përdorin mjetet e ligjshme policore, gazin lotsjellës, për të mundësuar daljen e personaliteteve nga Kuvendi dhe për të vënë situatën nën kontroll. Si pasojë e hedhjes së gjësendeve të ndryshme, mjeteve piroteknike, fishekzjarrëve, ndezjes së disa kontejnerëve të mbeturinave e zjarreve në rrugë nga protestuesit, janë shkaktuar dëme materiale, por fatmirësisht deri më tani nuk raportohet për ndonjë lëndim serioz të personave. Policia e Kosovës, e rithekson se e njeh të drejtën e qytetarëve për protestim dhe shprehje të pakënaqësive në mënyrë të qetë dhe demokratike dhe vazhdon të apelojë te të gjithë pjesëmarrësit të protestojnë të qetë, të mos e dëmtojnë pronën publike dhe të respektojnë ligjet. Përderisa protesta vazhdon, zyrtarët policorë do të jenë të pranishëm në terren për të garantuar rendin dhe sigurinë publike, siguria e qytetarëve dhe objekteve shtetërore si dhe mbarëvajtja e protestës vazhdojnë të jenë prioritet i Policisë së Kosovës”, thuhet në njoftimin e Policisë së Kosovës, raporton Koha.net.
Policia e Kosovës ka publikuar edhe një komunikatë me të dhënat e fundit nga protesta që përshkallëzoi në Prishtinë. Siç thuhet në njoftim, gjashtë zyrtarë policorë kanë pësuar lëndime dhe kanë pranuar tretman mjekësorë si dhe 11 protestues kanë kërkuar ndihmë mjekësore po ashtu.
Siç thuhet tutje në njoftim, Policia e Kosovës ka intervenuar me gaz lotsjellës, përfshirë topin e ujit për të shpërndarë protestuesit me qëllim që të parandalohet eskalimi i mëtejmë i situatës.
Gjatë ditës, protestuesit kanë ndërmarrë veprime të dhunshme edhe ndaj disa deputetëve të Lëvizjes Vetëvendosje, përkatësisht Farush Rexhepit e Sami Kurteshit. Po ashtu është penguar zyrtari i Qeverisë, Besnik Bislimi, ndërsa dhunë fizike është përdorur ndaj gazetarit Jeton Sopa.
Partia Demokratike e Kosovës nuk ka reaguar ndaj sjelljes së protestuesve ndaj deputetëve dhe sulmit ndaj Kuvendit, por ka dënuar siç kanë thënë dhunën e policisë ndaj protestuesve. PDK-ja ka kërkuar nga organet shtetërore “ndaljen e çdo veprimi joproporcional që po cenon rëndë të drejtën e qytetarëve për protestë”. BW
Kuvendi i Kosovës i dha të hënën mbështetje të plotë në lexim të parë një projektligji që synon të ndryshojë ndjeshëm mënyrën se si funksionojnë Dhomat e Specializuara në Hagë.
Të 91 deputetët që morën pjesë në votim e mbështetën nismën e Partisë Demokratike të Kosovës (PDK).
Asnjë deputet nuk votoi kundër apo abstenoi, ndërsa Lidhja Demokratike e Kosovës (LDK) nuk mori pjesë në votim.
Projektligji nuk e shfuqizon Gjykatën Speciale – siç njihen Dhomat e Specializuara në Hagë – por prek disa prej elementeve kryesore të funksionimit të saj: juridiksionin, periudhën kohore që mbulon, dënimet, vendin ku ato mbahen dhe trajtimin e rasteve që do të mbeteshin jashtë kompetencës së saj.
Nisma e PDK-së erdhi vetëm pesë ditë pas aktgjykimit të 16 shtatorit ndaj Hashim Thaçit, Kadri Veselit, Jakup Krasniqit dhe Rexhep Selimit.
Në dokumentin e projektligjit, nevoja për ndryshime lidhet me këtë aktgjykim dhe me gjetjet e trupit gjykues për “ndërmarrjen e përbashkët kriminale”.
Thaçi dhe Krasniqi u dënuan me nga 25 vjet burgim, Veseli me 18 vjet dhe Selimi me 13 vjet për krime lufte, ndërsa të katërt u shpallën të pafajshëm për krime kundër njerëzimit.
Pretendimet për trafikim organesh nuk ishin pjesë e aktakuzës ndaj tyre dhe asnjëri prej tyre nuk u gjykua për akuza të tilla.
Aktgjykimi nuk është i formës së prerë dhe mbrojtja ka paralajmëruar apel.
Por, çfarë do të ndryshonte konkretisht në ligj?
Juridiksion më i ngushtë
Një prej ndryshimeve kryesore ka të bëjë me llojin e veprave që mund të trajtohen nga Dhomat e Specializuara.
Projektligji synon ta lidhë juridiksionin e tyre me pretendimet specifike të raportit të Asamblesë Parlamentare të Këshillit të Evropës të vitit 2011.
Sipas propozimit, Specialja do të merrej me veprat që lidhen drejtpërdrejt me pretendimet për nxjerrjen, heqjen dhe trafikimin e paligjshëm të organeve, indeve ose qelizave njerëzore.
Në juridiksion do të përfshiheshin edhe vrasjet, tortura dhe trajtimi mizor ose çnjerëzor në vende specifike të ndalimit të përmendura në raport, kur ato lidhen drejtpërdrejt me operacionet e pretenduara të marrjes së organeve.
Kjo do të nënkuptonte heqjen nga juridiksioni i Speciales të krimeve të tjera të luftës, krimeve kundër njerëzimit apo dhunës politike që nuk kanë një lidhje të tillë të drejtpërdrejtë.
Dhomat e Specializuara e kanë origjinën te raporti i Asamblesë Parlamentare të Këshillit të Evropës i vitit 2011, i cili ngriti pretendime për krime të rënda gjatë dhe pas luftës në Kosovë, përfshirë pretendime për trafikim organesh.
Pas raportit u krijua Task-Forca Speciale Hetuese, e cila hetoi pretendimet.
Në vitin 2014, Kosova dhe Bashkimi Evropian u pajtuan për krijimin e një mekanizmi të veçantë gjyqësor për trajtimin e rasteve që do të dilnin nga këto hetime.
Në vitin 2015, Kuvendi i Kosovës miratoi ndryshimin kushtetues që krijoi bazën për Dhomat e Specializuara, si dhe Ligjin për Dhomat e Specializuara dhe Zyrën e Prokurorit të Specializuar.
Dhomat janë pjesë e sistemit juridik të Kosovës, por selinë e kanë në Hagë dhe përbëhen nga prokurorë dhe gjyqtarë ndërkombëtarë.
Ndryshon edhe periudha kohore
Ligji aktual ua jep Dhomave të Specializuara juridiksionin për krimet e pretenduara të kryera nga janari i vitit 1998 deri në dhjetor të vitit 2000.
Projektligji propozon që kjo periudhë të nisë më 1 korrik 1999 dhe të përfundojë më 31 dhjetor 2000.
Pra, periudha para 1 korrikut 1999 do të hiqej nga juridiksioni kohor i Speciales.
Ndryshim propozohet edhe në aspektin territorial.
Juridiksioni do të kufizohej në veprat e pretenduara të kryera brenda territorit të Kosovës.
Specialja ka trajtuar edhe pretendime për krime të kryera në veri të Shqipërisë.
Maksimumi 15 vjet burgim
Një tjetër ndryshim i rëndësishëm lidhet me dënimet.
Projektligji propozon që dënimi maksimal që mund të shqiptohet, të jetë 15 vjet burgim.
Në dokument kjo lidhet me parimin e ligjit më të favorshëm për të dënuarin – lex mitior – sipas të cilit zbatohet ligji penal që është më i favorshëm për personin e dënuar.
Në aktgjykimin e 16 shtatorit, tre prej katër të akuzuarve morën dënime më të larta se kufiri prej 15 vjetësh që propozohet me projektligj.
Rastet jashtë juridiksionit do të kalonin në Kosovë
Projektligji parasheh që rastet që, sipas juridiksionit të ri, nuk do të ishin më në kompetencën e Dhomave të Specializuara, të transferoheshin në sistemin e rregullt gjyqësor të Kosovës.
Bashkë me rastin do të transferoheshin edhe dosjet, provat dhe materialet përkatëse.
Trupat gjykues do të duhej ta rishqyrtonin juridiksionin për secilin rast brenda 30 ditësh nga hyrja në fuqi e ligjit.
Në rastet ku një aktakuzë përmban akuza që hyjnë në juridiksionin e ri dhe të tjera që mbeten jashtë tij, procedura do të ndahej.
Pjesa jashtë juridiksionit do të transferohej në Kosovë.
Personat e ndaluar në rastet që transferohen, do të silleshin në Kosovë dhe, sipas propozimit, do të duhej të dilnin para një gjyqtari brenda 48 orësh, për të vendosur për masën e sigurisë sipas ligjeve vendore.
Projektligji parasheh edhe mundësinë e ankesës në Gjykatën Supreme të Kosovës për çështjet që lidhen me juridiksionin.
Dënimet në Kosovë dhe falja presidenciale
Ndryshimet parashohin gjithashtu që personat e dënuar nga Dhomat e Specializuara të mund t’i mbajnë dënimet në institucionet korrektuese të Kosovës.
Personave të dënuar me vendim të formës së prerë do t’u hapej edhe mundësia që të jenë subjekt i faljes nga presidenti i Kosovës.
Megjithatë, zbatimi i kësaj dispozite mund të ngrejë çështje juridike.
Ligji aktual për Faljen përjashton nga e drejta për të kërkuar falje personat e dënuar për vepra të caktuara kundër së drejtës ndërkombëtare, ndërsa Kodi Penal i Kosovës i përfshin krimet e luftës në këtë kategori.
Çfarë ndodh me rastet që janë në proces?
Sipas shpjegimeve të PDK-së, procedurat aktuale të apelit do të vazhdonin brenda strukturës ekzistuese të Dhomave të Specializuara.
Nëse Apeli do të urdhëronte rigjykim, atëherë do të zbatohej juridiksioni i ri i propozuar.
Nëse rasti nuk do t’i plotësonte kriteret e reja, ai do të mund të transferohej në Kosovë.
Pra, miratimi i projektligjit nuk do të nënkuptonte vetvetiu anulimin e aktgjykimeve ekzistuese apo lirimin e personave të dënuar.
A mjafton vota e Kuvendit?
Jo domosdoshmërisht.
Dhomat e Specializuara u krijuan mbi bazën e një ndryshimi kushtetues, ligjit të veçantë dhe zotimeve ndërkombëtare të Kosovës.
Ekspertë juridikë kanë paralajmëruar se ndryshimet që prekin mandatin e tyre mund të ngrenë çështje kushtetuese dhe probleme në raport me detyrimet ndërkombëtare të vendit.
Vetë Dhomat e Specializuara i kanë thënë Radios Evropa e Lirë se nuk janë konsultuar për nismën.
Qeveria e Kosovës konstatoi më 2 tetor se nuk ka pengesa ligjore për procedimin e projektligjit.
Tani për tani, projektligji ka kaluar vetëm leximin e parë.
Ai duhet të shqyrtohet nen për nen në komisionin përgjegjës dhe më pas të rikthehet në Kuvend për lexim të dytë dhe votim përfundimtar. REL
Albulena Haxhiu, ushtruese e detyrës së presidentit të Kosovës.
Gentiana Paçarizi
Kosova ka afat deri më 6 tetor për ta zgjedhur presidentin e ri. Nëse Kuvendi dështon ta bëjë këtë, çka pason është e qartë: Kuvendi shpërndahet dhe shpallen zgjedhjet e jashtëzakonshme. Por, shumë më pak e qartë është se kush do t’i ushtronte kompetencat e presidentit pas kësaj?
Gjykata Kushtetuese, në aktgjykimin e fundit për rastet KO256/26 dhe KO258/26, ka konstatuar se afati 60-ditor për zgjedhjen e presidentit ka filluar më 8 gusht dhe përfundon më 6 tetor.
Kjo lidhet drejtpërdrejt me nenin 82 të Kushtetutës, sipas të cilit Kuvendi shpërndahet nëse presidenti nuk zgjidhet brenda 60 ditësh nga fillimi i procedurës së zgjedhjes.
Pra, nëse presidenti nuk zgjidhet deri më 6 tetor, nuk nevojitet një vendim i veçantë i Kuvendit për shpërndarjen e tij – thjesht aktivizohet dispozita kushtetuese për shpërndarjen e Kuvendit.
Gjykata e kishte sqaruar këtë parim edhe më herët. Në aktgjykimin e marsit 2026, ajo kishte konstatuar se dështimi për ta zgjedhur presidentin brenda afatit kushtetues çon në shpërndarjen e Kuvendit dhe në zgjedhje të parakohshme, të cilat duhet të mbahen brenda 45 ditësh.
Por, këtu lind një problem tjetër kushtetues: kush mbetet në krye të shtetit?
Në rrethana të zakonshme, kompetencat e presidentit do t’i ushtronte kryetari i Kuvendit, si ushtrues detyre i presidentit.
Por, në situatën aktuale, kjo zgjidhje kushtetuese është komplikuar nga fakti se kryetarja e Kuvendit, Albulena Haxhiu, tashmë e ka ushtruar këtë detyrë për gjashtë muaj.
Haxhiu mori detyrën e presidentes pas përfundimit të mandatit të Vjosa Osmanit më 4 prill. Por, sipas nenit 90, paragrafit 3 të Kushtetutës, posti i ushtruesit të detyrës së presidentit “nuk mund të ushtrohet për një periudhë më të gjatë se gjashtë muaj”.
Kjo periudhë gjashtëmujore përfundoi të dielën, më 4 tetor.
Paqartësitë kushtetuese
Pikërisht këtu shfaqet një paqartësi që Kushtetuta nuk e adreson shprehimisht: kush i ushtron kompetencat presidenciale pasi përfundon periudha maksimale gjashtëmujore e ushtruesit të detyrës, ndërsa presidenti i ri ende nuk është zgjedhur?
Sipas interpretimeve të disa organizatave të shoqërisë civile në vend, kufiri gjashtë-mujor i nenit 90 është absolut. Në këtë lexim, Haxhiu nuk mund të vazhdojë t’i ushtrojë kompetencat presidenciale vetëm për shkak se ende nuk është zgjedhur presidenti i ri.
Naim Jakaj nga Instituti i Kosovës për Drejtësi argumenton se, pas skadimit të këtij afati, vendi mbetet pa ushtrues detyre të presidentit.
Jakaj thotë për Radion Evropës së Lirë se kjo krijon rrezik për kaos kushtetues, sepse pa president disa detyra të rëndësishme shtetërore mund të mbeten pa u ushtruar.
“Presidenti është edhe Komandant Suprem i Forcës së Sigurisë së Kosovës. Nëse vendi mbetet pa president dhe pa ushtrues detyre me mandat të vlefshëm, nuk do të ketë as person që e ushtron këtë funksion”, thotë Jakaj.
Jakaj shton se ushtruesja e detyrës ishte paraparë si zgjidhje e përkohshme, gjatë së cilës partitë politike do të duhej të arrinin marrëveshje për zgjedhjen e presidentit.
“Fatkeqësisht, deri tani është parë më shumë se cilës parti i takon posti, sesa procesi dhe kriteret që duhet t’i përmbushë presidenti”, vlerëson ai.
Kështu, kjo zbrazëtirë kushtetuese krijon një problem të menjëhershëm praktik: nëse deri sot në mesnatë Kuvendi nuk arrin ta zgjedhë presidentin e ri, kush do t’i ushtronte kompetencat e tjera që Kushtetuta ia rezervon presidentit dhe kush do t’i shpallte zgjedhjet e parakohshme?
Në një analizë të publikuar më 2 tetor, Instituti Demokratik i Kosovës (KDI), që shqyrton ushtrimin e detyrës së presidentit përtej kufirit gjashtëmujor, vlerësoi se Kushtetuta nuk parasheh qartë se kush i ushtron kompetencat presidenciale pas përfundimit të tij.
KDI i bëri thirrje kryetares së Kuvendit, Albulena Haxhiu, në cilësinë e ushtrueses së detyrës së presidentit, ose palëve të tjera të autorizuara, t’i drejtohen Gjykatës Kushtetuese për sqarim lidhur me ushtrimin e këtyre kompetencave pas 4 tetorit dhe autoritetin për shpalljen e zgjedhjeve në rast se presidenti nuk zgjidhet.
Deri më tani, një kërkesë e tillë nuk është bërë.
Radio Evropa e Lirë pyeti Zyrën e Presidentes nëse Haxhiu mund të vazhdojë t’i ushtrojë kompetencat presidenciale pas përfundimit të afatit gjashtëmujor, kush do t’i shpallte zgjedhjet e parakohshme në rast të shpërndarjes së Kuvendit dhe nëse për këto çështje do t’i kërkohej sqarim Gjykatës Kushtetuese, por nuk mori përgjigje.
Gjykata Kushtetuese, deri më tani, nuk e ka zgjidhur shprehimisht këtë vakuum kushtetues, teksa, sipas KDI-së, mungesa e një mekanizmi të shprehur pasimi pas përfundimit të gjashtëmujorit krijon pasiguri për ushtrimin e kompetencave të presidentit.
Kjo është veçanërisht e rëndësishme pasi disa prej këtyre kompetencave janë të nevojshme për daljen nga kriza.
Presidenti, përkatësisht ushtruesi i detyrës së kësaj pozite, është ai që shpall zgjedhjet për Kuvendin dhe, pas zgjedhjeve, thërret mbledhjen e parë të legjislaturës së re.
Prandaj, nëse presidenti nuk zgjidhet deri më 6 tetor, çështja nuk është vetëm se kur do të mbahen zgjedhjet e ardhshme, por edhe se kush do ta ketë autoritetin për t’i shpallur.
Sipas Jakajt, meqenëse duket që nuk do të ketë një marrëveshje të shpejtë në mes të partive poltike, ndoshta Kuvendi është dashur që të hënën ta zhvillojë procesin e votimit për president, edhe nëse votimi do të dështonte.
“Në atë rast, ushtruesja e detyrës do të mund t’i thërriste partitë politike dhe të caktonte datën e zgjedhjeve të reja. Pas zgjedhjeve, Kuvendi i ri do të mblidhej brenda afatit kushtetues dhe do ta zgjidhte presidentin. Më pas, presidenti do të caktonte mandatarin për formimin e Qeverisë. Ky do të ishte një opsion urgjent për ta nxjerrë vendin nga bllokada”, thotë Jakaj për REL-in.
Në mungesë të një interpretimi të qartë kushtetues, kjo dilemë mund të përfundojë sërish para Gjykatës Kushtetuese. REL
6 tetori është afati i fundit për zgjedhjen e presidentit të Kosovës; nëse Kuvendi dështon, ai shpërndahet dhe vendi shkon në zgjedhje të reja.
Sot është, rrjedhimisht, edhe mundësia e fundit që kjo përbërje e Kuvendit t’i votojë në lexim të dytë ndryshimet në Ligjin për Dhomat e Specializuara.
Ndërsa partitë ende nuk kanë marrëveshje për presidentin, protestat për ndryshimin e Ligjit për Specialen – që të hënën u përshkallëzuan në dhunë – pritet të vazhdojnë edhe sot.
08:15
Nga protesta paqësore në përplasje
Debati brenda Kuvendit është shoqëruar me protesta jashtë tij.
Qytetarë dhe përfaqësues të kategorive të dala nga lufta u mblodhën të hënën pranë Kuvendit, duke kërkuar që deputetët ta përfundonin votimin e ndryshimeve të Ligjit për Specialen.
Protesta u përshkallëzua gjatë ditës. Persona nga turma tentuan të kalonin rrethojat e Kuvendit dhe hodhën mjete piroteknike dhe gjësende të tjera në drejtim të objekteve shtetërore. Policia ndërhyri pasi situata u përkeqësua, ndërsa përplasjet vazhduan edhe gjatë mbrëmjes.
Protestuesit bllokuan edhe hyrjet dhe daljet e Kuvendit, duke kërkuar që deputetët të mos largoheshin pa e votuar projektligjin në lexim të dytë.
Situata jashtë Kuvendit të Kosovës përmes fotografive
1/10 Policia përdori gaz lotsjellës jashtë Kuvendit të Kosovës mbrëmjen e 5 tetorit, pasi disa protestues hodhën mjete piroteknike drejt ndërtesës.
2/10 Protestuesit kërkonin miratimin përfundimtar të ndryshimeve në Ligjin për Gjykatën Speciale.
3/10 Tensionet mes protestuesve dhe policisë vazhduan për disa orë në rrugët pranë Kuvendit në Prishtinë.
4/10 Policia kishte formuar një kordon pranë ndërtesës, ndërsa në rrugë u panë edhe njësitë speciale.
5/10 Rruga kryesore pranë Kuvendit u bllokua. Policia tha se përdori gaz lotsjellës për të mundësuar largimin e zyrtarëve dhe për ta vënë situatën nën kontroll.
6/10 Sipas policisë, një grup protestuesish pengoi daljen e deputetëve dhe zyrtarëve, duke detyruar disa prej tyre të ktheheshin brenda Kuvendit.
Shfaq më shumëShfaq më pak
7/10 Gjatë protestës u dogjën kontejnerë mbeturinash dhe u ndezën zjarre në rrugë, sipas policisë, e cila raportoi dëme materiale.
8/10 Gjatë përpjekjeve të policisë për t’i shpërndarë protesuesit sa më larg ndërtesës së Kuvendit, protestuesit hodhën shishe qelqi dhe mjete piroteknike në drejtim të tyre.
9/10 Ndryshimet e propozuara pasojnë dënimin e Hashim Thaçit dhe tre ish-udhëheqësve të tjerë të UÇK-së. Ato parashohin, ndër të tjera, dënim maksimal prej 15 vjetësh burg.
10/10 Projektligji kaloi në lexim të parë, por votimi përfundimtar mbeti në pikëpyetje: PDK-ja kërkonte miratimin e tij para zgjedhjes së presidentit, ndërsa Vetëvendosja kërkonte rendin e kundërt.
08:10
Specialja kaloi pengesën e parë, mbeti e dyta
Projektligji për ndryshimin e Ligjit për Dhomat e Specializuara kaloi të hënën në lexim të parë, por deputetët nuk arritën ta votonin edhe në lexim të dytë.
PDK-ja, e cila e ka iniciuar projektligjin, kërkoi që procedurat të përfundonin brenda së njëjtës ditë dhe që pas shqyrtimit të amendamenteve në komisione, Kuvendi të mblidhej sërish për votimin përfundimtar.
Ndryshimet e propozuara prekin disa elemente të funksionimit të Dhomave të Specializuara.
Ato parashohin, mes tjerash, kufizimin e dënimit maksimal me burgim në 15 vjet, mundësinë e ankesës në Gjykatën Supreme të Kosovës dhe vuajtjen e dënimeve në Kosovë.
Por, procesi është ndërthurur me negociatat për presidentin.
PDK-ja ka insistuar që fillimisht të përfundojë ndryshimi i ligjit dhe më pas të diskutohet zgjedhja e presidentit.
Lëvizja Vetëvendosje ka kërkuar që të dyja çështjet të zgjidhen brenda afatit kushtetues.
Pavarësisht takimeve mes kryetarit të LVV-së, Albin Kurti, dhe atij të PDK-së, Bedri Hamza, partitë hynë në ditën e fundit pa marrëveshje për presidentin.
08:03
Dita e fundit për presidentin
Kosova ka hyrë më 6 tetor në ditën e fundit për zgjedhjen e presidentit të ri – një afat që, rrjedhimisht, mund të përcaktojë edhe fatin e ndryshimeve në Ligjin për Dhomat e Specializuara.
Kuvendi ka kohë vetëm deri në fund të ditës për ta zgjedhur presidentin.
Gjykata Kushtetuese ka përcaktuar se afati 60-ditor për zgjedhjen e tij ka nisur më 8 gusht dhe përfundon më 6 tetor.
Nëse presidenti nuk zgjidhet brenda këtij afati, Kuvendi shpërndahet dhe vendi shkon në zgjedhje të reja parlamentare brenda 45 ditësh.
Kjo do të nënkuptonte edhe fundin e mandatit të kësaj përbërjeje të Kuvendit dhe, rrjedhimisht, pamundësinë që ajo ta përfundojë votimin e ndryshimeve në Ligjin për Dhomat e Specializuara.
08:00
Mirëmëngjesi!
Unë jam Valona Tela dhe do të jem me ju gjatë ditës për t’ju sjellë zhvillimet më të fundit nga Prishtina.
Sot është një ditë vendimtare: 6 tetori është afati i fundit për zgjedhjen e presidentit të Kosovës.
Nëse presidenti nuk zgjidhet, Kuvendi shpërndahet – çka do të linte të papërfunduar edhe procesin e votimit të ndryshimeve në Ligjin për Dhomat e Specializuara, të miratuara një ditë më parë në lexim të parë.
Protestat për ndryshimin e këtij ligji, që të hënën u përshkallëzuan në dhunë, pritet të vazhdojnë edhe sot.
Mundësia për një marrëveshje të minutës së fundit mes Lëvizjes Vetëvendosje dhe Partisë Demokratike të Kosovës ekziston ende, por është e kufizuar nëse partitë nuk lëvizin nga pozicionet e tyre aktuale, vlerëson Blerim Vela, bashkëpunëtor i jashtëm kërkimor në Qendrën për Siguri dhe Qëndrueshmëri në Oslo.
Në një përgjigje për Radion Evropa e Lirë, në ditën kur skadon afati për zgjedhjen e presidentit të Kosovës, Vela thotë se zhvillimet e një dite më parë dhe mosbesimi i kahershëm mes partive e kanë vështirësuar mundësinë e kompromisit.
“Mundësia për arritjen e një marrëveshjeje të minutës së fundit mes LVV-së dhe PDK-së mbetet formalisht e mundshme, por pas zhvillimeve të djeshme dhe mosbesimit kronik mes partive, gjasat që ajo të ndodhë janë të kufizuara nëse njëra ose të dyja palët nuk lëvizin nga pozicionet e tyre aktuale”, thotë Vela.
Sipas tij, situata nuk është më vetëm çështje e afateve kushtetuese dhe procedurave parlamentare.
Ai e sheh atë edhe si “një provë të kapacitetit të munguar të elitave politike për ta kthyer kompromisin nga një koncesion i detyruar në një akt përgjegjësie shtetërore”.
Vela: Nevojitet formulë paralele për presidentin dhe Specialen
Përplasja kryesore mes LVV-së dhe PDK-së lidhet me dy procese që kanë mbetur të papërfunduara: zgjedhjen e presidentit dhe votimin përfundimtar të ndryshimeve në Ligjin për Dhomat e Specializuara.
Projektligji për Specialen mori mbështetjen e deputetëve në lexim të parë më 5 tetor, por nuk u votua në lexim të dytë.
PDK-ja ka insistuar që ndryshimet ligjore të përfundojnë para se të procedohet me zgjedhjen e presidentit, ndërsa LVV-ja ka kërkuar që të trajtohen të dyja çështjet.
Vela është kritik ndaj zhvillimeve të një dite më parë – kur protestat në mbështetje të ndryshimeve në ligj u përshkallëzuan në dhunë – dhe, veçanërisht, ndaj qasjes së PDK-së.
Sipas tij, përpjekja e kësaj partie për t’i mbajtur deputetët në Kuvend derisa të votohej në lexim të dytë Projektligji për Specialen bie ndesh me qëndrimet që PDK-ja ka mbajtur gjatë krizave të mëparshme politike, kur kishte theksuar vullnetin e lirë të deputetëve dhe kundërshtonte presionin ndaj tyre.
Ai vlerëson se debati rreth UÇK-së po shndërrohet në një betejë për “pronësi simbolike dhe politike”, ndërsa refuzimi i kompromisit, sipas tij, po përdoret edhe për mobilizim elektoral.
Megjithatë, Vela sheh ende një rrugëdalje.
Sipas tij, një marrëveshje do të kërkonte që partitë të gjenin sot një formulë për të vepruar paralelisht në të dyja drejtimet.
“Çdo kthesë e mundshme sot do të vijë nga një akt i vetëdijshëm përgjegjësie, ku partitë gjejnë një formulë veprimi paralel për çështjen e mbrojtjes ligjore dhe institucionale të ish-krerëve të UÇK-së dhe zgjedhjes së presidentit”, thotë Vela.
Ai paralajmëron se vazhdimi i bllokadës nuk do të dëmtonte vetëm një parti politike, por “funksionalitetin e shtetit dhe besueshmërinë e demokracisë kosovare”.
Çfarë ndodh nëse marrëveshja dështon?
Gjashtë tetori është afati i fundit për zgjedhjen e presidentit. Nëse kjo nuk ndodh deri në përfundimin e afatit kushtetues, Kuvendi shpërndahet dhe Kosova shkon në zgjedhje të parakohshme.
Vela beson se, në një skenar të tillë, përplasjet e ditëve të fundit dhe çështja e ish-krerëve të UÇK-së do të zinin vend qendror në fushatën zgjedhore.
“Nëse dështon zgjedhja e presidentit deri sonte në mesnatë, Kosova do të futet në fushatën më të acaruar politike deri më tani”, thotë ai.
Sipas Velës, partitë mund të përpiqen t’i përdorin zhvillimet e fundit për të krijuar dy narrativë kundërshtues: njëri rreth pretendimeve se kush “e mbron UÇK-në” dhe tjetri rreth pretendimit se kush ka bërë më shumë lëshime për të shmangur një proces tjetër zgjedhor.
Vela e cilëson këtë ndarje si “konstruktim politik artificial”, që, sipas tij, synon mobilizimin e elektoratit rreth aktgjykimit të 16 shtatorit ndaj ish-krerëve të UÇK-së dhe debatit nëse institucionet e Kosovës kanë bërë mjaftueshëm për ta.
Ai pret që PDK-ja, në rast zgjedhjesh, të synojë mobilizimin e votuesve të prekur nga aktgjykimi dhe zhvillimet rreth Dhomave të Specializuara.
Ndërkaq, sipas tij, LVV-ja mund të argumentojë se ka bërë lëshime ndaj partive opozitare për t’i shmangur zgjedhjet dhe të kërkojë mbështetje më të madhe për të dalë nga cikli i bllokadave politike.
Vela thotë se nuk e përjashton as mundësinë që, para zgjedhjeve eventuale, Qeveria të ndërmarrë masa për mbështetje ligjore, institucionale ose financiare për ekipet mbrojtëse të ish-krerëve të UÇK-së gjatë procesit të apelit.
Rreziku i një fushate të polarizuar
Përtej përfitimeve që partitë mund të synojnë nga zgjedhjet, Vela sheh edhe një rrezik tjetër: lodhjen e mëtejshme të votuesve.
Ai përmend rënien e pjesëmarrjes në zgjedhjet e parakohshme të qershorit 2026 krahasuar me ato të dhjetorit 2025 dhe thotë se një tjetër fushatë e dominuar nga akuza për “tradhti” dhe nga polarizimi mund ta thellojë demobilizimin e qytetarëve.
“Gjithë këto manovra politike mund të rezultojnë me thellim të apatisë dhe lodhjes qytetare”, përfundon Vela.
PRISHTINË – Një situatë e tensionuar është krijuar para Kuvendit të Kosovës, ku protestuesit kanë ndaluar deputetin e Lëvizjes Vetëvendosje, Fahrush Rexhepi. Deputeti është ndaluar teksa po tentonte të largohej nga godina e Kuvendit. Siç shihet edhe nga pamjet, disa protestues i janë afruar deputetit dhe e kanë ndaluar, duke e shoqëruar sërish drejt ambienteve të Kuvendit.
Protestuesit kundërshtojnë largimin e deputetëve pa u votuar ndryshimet në Ligjin për Dhomat e Specializuara. Ata kërkojnë që deputetët të qëndrojnë në sallë dhe të marrin pjesë në procesin e votimit.
Qytetarët vijojnë protestën para Kuvendit, ndërsa kërkesa kryesore e tyre është votimi dhe procedimi i projektligjit për ndryshimin e Ligjit për Dhomat e Specializuara, në përputhje me procedurat parlamentare. Situata mbetet e tensionuar, ndërsa protestuesit u bëjnë thirrje deputetëve të mos largohen nga Kuvendi dhe të marrin pjesë në votim./Dosja.al
“Bëhuni gjithnjë e më shumë, sepse kështu e zbukuroni Shqipërinë dhe vetëm kështu do ta mposhtni Piktorin, i cili nuk e kursen as familjen e Presidentit amerikan për ta mbuluar fytyrën vetjake të shkatërrimtarit të shqiptarisë.
Brohorimat tuaja kundër plehut politik tridekadësh, që ka mbuluar mëmëdheun, janë ftesa më e sinqertë për investitorët e huaj dhe investimi më i madh strategjik që ndonjëherë është bërë në Shqipëri.
Jo vetëm se po e largoni plehun politik që e ka mbuluar dhe po e kalb Shqipërinë, por ju po e shpëlani edhe mëkatin e gjeneratës sime, e cila ju la në duart e burrështetasve, të cilëve nuk do t’u besohej as një fermë pulash, ngaqë do t’i hanin shpendët dhe do t’i vidhnin vezët.
Mos bini pre e “mendjendriturve” të shumtë që dalin nëpër ekranet e televizioneve të financuara nga krimi, duke e mbrojtur Piktorin, sepse ata për këtë paguhen dhe, nëse bie punëdhënësi i tyre, ata mbeten pa grazhdin ku majmen dhe pa baltën e turpit, ku përpëliten si derra.
Jo vetëm tani, por gjithmonë, Shqipëria do të mburret me ju e do të turpërohet nga ata që sot duan ta heshtin dhe ta komprometojnë zërin tuaj të sinqertë rinor, i cili mëmëdheut ia freskon damarët e shpresës dhe krenarisë.”
Tensionet ndëretnike në Maqedoninë e Veriut duket se janë rikthyer në fokus pas shfaqjes së mesazheve me përmbajtje anti-shqiptare, vetëm pak ditë pas protestës së studentëve që kërkonin zhvillimin e provimeve të jurisprudencës në gjuhën shqipe.
Në rrjetet sociale po qarkullon një fotografi nga qendra sportive “Forca” në Shkup, ku është shkruar një slogan me gjuhë urrejtjeje ndaj shqiptarëve: “As në tokë, as në qiell, vend për shqiptarë nuk ka”.
Pamja është shpërndarë gjerësisht edhe nga figura politike dhe aktivistë, të cilët kanë kërkuar reagim dhe ndërhyrje nga institucionet përgjegjëse në Maqedoninë e Veriut. Megjithatë, deri tani nuk është raportuar asnjë reagim zyrtar nga autoritetet.
Incidenti vjen në një periudhë kur janë shtuar rastet e retorikës anti-shqiptare në vend. Edhe më herët, gjatë një aktiviteti sportiv, nga tifozë maqedonas u dëgjuan kore dhe thirrje fyese ndaj shqiptarëve, duke nxitur reagime dhe shqetësime për rritjen e gjuhës së urrejtjes. bw
Për më shumë se 8 orë, 40 studentë shqiptarë nga Tirana që udhëtonin për t’iu bashkuar protestës për gjuhën shqipe në Shkup, thonë se u përballën me presion, kontrolle të vazhdueshme dhe trajtim të papranueshëm nga autoritetet maqedonase.
Sipas dëshmive të tyre, pasi u ndaluan në kufirin e Bllatës, studentët u kontrolluan një nga një dhe u sorollatën nga Dibra deri në Kumanovë, edhe pse destinacioni i tyre ishte Shkupi.
Ata tregojnë se gjatë gjithë kohës janë shoqëruar nga policia dhe nuk janë lejuar as të ndalonin për të blerë ujë, ushqim apo për të kryer nevojat personale.
Studentët denoncojnë se janë mbajtur për orë të tëra nën presion, me kërcënime dhe keqtrajtime psikologjike. bw
Bashkëkryetari i koalicionit VLEN, Izet Mexhiti, ka mbështetur protestën e studentëve shqiptarë në Maqedoninë e Veriut, të cilët kërkojnë përdorimin e gjuhës shqipe në provimet e jurisprudencës.
Në “Studio24”, Mexhiti deklaroi se studentët shqiptarë prej 20 vitesh e japin provimin e jurisprudencës në gjuhën maqedonase dhe janë privuar nga kjo e drejtë.
“Studentët kanë të drejtë. Protestat ishin të qeta dhe ne i mbështesim”, u shpreh ai.
Sipas Mexhitit, policia është përpjekur të shmangë tensionet gjatë protestës, por pas përfundimit të saj pati një incident, ku u arrestuan dy shqiptarë dhe një maqedonas pas një përleshjeje fizike.
Ai shtoi gjithashtu se është arritur një dakordësi me kryeministrin Hristijan Mickoski për zbatimin e ligjit për gjuhët dhe zgjerimin e përdorimit të shqipes në disa fusha të arsimit dhe licencimeve.
Sipas tij, në disa raste nevojiten ndryshime ligjore dhe në të tjera ndryshime të rregulloreve për të mundësuar përdorimin e gjuhës shqipe.
Izet Mexhiti:Në të kaluarën studentët nuk kanë protestuar, janë privuar nga kjo e drejtë sepse provimin e jurisprudencës e japin prej 20 vitesh në gjuhën maqedonase. Protestat kanë qenë të qeta dhe ne i përkrahim si zë që kanë të drejtë.
Policia është munduar të mos ketë përplasje. Pas protestës ka pasur një incident dhe janë arrestuar dy shqiptarë dhe një maqedonas për përleshje fizike.
Kemi rënë dakord me kryeministrin Mickoski që të implementohet ligji i gjuhës dhe të përdoret edhe gjuha shqipe për disa sfera të arsimit, licenca etj. Diku kërkohet ndryshim ligji, diku kërkohet ndryshim rregulloreje.
Kryetarja e Komisionit për Turizmin, Kulturën dhe Diasporën Ina Zhupa, mori pjesë në takimin e përbashkët të komisioneve parlamentare të Shqipërisë dhe Maqedonisë së Veriut, organizuar me mbështetjen e OSBE-së, mbi sfidat e përbashkëta mjedisore dhe sigurinë klimatike. Gjatë fjalës së saj, Zhupa theksoi se mbrojtja e mjedisit është një përgjegjësi e përbashkët që lidhet drejtpërdrejt me sigurinë, zhvillimin ekonomik dhe cilësinë e jetës së qytetarëve në rajon.
Statusi i plotë i Ina Zhupës:
Strugë!
Takimi i përbashkët i komisioneve parlamentare Shqipëri-Maqedoni e Veriut për të diskutuar mbi sfidat e përbashkëta mjedisore dhe ato që lidhen me sigurinë klimatike me mbështetjen e OSBE.
Ndryshimet klimatike nuk janë më një problem i së ardhmes. Ato po ndikojnë sot drejtpërdrejt në jetën e qytetarëve tanë, në ekonominë, turizmin, trashëgiminë natyrore dhe kulturore, si dhe në sigurinë dhe stabilitetin e rajonit tonë. Përmbytjet, zjarret, ndotja, mungesa e burimeve ujore dhe degradimi i ekosistemeve janë sfida që nuk njohin kufij shtetërorë dhe që kërkojnë bashkëpunim të përbashkët.
Shqipëria dhe Maqedonia e Veriut ndajnë jo vetëm kufij dhe pasuri natyrore të përbashkëta, por edhe përgjegjësinë për t’i mbrojtur ato për brezat e ardhshëm. Liqenet tona, zonat e mbrojtura, trashëgimia kulturore dhe potenciali turistik i rajonit varen nga aftësia jonë për të ndërtuar politika të qëndrueshme dhe për të vepruar me vizion afatgjatë. Rekomandimet e UNESCO për liqenin e Ohrit, janë detyra për të dy anët e kufirit dhe duhet jetë përgjegjësi e shtuar qe secila të zbatoj rekomandimet. Mënyra si trajtojmë zonat e mbrojtura në Shqipëri dhe anasjelltas ndikon të dyja shtetet. Duhet kuptojmë që mbrotja e mjedisit është mbrojtje e vetë shoqërisë.
Ky forum është një mundësi e vlefshme për të ndarë eksperienca, për të forcuar partneritetet dhe për të ndërtuar qasje të koordinuara ndaj sfidave që prekin të ardhmen tonë të përbashkët. bw
Studentët shqiptarë në Shkup nuk tërhiqen nga kërkesat e tyre për mbrojtjen dhe mundësinë e dhënies së provimeve shtetërore në gjuhën shqipe. Pas paralajmërimit të tyre për zhvillimin e protestës së dytë më 18 maj, kryeministri Hristijan Mickoski duket se ka bërë një hap prapa, duke deklaruar se qeveria po punon për të gjetur një zgjidhje. Kryeministri kërkoi durim nga ana e studentëve pasi qeveria do t’i drejtohet Komisionit të Venecias.
“Bëhet fjalë për një çështje mbi të cilën po punojmë si qeveri. Besoj se shumë shpejt do të dalim me një propozim-zgjidhje, i cili do të jetë në përputhje me rekomandimet e Komisionit të Venecias dhe standardet ndërkombëtare. Prandaj, u bëj thirrje të gjithë pjesëmarrësve në këtë proces që të bëjnë durim”, shprehet ai.
Sipas kryeministrit Mickoski, protestat po nxiten nga forca politike që synojnë tensione dhe përçarje.
Një muaj më parë, studentët shqiptarë protestuan përpara Ministrisë së Drejtësisë dhe Qeverisë në Shkup. Me thirrjet “unë flas shqip”, studentët kërkuan dhënien e provimit të jurisprudencës dhe provimeve të tjera shtetërore në gjuhën shqipe – një e drejtë që, sipas tyre, garantohet edhe me Kushtetutë. bw
Pesë kryetarë u mblodhën me e ndërtu “partinë e madhe”, por i gjithë halli ishte:
sa prapanica i nxë një karrige.
Dhe në këtë luftë egosh, pasi nuk u morën vesh kush me u ul i pari, shpikën “zgjidhjen historike”: dy kryetarë për një karrige.
Madje këtë farsë e shpallën solemnisht në Ditën e Europës, duke i tregu edhe Europës se deri ku mund të shkojë pazari politik te ne.
Tash fillon filmi i vërtetë.
Kur të fillojë shtyrja mes dy prapanicave kush me mbet më gjatë në karrige…
Interesant po duket ky unitet…
Po edhe më interesante do të jetë, çka do të bëjnë disa ….. që janë në pritje, e disa të tjerë të eliminuar…që nuk janë përfshirë në këtë koalicion të prapanicave…
Pesë parti politike shqiptare që janë pjesë e koalicionit qeveritar, u bashkuan zyrtarisht në një subjekt të vetëm politik.
Për herë të parë në historin e pluralizmit politik shqiptar në Maqedoninë e Veriut në krye të partisë VLEN do të ketë dy kryetarë, Bilall Kasami dhe Izet Mexhiti.
Në kongresin ku u vendos bashkimi i partive të koalicionit u tha se VLEN u shndërrua në parti të vetme, në shtëpi të përbashkët politike, në forcë që bashkohet rreth një vizioni për të ardhmen, ku vendimmarrja nuk do të varet nga një lider i vetëm.
Kulturë e re politike
Bashkëkryetari i partisë VLEN, Izet Mexhiti, tha se kjo parti do të ndjekë një model të ri funksionimi, duke u distancuar nga mitizimi i liderëve politikë. Modeli që po ndjek VLEN është i ngjashëm me sistemet evropiane, ku fuqia nuk përqendrohet te individi, por te ekipi drejtues.
“VLEN po sjell një frymë të re demokratike në këtë nën qiell duke mos u bazuar te individi, fuqia është te e gjithë udhëheqësia e VLEN-it dhe jo e përqëndruar te një individ. Nuk është model që e kemi shpikur, është model që funksionon me sukses në shtetet europiane. Për herë të parë pas shumë vitesh shqiptarët po e ndejnë se pesha e votës së tyre, po kthehet në peshë të vërtetë politike, në përfaqësim të vërtetë, në forcë vendimmarrëse, dhe kjo është arsyeja se pse ky bashkim ka rëndësi historike. Dy kryetarët do ta udhëheqin këtë parti, jo si ndarje, por si balancë, jo si kompromis por si garanci, se askush nuk është mbi vullnetin e përbashkët brenda VLEN-it” , tha bashkëkryetari i posazgjedhur Izet Mexhiti.
Jo politikës që jeton nga zënkat
VLEN nuk do të jetë thjesht bashkim partish, nëse mbetet vetëm kaq, atëherë nuk kemi bërë asgjë, tha bashkëkryetari tjetër Bilall Kasami. VLEN do të jetë kulturë e re politike e shqiptarëve në Maqedoninë e Veriut. Ajo do të jetë më e qetë, serioze, më institucionale dhe e përgjegjshme ndaj qytetarit. Sipas Bilall Kasamit, shqiptarët nuk kanë nevojë për politikë që jeton nga zënkat, shqiptarët kanë nevojë për politikë që ndërton, planifikon dhe mendon më larg se një mandat.
“Ne besojmë tek familja si vendin e parë ku njeriu mëson besimin, përgjegjësinë dhe dashurinë për tjetrin. Besojmë te puna e ndershme, te njeriu që ngrihet herët për ta mbajtur familjen e vet, te sipërmarrësi që rrezikon, krijon dhe nuk pret gjithçka nga shteti. Besojmë në identitetin tonë, në gjuhën, në kulturën, në besimin dhe në ato vlera shpirtërore që na kanë mbajtur bashkë edhe në kohët kur kemi pasur pak mundësi, por shumë dinjitet. Ne besojmë në një shtet modern, në institucione që funksionojnë, në administratë profesionale, në drejtësi që është e barabartë për të gjithë, jo nënë për dikë e njerkë për dikë tjetër”, tha bashkëkryetari i VLEN Bilall Kasami.
Kurti: VLEN dëshmoi përgjegjësi politike
I panishëm në Kongresin e VLEN-it në Shkup ishte edhe kryeministri i Kosovës Albin Kurti. Bashkimin e pesë subjekteve politike shqiptare Kurti e vlerësoi si peshë të veçantë politike dhe shoqërore.
“Ne jemi mësuar që në politikë shumë shpesh të shohim ndarje, copëtime politike në formacione të reja. Prandaj është shumë më e rrallë dhe domethënëse kur disa subjekte të ndryshme arrijnë vullnetin, vizionin dhe pjekurinë për t’u bashkuar në një trup të vetëm politik. Kjo përveç se dëshmon përgjegjësinë politike, përbën një model të ri bashkëpunimi për organizmat politikë që veprojnë në rajon”, tha Kurti.
VLEN zgjodhi me shumicën e votash edhe dy nënkryetarët e partisë: Bekim Çoku dhe Mimoza Musa, ndërsa Sekretar i Përgjithshëm i partisë u zgjodh Bekim Sali./DW
Media greke Protothema shkruan se, ai është anëtari më i ri i organit suprem të Bashkimit Demokratik për Integrim (BDI), partisë më të madhe shqiptare në Maqedoninë e Veriut, dhe ka marrë një rol aktiv në çështjet politike dhe ligjore që kanë të bëjnë me të drejtat e komunitetit shqiptar.
TIRANË- Një valë e papritur popullariteti është shkaktuar nga analisti politik dhe akademiku shqiptar nga Maqedonia e Veriut, Ylli Pacuku i cili është bërë viral në TikTok.
Media greke Protothema shkruan se, ai është anëtari më i ri i organit suprem të Bashkimit Demokratik për Integrim (BDI), partisë më të madhe shqiptare në Maqedoninë e Veriut, dhe ka marrë një rol aktiv në çështjet politike dhe ligjore që kanë të bëjnë me të drejtat e komunitetit shqiptar.
Ai mban gjithashtu pozicionin e Zëvendëspresidentit të Shoqatës Evropiane të Studentëve të Drejtësisë (ELSA) në Maqedoninë e Veriut. Edhe pse deri më tani ai njihej kryesisht për praninë e tij publike dhe aktivitetin shkencor, këtë herë interesi është drejtuar te pamja e tij, me shumë përdorues që e krahasojnë atë madje me një model.
Komentet në rrjetet sociale kanë qenë të zjarrta me shumë gra që e përshkruajnë atë si “ëndrra e çdo vajze”, “jashtëzakonisht simpatik”, ndërsa nuk mungojnë as referencat për “bukurinë e gjakut ilir”, me një ton krenarie. Në shumë postime, ai paraqitet si një kombinim i pamjes dhe inteligjencës, një fakt që e ka bërë atë një nga figurat më të diskutuara në skenën politike të Maqedonisë së Veriut./Dosja.al
Presidenti i Serbisë, Aleksandër Vuçiç, në fjalimin e tij në Asamblenë e Përgjithshme të Kombeve të Bashkuara i ka falënderuar shtetet që nuk e kanë njohur pavarësinë e Kosovës.
Ai ka pretenduar se ka pasur presion ndaj tyre për të ndërruar qëndrim, por se ato kanë qëndruar konsistente.
“Dua të falënderoj individualisht secilin nga 107 shtetet që nuk e kanë njohur pavarësinë e shpallur njëanshëm nga e ashtuquajtura Kosovë. E dimë se shumë prej jush keni qenë subjekt i presionit…Faleminderit që keni qenë konsistente. Që nuk e keni njohur pavarësinë e një pjese të territorit të Serbisë”, tha Vuçiç.
Në fjalimin e tij Vuçiqi ka kritikuar sulmet e NATO-s ndaj Serbisë në vitin 1999.
“Tentuan të merrnin 14 për qind të territorit të Serbisë. Kjo mund të duket si e kaluar e largët për ta, por plagët e vendosura në të drejtën ndërkombëtare janë të thella dhe të rënda”, tha Vuçiç.
Ai po ashtu ka folur për Marrëveshjen e Brukselit.
“Dua të ju paralajmëroj të gjithë këtu, kujdes kur nënshkruani me fuqitë e mëdha. Kështu nënshkruam marrëveshjen e famshme të Brukselit në vitin 2013, duke tentuar të zgjidhim problemet mes serbëve e shqiptarëve nëpërmjet kompromisit. Gjitha obligimet e ndërmarra nga Serbia janë plotësuar. E vetmja që është dashur të plotësohet nga shqiptarët, asociacioni i komunave serbe, nuk është bërë deri tash. Është interesante që marrëveshja është bërë në prezencë të BE-së, por edhe është konfirmuar me nënshkrim nga BE-ja”, tha Vuçiç./ KOHA
Me këto fjalë, Marko Millosavleviq, nga organizata joqeveritare Nisma e të Rinjve për të Drejtat e Njeriut (YIHR), e vlerëson listën e përbashkët parazgjedhore të Partisë Përparimtare Serbe (SNS), që është në pushtet në Serbi, dhe Partisë Radikale Serbe (SRS), të cilën Sheshel e themeloi në fillim të viteve ‘90.
Sheshel është dënuar me vendim të formës së prerë për krime lufte, përkatësisht nxitje të përndjekjes së popullsisë kroate nga Vojvodina.
Në listën e kandidatëve të propozuar për deputetë nga Partia Përparimtare Serbe, për zgjedhjet e parakohshme parlamentare të 25 tetorit në Serbi, janë përfshirë disa anëtarë të SRS-së ultranacionaliste të Sheshelit.
Mes tyre është edhe Vjerica Radeta, ekstradimin e së cilës e kërkon Mekanizmi Rezidual në Hagë, në procedurën për shpërfillje të Tribunalit.
Mekanizmi Rezidual nuk iu përgjigj kërkesës së Radios Evropa e Lirë për të komentuar bashkëpunimin parazgjedhor të SNS-së me radikalët dhe kandidimin e Radetës për deputete.
Dy partitë bashkëpunojnë prej vitesh në nivel lokal, por kjo është hera e parë që garojnë së bashku në zgjedhjet parlamentare që nga themelimi i Partisë Përparimtare Serbe më 2008, pasi pjesa më e madhe e anëtarëve u largua nga partia e radikalëve të Sheshelit.
Radikalët sot janë një parti haptazi proruse dhe angazhohen për ndërprerjen e negociatave të Serbisë me Bashkimin Evropian – gjë që bie ndesh me politikën zyrtare të përparimtarëve në pushtet.
Serbia e ka statusin e vendit kandidat për anëtarësim në BE që nga viti 2012.
Çfarë thonë radikalët dhe përparimtarët?
Në fillim të shtatorit, radikalët njoftuan se organet e partisë kishin vendosur që SRS-ja të marrë pjesë në zgjedhjet e ardhshme parlamentare në kuadër të listës zgjedhore “Serbia e Bashkuar” dhe ta mbështesë presidentin aktual të Serbisë, Aleksandar Vuçiq, për kryeministër të ardhshëm.
Sipas tyre, partia e mori këtë vendim e udhëhequr nga “politika shtetformuese, në interes të ruajtjes së paqes dhe stabilitetit”, si dhe të “ruajtjes së rendit kushtetues të Republikës së Serbisë”.
Kryetari i partisë në pushtet, Millosh Vuçeviq, e përshkroi këtë si “bashkim të të gjitha forcave atdhetare dhe patriotike në një listë” në një postim në rrjetin social X.
Ai shtoi se një veprim i tillë i SNS-së tregon “përgjegjësi maksimale ndaj shtetit në një kohë kur Serbia përballet me presione të paprecedenta gjeopolitike”.
Sa vota sjellin radikalët?
Dushan Vuçiqeviq, profesor i asociuar në Fakultetin e Shkencave Politike në Beograd, vlerëson për Radion Evropa e Lirë se përfshirja e disa kandidatëve radikalë në listën zgjedhore të SNS-së nuk do t’i sjellë shumë vota partisë në pushtet.
“Radikalët kanë rënë në nivelin e një partie që nuk ka ndonjë ndikim të madh dhe që, praktikisht, nuk mund ta kalojë vetë pragun zgjedhor. Nga ky këndvështrim, nuk shoh ndonjë rezultat të madh nga ky veprim. Sikur SNS-ja të mos e kishte përfshirë në listë, dyshoj se Partia Radikale Serbe do të merrte pjesë në zgjedhje”, thotë Vuçiqeviq.
Në zgjedhjet parlamentare të vitit 2023, Partia Radikale Serbe fitoi më shumë se 55.000 vota, apo 1.50 për qind, dhe nuk arriti ta kalonte pragun zgjedhor prej 3%.
Nën prag mbeti edhe në zgjedhjet parlamentare të vitit 2022, kur radikalët fituan 82.000 vota, përkatësisht 2.22%.
Përparimtarët dhe radikalët garuan në një listë të përbashkët edhe në zgjedhjet lokale në Beograd, në dhjetor të vitit 2023.
Megjithatë, në atë kohë, përparimtarët thoshin se dallimet politike mes tyre ishin tepër të mëdha për të garuar së bashku në zgjedhjet parlamentare, të cilat u mbajtën po atë ditë.
“Me radikalët nuk do të formojmë qeveri, sepse kemi dallime të konsiderueshme në programet tona”, tha atëkohë Vuçiq.
Në pyetjen se çfarë ka ndryshuar ndërkohë që dallimet programore janë kapërcyer, REL-i nuk mori përgjigje as nga Partia Përparimtare Serbe, as nga Partia Radikale Serbe.
Sipas Vuçiqeviqit, Partia Përparimtare Serbe e ka gjithnjë e më të vështirë të gjejë “njerëz sadopak cilësorë dhe të njohur për t’i përfshirë në listën zgjedhore”.
“Nëse e krahasojmë Qeverinë e fundit të Gjuro Macutit me të mëparshmet, vërejmë se më herët kishim disa profesorë dhe njerëz të njohur në fushat e tyre, ndërsa në Qeverinë aktuale kemi emra të panjohur”, thotë Vuçiqeviq dhe shton:
“Në këtë kuptim, bashkëpunimi me SRS-në përputhet në masë të madhe me profilin e dobët të kandidatëve të SNS-së në këto zgjedhje”.
Në listë, djali i Sheshelit dhe e akuzuara në Hagë
Në vendin e 37-të në listën prej 250 kandidatëve për deputetë të propozuar nga SNS-ja është Aleksandar Sheshel, nënkryetar i Partisë Radikale Serbe, e cila që nga themelimi më 1991 udhëhiqet nga babai i tij, Vojisllav Sheshel.
Shesheli i ri, 32-vjeçar dhe absolvent i Fakultetit Juridik, publikoi më 12 shtator në profilin e tij në Instagram fotografi ku shihet duke dhënë nënshkrimin e mbështetjes për listën zgjedhore të Vuçiqit, në selinë e SRS-së në Beograd.
REL-i kontaktoi Aleksandar Sheshelin, por ai refuzoi të fliste.
Në mesin e emrave të njohur nga radhët e radikalëve është edhe Vjerica Radeta, nënkryetare e Partisë Radikale Serbe, e cila është renditur e 61-ta në listë.
Ekstradimin e Radetës dhe të kolegut të saj partiak, Petar Jojiq, Mekanizmi Ndërkombëtar Rezidual në Hagë ia kërkon Serbisë prej më shumë se një dekade.
Tribunali i Hagës i akuzoi ata në tetor të vitit 2012 se kishin ndikuar te dëshmitarët në procesin kundër udhëheqësit të partisë së tyre, Vojisllav Sheshel.
Beogradi zyrtar vazhdon të refuzojë ekstradimin e tyre, me arsyetimin se “nuk ka bazë” për një gjë të tillë, pasi Ligji për bashkëpunimin e Serbisë me Tribunalin e Hagës parashikon detyrimin për ekstradimin vetëm të personave të akuzuar për krime lufte, dhe jo edhe të atyre të akuzuar për shpërfillje të gjykatës.
Gjykata në Hagë e ka hedhur poshtë disa herë këtë interpretim.
Pse pikërisht tani?
Për Millosavleviqin nga Nisma e të Rinjve për të Drejtat e Njeriut, është domethënës fakti që përfshirja e radikalëve në listën e Partisë Përparimtare Serbe vjen në një kohë kur Serbia është përfshirë nga një valë e madhërimit të Ratko Mlladiqit – i dënuar për gjenocid në Srebrenicë dhe krime të tjera lufte – para dhe gjatë funeralit të tij në Beograd në fillim të shtatorit.
“Kandidimi i Vjerica Radetës dhe aleanca e radikalëve me SNS-në nënkuptojnë se Partia Radikale Serbe është shpërblyer për gjuhën e urrejtjes kundër kundërshtarëve politikë të regjimit”, vlerëson Millosavleviq.
Ai kujton gjithashtu se nuk dihet se në çfarë faze ndodhet një tjetër rast kundër Vojisllav Sheshelit dhe katër radikalëve, të akuzuar për shkeljen e rregullave për mbrojtjen e identitetit të dëshmitarëve dhe të dokumenteve konfidenciale në Hagë. Mekanizmi Rezidual ia ka kaluar këtë rast Serbisë.
Sipas Millosavleviqit, në nivel simbolik, ky bashkëpunim është një tregues i përfundimit formal të rrugës evropiane të Serbisë.
“Politika e SNS-së para 15 vjetësh, të paktën në nivel deklarativ, ishte e orientuar drejt Bashkimit Evropian. Ata vazhdojnë ta përsërisin këtë edhe sot, por kjo nuk është e sinqertë, duke pasur parasysh një sërë reformash të ngecura”, thotë Millosavleviq.
Vuçiqeviq, megjithatë, kujton se edhe në bashkëpunimet e deritashme të SNS-së me parti të tjera ka pasur forca me orientime të ndryshme politike.
Ai përmend Aleksandar Vulinin, ish-ministër dhe ish-zëvendëskryeministër me lidhje të forta politike në Moskë.
“Pjesëmarrja e Aleksandar Vulinit në atë koalicion nuk nënkuptoi ndaljen formale të negociatave me Bashkimin Evropian. Prandaj, mendoj se as në këtë fushatë nuk do të dalin me idenë se duhet ndalur procesi i negociatave me Brukselin”, thotë Vuçiqeviq.
Serbia mori statusin e vendit kandidat për anëtarësim në BE në mars të vitit 2012, katër muaj para se Partia Përparimtare Serbe ta merrte pushtetin.
Që atëherë, Serbia ka hapur 22 nga gjithsej 35 kapitujt e negociatave, ndërsa dy prej tyre janë mbyllur përkohësisht.
Të djathtët edhe në lista të tjera
Kandidati i dytë në listën “E djathta autentike” – një koalicion i udhëhequr nga Partia e Re Demokratike e Serbisë – është Aleksandar Paviq.
Paviq ka mohuar disa herë faktet e vërtetuara nga gjykatat se në Srebrenicë, më 1995, është kryer gjenocid ndaj popullsisë boshnjake.
Në publik njihet për kundërshtimin e integrimeve euroatlantike dhe për angazhimin e tij për bashkëpunim më të ngushtë të Serbisë me Rusinë dhe Kinën.
Në listën “E djathta autentike” kandidon edhe historiani Bojan Dimitrijeviq.
Ai është autor i një libri për komandantin e Ushtrisë së Republikës Sërpska, Ratko Mlladiq, i dënuar me vendim të formës së prerë me burgim të përjetshëm për gjenocidin në Srebrenicë dhe krime të tjera lufte.
Dimitrijeviq e ka kundërshtuar këtë vendim, duke thënë se gjatë hulumtimeve të tij nuk ka gjetur të dhëna se Mlladiq ka urdhëruar personalisht ekzekutimet në Srebrenicë.
Dimitrijeviq ka dëshmuar gjithashtu në procesin për rehabilitimin e kryeministrit kolaboracionist, Millan Nediq, duke argumentuar se Nediq nuk ka pasur kompetenca lidhur me shfarosjen e hebrenjve.
Megjithatë, gjykata nuk e rehabilitoi Nediqin, nën administrimin e të cilit Beogradi ishte një nga qytetet e para në Evropën e pushtuar që u shpall “Judenfrei” – “i pastruar nga hebrenjtë”.
Në mesin e kandidatëve të “Listës Studentore” është edhe Fegja Dimoviq, avokat dhe anëtar i grupit rep “Beogradski sindikat”.
Grupi trajton në këngët e tij kryesisht tema nacional-konservatore.
Dimoviq dhe anëtarë të tjerë të grupit të tij kanë marrë pjesë edhe në tribuna të organizuara më 2011 nga lëvizja e ekstremit të djathtë “Dveri”.
Greqia po zgjeron një program financiar për të nxitur banorët të vendosen në zona të largëta kufitare, siç janë ato në kufi me Shqipërinë dhe rajone që po përballen me rënie të popullsisë. Aplikimet për programin e përmirësuar “Zhvendosje” pritet të hapen në muajin tetor, ndërsa qeveria synon të frenojë shpopullimin dhe të forcojë komunitetet në zonat më të izoluara të vendit.
Ministrja e Kohezionit Social dhe Familjes, Domna Michailidou, ka bërë të ditur se programi do të zgjerohet edhe në zona të reja, përfshirë ishullin Kastellorizo. Sipas saj, mbështetja financiare duhet të shoqërohet edhe me shërbime publike, infrastrukturë dhe kushte më të mira jetese për banorët.
Programi parashikon një mbështetje financiare deri në 10 mijë euro për qytetarët dhe familjet që vendosin të zhvendosen përgjithmonë në zonat e përcaktuara. Gjithashtu, 50% e shumës do të mund të merret paraprakisht, për të ndihmuar familjet me shpenzimet fillestare të zhvendosjes. Një tjetër ndryshim lidhet me kriteret e përfitimit. Nuk do të jetë më e detyrueshme që aplikanti të ketë një kontratë pune të siguruar paraprakisht, duke e bërë programin të aksesueshëm edhe për të vetëpunësuarit, punonjësit në distancë dhe të diplomuarit e rinj.
Programi, i nisur fillimisht në zona si Evrosi, është zgjeruar në gjashtë njësi rajonale: Kastoria, Serres, Follorina, Kilkisi, Pella dhe Drama. Në skemë janë përfshirë gjithashtu disa komuna malore dhe rurale në Janinë, me përjashtim të bashkisë kryesore të Janinës, si dhe Filati dhe Suli në Thesproti. Për ishuj të veçantë si Kastellorizo parashikohet një skemë tjetër mbështetjeje, me 5 mijë euro në vit, ndërsa jepen edhe 1 mijë euro shtesë për çdo fëmijë. Kjo mbështetje mund të përfitohet si nga punonjësit e sektorit publik, ashtu edhe nga ata të sektorit privat. Ministrja Michailidou ka theksuar se subvencionet financiare, të vetme, nuk janë të mjaftueshme për të ndalur shpopullimin. Sipas saj, programi duhet të shoqërohet me bashkëpunim me komunitetet lokale, krijimin e çerdheve dhe shkollave, si dhe përmirësimin e shërbimeve shëndetësore. Qeveria greke synon që përmes kësaj skeme të tërheqë banorë të rinj dhe familje drejt zonave që po humbasin popullsinë, duke e kthyer mbështetjen financiare në një nxitje për rigjallërimin ekonomik dhe demografik të tyre. bw
Mali i Zi synon një rritje të fortë të pagave duke nisur nga janari i vitit 2027. Qeveria ka miratuar paketën e ligjeve që i hap rrugën modelit të ri të pagave, të quajtur “Euro Model”, i prezantuar nga kryeministri Milojko Spajić.
Sipas skemës së njoftuar, paga minimale neto do të jetë 1,000 euro për vendet e punës me arsim bazë ose më të ulët, 1,250 euro për ato me arsim të mesëm dhe 1,400 euro për vendet e punës që kërkojnë arsim të lartë.
Por reforma nuk parashikon rritje vetëm për punonjësit me pagë minimale. Qeveria synon të ulë më tej taksat dhe kontributet mbi punën, në mënyrë që një pjesë më e madhe e kostos që paguan biznesi të përfundojë në pagën neto të punonjësit.
Spajić dha edhe një shembull konkret. Për një punonjës që sot merr 1,600 euro neto, punëdhënësi shpenzon rreth 1,980 euro. Me modelin e ri, sipas përllogaritjeve të qeverisë, me të njëjtën kosto prej 1,980 eurosh, paga që merr punonjësi do të rritej në 1,870 euro neto.
Në total, qeveria përllogarit se nga ndryshimet do të përfitojnë më shumë se 250 mijë të punësuar, si në sektorin privat, ashtu edhe në atë publik. Synimi është që rritja më e madhe në përqindje të shkojë te punonjësit me të ardhurat më të ulëta.
“Euro Model” prek edhe pensionet. Nga viti 2027 ato parashikohet të indeksohen katër herë në vit, ndërsa qeveria pret që pensioni mesatar të kalojë 600 euro dhe pensioni minimal të jetë mbi 500 euro. Përpara hyrjes në fuqi të skemës, në dhjetor 2026, qeveria ka njoftuar edhe një pagesë shtesë prej 100 eurosh për çdo pensionist.
Por rritja e fortë e pagave ngre edhe pyetjen se si do të financohet reforma. Qeveria argumenton se kostoja do të mbulohet nga rritja e konsumit dhe punësimit, lufta kundër ekonomisë informale, disiplina e shpenzimeve, kthimi i diasporës dhe masa të tjera fiskale.
Në këtë kuadër, Podgorica paralajmëron edhe një masë që prek tregun e pronave: rritjen e vëmendjes ndaj tatimit mbi banesat dhe shtëpitë e treta që mbahen bosh, me argumentin se një pjesë e stokut të banesave mbetet jashtë tregut ndërkohë që të rinjtë përballen me qira të larta.
Ambicia e Podgoricës është që efekti i reformës të mos ndalet te pagat minimale.
Reforma lidhet nga qeveria edhe me procesin e integrimit europian dhe përpjekjen për të frenuar emigracionin. Mesazhi i Spajić për malazezët që jetojnë jashtë vendit ishte i drejtpërdrejtë: “Kthehuni. Mali i Zi ju pret.” GSH
Ministria e Punëve të Jashtme e Kroacisë ka reaguar ndaj vendimit dënues për krime lufte ndaj katër ish-krerëve të UÇK-së nga Gjykata Speciale në Hagë.
Në llogarinë zyrtare në X, MPJ e Kroacisë theksoi se nuk do që ta paragjykojë epilogun e vendimit që është marrë në shkallë të parë.
“Ky vendim nuk e ndryshon kontekstin historik të luftës në Kosovë apo faktin se Kosova dhe popullsia e saj ishin viktima të represionit dhe krimeve të rënda nga regjimi i Millosheviqit”, thuhet në reagim.
MPJ-ja kroate shtoi se përgjegjësia individuale e një personi “nuk mund të shërbejë si bazë për relativizimin e atyre krimeve apo për vënien në dyshim të lirisë dhe pavarësisë së Kosovës”. bw
Ngarkesa me trëndafila të freskët e ardhur nga Kolumbia, ka vënë në lëvizje autoritetet greke dhe agjentët amerikanë të DEA-s, pasi brenda saj u zbulua rreth 100 kilogramësh kokainë.
Një ngarkesë me trëndafila të freskët, e ardhur nga Kolumbia, ka vënë në lëvizje autoritetet greke dhe agjentët amerikanë të DEA-s, pasi brenda saj u zbulua një sasi prej rreth 100 kilogramësh kokainë.
Operacioni u zhvillua mbrëmjen e së mërkurës në aeroportin e Athinës dhe rezultoi me arrestimin e gjashtë personave. Sipas informacioneve paraprake, të paktën 6 prej të ndaluarve dyshohet se janë shtetas shqiptarë.
Sipas gazetës greke, Ekathimerini Lënda narkotike ishte kamufluar mes ngarkesës me lule, në një përpjekje për ta futur atë në territorin grek pa u zbuluar.
100 kilogramë kokainë të fshehur në një dërgesë me trëndafila nga Kolumbia u zbuluan në Aeroportin e Athinës
Policia Greke dhe agjentët e DEA-s amerikane vijojnë hetimet për të zbardhur aktivitetin e plotë të grupit të dyshuar kriminal.
Autoritetet nuk përjashtojnë mundësinë që në këtë rrjet të jenë të përfshirë edhe persona të tjerë, të cilët ende nuk janë identifikuar apo arrestuar.
Pjesë e hetimit është edhe përcaktimi i destinacionit ku ishte planifikuar të dërgohej sasia e kokainës, si dhe identifikimi i të gjithë personave që mund të kenë pasur rol në transportin dhe shpërndarjen e saj.
Deputeti shqiptar në Kuvendin e Serbisë, Shaip Kamberi, ka reaguar pas pamjeve nga varrimi i Ratko Mlladiqit, duke e cilësuar si dëshmi të ringjalljes së konceptit të ashtuquajtur “Bota serbe”.
“Një fantazmë e re po sillet mbi Ballkan, fantazma e ‘Botës serbe’”, ka shkruar Kamberi.
Sipas tij, pamjet nga varrimi i Mlladiqit, i dënuar për gjenocid, tregojnë se kjo ide “po materializohet në sytë e BE-së dhe mbarë botës”.
Kamberi ka kritikuar gjithashtu përfshirjen e institucioneve shtetërore, kishës dhe elitës politike në Beograd në nderimet për Mlladiqin.
“Kur shteti, kisha dhe elita politike në Beograd bashkohen për t’i dhënë nderime ushtarake të dënuarit për gjenocid, mesazhi i dërguar nuk është thjesht një nostalgji e shëmtuar, por një kërcënim i hapur për të ardhmen e Ballkanit Perëndimor”, ka deklaruar Kamberi.*
Ambasadori i Rusisë në Serbi, Aleksandar Bocan-Harçenko, në varrimin e të dënuarit për krime lufte, Ratko Mlladiq, Beograd, 7 shtator 2026.
Jellena Jankoviq
Disa nga zyrtarët më të lartë të Serbisë dhe të entitetit të Bosnje dhe Hercegovinës, Republika Sërpska, djali i presidentit të Serbisë dhe krerët e Kishës Ortodokse Serbe u mblodhën më 7 shtator në Beograd, ku Ratko Mlladiq, i dënuar për gjenocid dhe krime të tjera lufte në Bosnje dhe Hercegovinë, u varros me nderime shtetërore dhe ushtarake.
Kreu i Kishës Ortodokse Serbe mbajti shërbesën mortore, ndërsa në varrim mori pjesë edhe ambasadori i Rusisë në Serbi, Aleksandar Bocan-Harçenko.
Ambasadori i Rusisë në Serbi, Aleksandar Bocan-Harçenko, në varrimin e të dënuarit për krime lufte, Ratko Mlladiq, Beograd, 7 shtator 2026.
Analiza e pamjeve dhe fotografive të disponueshme publikisht tregon se në mesin e të pranishmëve kishte edhe pjesëtarë të organizatave të shumta të veteranëve dhe të djathta, përfshirë individë të dënuar për krime lufte dhe për përhapje të urrejtjes fetare dhe kombëtare.
Kodi Penal i Serbisë parasheh dënim nga gjashtë muaj deri në pesë vjet burgim për miratimin publik, mohimin ose minimizimin e ndjeshëm të gjenocidit dhe krimeve të luftës, por kjo dispozitë vlen për krimet e përcaktuara me vendime të gjykatave në Serbi ose të Gjykatës Penale Ndërkombëtare, ndërsa Mlladiq u dënua nga Tribunali i Hagës.
Pamjet e kolonës së njerëzve që, së bashku me krerë shtetërorë dhe kishtarë, përcollën arkivolin e të dënuarit për krime lufte, nxitën reagime të shumta nga rajoni, Brukseli dhe Uashingtoni.
Ata paralajmëruan se, në këtë mënyrë, fyhen viktimat, minohet pajtimi dhe dëmtohet rruga evropiane e Serbisë.
Ministri i Jashtëm i Bosnje dhe Hercegovinës, Ellmedin Konakoviq, njoftoi se pothuajse i gjithë personeli diplomatik do të tërhiqet nga Ambasada e këtij vendi në Serbi, si përgjigje ndaj veprimeve të zyrtarëve serbë pas vdekjes dhe varrimit të të dënuarit për krime lufte.
Ministrat i bënë nderime të dënuarit për krime lufte
Presidenti i Serbisë, Aleksandar Vuçiq, tha më herët se nuk do të marrë pjesë në varrim, për shkak të një takimi të paralajmëruar më parë me presidentin e Uzbekistanit.
Djali i tij, Danillo Vuçiq, shkoi në kishë i shoqëruar nga pjesëtarë të sigurimit, disa prej të cilëve mbanin bluza me portretin e Ratko Mlladiqit.
Danillo Vuçiq, djali i presidentit të Serbisë, në varrimin e Ratko Mlladiqit, 7 shtator 2026.
Sipas fotografive të publikuara në media, në varrim morën pjesë edhe djemtë e ministrit të Brendshëm të Serbisë, Ivica Daçiq, dhe të të dënuarit nga Tribunali i Hagës, Vojisllav Sheshel.
Postimi i Aleksandar Sheshelit, djalit të të dënuarit nga Tribunali i Hagës, Vojisllav Sheshel.
Në varrim u shfaqën gjashtë ministra, përkatësisht një e pesta e përbërjes aktuale të Qeverisë së Serbisë.
Para dhe brenda kishës, gjatë varrimit të Mlladiqit, u panë ministri i Drejtësisë, Nenad Vujiq, ministri i Mbrojtjes, Bratisllav Gashiq, ministrja e Punës, Millica Gjurgjeviq Stamenkovski, ministri i Kulturës, Nikolla Sellakoviq, dhe ministri për Investime Publike, Darko Gllishiq.
Në varrim ishte edhe ministri pa portofol, Nenad Popoviq, i njohur për qëndrimet proruse dhe i sanksionuar nga Shtetet e Bashkuara për lidhjet politike dhe të biznesit me Moskën.
Aty ishte edhe Aleksandar Vulin, ish-ministër në Qeverinë e Serbisë dhe anëtar i Senatit të entitetit të Bosnje dhe Hercegovinës, Republika Sërpska.
Ai është nën sanksione të SHBA-së për përhapjen e ndikimit malinj rus në Serbi, si dhe për dyshime për përfshirje në krim të organizuar ndërkombëtar, trafikim të narkotikëve dhe keqpërdorim të funksionit publik.
I pranishëm ishte edhe Marko Kriçak, shef i Drejtorisë së Policisë Kriminale, i njohur në publik për polemikat lidhur me përdorimin e forcës së tepruar ndaj protestuesve antiqeveritarë në Serbi.
Në varrim mori pjesë edhe deputeti Millosh Jovanoviq, kryetar i DSS-së së Re, parti e opozitës nacional-konservatore, përkatësisht të djathtë, në Parlamentin e Serbisë.
Deputeti Millosh Jovanoviq, lider i partisë DSS-i i Ri, në varrimin e Ratko Mlladiqit, 7 shtator 2026.
Drejtoresha e Fondit joqeveritar për të Drejtën Humanitare në Serbi, Jasmina Llazoviq, vlerëson se gjithçka që ndodhi gjatë varrimit, është tregues i qartë se pas tij qëndron shteti, ndonëse mediat proqeveritare promovuan narrativin se përfaqësuesit e lartë të pushtetit ishin të pranishëm si qytetarë dhe se varrimi ishte “popullor”.
“Vuçiqit i duhet kjo, në mënyrë që në sytë e zyrtarëve perëndimorë të mos shihet si dikush që organizoi një varrim shtetëror për një njeri të dënuar për krimet më të tmerrshme në territorin e ish-Jugosllavisë”, thotë Llazoviq për Radion Evropa e Lirë.
Krerët politikë të Republikës Sërpska në varrim
Në varrimin e Mlladiqit morën pjesë edhe krerët politikë të entitetit të Bosnje dhe Hercegovinës, Republika Sërpska.
Mes të tjerëve, në Beograd udhëtuan anëtarja e Presidencës së Bosnje dhe Hercegovinës, Zhelka Cvijanoviq, lideri i Aleancës së Socialdemokratëve të Pavarur, Millorad Dodik, presidenti i Republikës Sërpska, Sinisha Karan, kryeministri i këtij entiteti, Savo Miniq, dhe kryetari i Banjallukës, Drashko Stanivukoviq.
Kryetari i Banjallukës, Drashko Stanivukoviq, pranë kishës ku qytetarët i bënë nderime Ratko Mlladiqit, 7 shtator 2026.
Nga Mali i Zi, të pranishëm ishin përfaqësues të partive proserbe – Partisë Popullore Demokratike të Millan Knezheviqit dhe Malit të Zi të Lirë të Vlladislav Dajkoviqit.
Kisha Ortodokse Serbe dhe të dënuarit nga Haga
Në varrim, krahas krerëve politikë, u mblodhën edhe përfaqësuesit më të lartë të Kishës Ortodokse Serbe.
Shërbesën mortore e mbajti patriarku Porfirije, së bashku me peshkopë të tjerë.
Gjatë ceremonisë pranë arkivolit, i cili ishte mbuluar me flamujt e Serbisë dhe të Republikës Sërpska, Porfirije tha se emri i të dënuarit nga Tribunali i Hagës “do të mbetet thellë i gdhendur në kujtesën dhe lutjet e pjesës më të madhe të popullit serb dhe ortodoks”.
Një ditë para varrimit, në profilet e grupeve të djathta në Telegram u shpërnda edhe një thirrje për vullnetarë që të ndihmonin klerin në organizimin e ceremonisë, përkatësisht në shpërndarjen e qirinjve për të pranishmit.
Priftërinj të Kishës Ortodokse Serbe gjatë ceremonisë së varrimit të Ratko Mlladiqit, 7 shtator 2026.
“Kisha Ortodokse Serbe, që nga vitet ‘90, ka qëndruar krah për krah me njerëzit që kanë planifikuar dhe kryer krime lufte, kështu që kjo është vetëm vazhdimësi e asaj politike zyrtare”, thotë Llazoviq.
Ajo shton se në këshillin organizativ për varrimin e Mlladiqit ishte Svetozar Andriq, deri vonë anëtar i Këshillit të Qytetit të Beogradit, ndaj të cilit Fondi për të Drejtën Humanitare, në vitin 2018, ngriti kallëzim penal në Prokurorinë për Krime Lufte, për krime lufte në Bosnje dhe Hercegovinë, konkretisht në lidhje me kampin Sushica në Vllasenicë.
Në varrim mori pjesë edhe Vesellin Shlivançanin, i dënuar nga Tribunali i Hagës, i cili vuajti një dënim prej dhjetë vjetësh burgim për krimet në Ovçara, në Kroaci.
Nga “Beretat e Kuqe” tek “Ujqit e Natës”
Rol të rëndësishëm në varrim kishin edhe veteranët e Ushtrisë së Republikës Sërpska, si dhe përfaqësues të organizatave të shumta të veteranëve nga Serbia, të cilët ndërroheshin pranë arkivolit.
Pjesëtarë të Shoqatës së Veteranëve “Beretat e Kuqe” në varrimin e Ratko Mlladiqit, 7 shtator 2026.
Në fotografitë e publikuara shihet se mes tyre kishte veteranë të Njësive të Posaçme të Policisë, pjesëtarë të shoqatës “Heronjtë e Koshares”, si dhe veteranë të “Beretave të Kuqe” – organizatë që mbledh ish-pjesëtarë të njësisë speciale tashmë të shpërbërë të Sigurimit Shtetëror.
Pjesëtarë të saj kanë marrë pjesë në krime lufte dhe janë dënuar për vrasjen e kundërshtarëve politikë.
Sipas një hulumtimi të mëhershëm të Radios Evropa e Lirë, të gjitha këto organizata i financojnë aktivitetet e tyre përmes donacioneve nga autoritetet lokale ose qendrore.
Sipas postimeve në rrjetet sociale, të pranishëm ishin edhe anëtarë të organizatave të djathta “Aksioni Serb” dhe “Patrulla Popullore”, të cilat janë anëtare të Ligës Ndërkombëtare të Sovranizmit – Paladins (ISL Paladins), një rrjet ndërkombëtar i së djathtës ekstreme, i themeluar në Rusi në vitin 2025, me pjesëmarrjen e aktorëve të afërt me Kremlinin.
Në hyrje të kishës u panë edhe pjesëtarë të klubit rus të motoçiklistëve “Ujqit e Natës”, i cili është nën sanksionet e Bashkimit Evropian dhe të Shteteve të Bashkuara, për shkak të lidhjeve të ngushta me presidentin rus, Vladimir Putin, dhe mbështetjes për pushtimin e Ukrainës.
Misha Vaciq, lider i organizatës së ekstremit të djathtë “E djathta serbe”.
Në varrim u panë, gjithashtu, Misha Vaciq, lider i organizatës së ekstremit të djathtë “E djathta serbe”, dhe Goran Davidoviq Firer, udhëheqës i organizatës së ndaluar neonaziste “Makineria Kombëtare” dhe një nga themeluesit e Partisë së re ultradjathtiste të Nacionalistëve Serbë.
Davidoviq ishte dënuar me vendim të formës së prerë me një vit burgim për nxitje të urrejtjes dhe jotolerancës kombëtare, racore dhe fetare, pasi, së bashku me një grup neonazistësh, kishte ndërhyrë në një tribunë antifashiste në Novi Sad, më 2005.
Për çfarë u dënua Ratko Mlladiq?
Ish-gjenerali i Ushtrisë së Republikës Sërpska, Ratko Mlladiq, u dënua me burgim të përjetshëm nga gjykata në Hagë, pasi u shpall fajtor për gjenocidin në Srebrenicë, përndjekjen dhe zhvendosjen me forcë të popullsisë, terrorizimin e civilëve gjatë rrethimit të Sarajevës, si dhe marrjen peng të pjesëtarëve të forcave paqeruajtëse të Kombeve të Bashkuara.
Në vitin 2021, Mlladiq u dënua për 10 nga 11 pikat e aktakuzës për krime lufte dhe krime kundër njerëzimit.
Tribunali i Hagës konstatoi se Mlladiq ishte fajtor për gjenocidin ndaj rreth 8.000 boshnjakëve në Srebrenicë – zonë e mbrojtur e Kombeve të Bashkuara (OKB) – në verën e vitit 1995.
Mlladiq u shpall fajtor për pjesëmarrje në një ndërmarrje të përbashkët kriminale, që synonte largimin e përhershëm të myslimanëve dhe kroatëve të Bosnjës përmes përndjekjes, shfarosjes, vrasjeve, zhvendosjes së detyruar dhe dëbimit.
Ish-komandanti i Ushtrisë së Republikës Sërpska u shpall fajtor edhe për pjesëmarrje në një ndërmarrje të përbashkët kriminale në Sarajevë, për përhapjen e terrorit mes popullsisë civile përmes sulmeve me snajper dhe granatimeve, vrasjeve, terrorizimit dhe sulmeve të paligjshme ndaj civilëve.
Ai u shpall fajtor edhe për ndërmarrjen e përbashkët kriminale që lidhej me marrjen e pengjeve, për shkak të kapjes së pjesëtarëve të OKB-së dhe mbajtjes së tyre në lokacione strategjike ushtarake, me qëllim parandalimin e sulmeve të tjera ajrore të NATO-s ndaj objektivave ushtarake të serbëve të Bosnjës.
Mlladiq u lirua nga akuza për gjenocid në gjashtë komuna të Bosnje e Hercegovinës gjatë vitit 1992 – Prijedor, Sanski Most, Kluç, Kotor-Varosh, Foçë dhe Vllasenicë.
Ministri i Jashtëm i Bosnje e Hercegovinës, Ellmedin Konakoviq.
Radio Evropa e Lirë
Ministri i Jashtëm i Bosnje e Hercegovinës, Ellmedin Konakoviq, njoftoi të hënën se pothuajse i gjithë personeli diplomatik i Ambasadës së Bosnjës në Serbi do të tërhiqet, si përgjigje ndaj veprimeve të zyrtarëve serbë pas vdekjes dhe varrimit të kriminelit të dënuar të luftës, Ratko Mlladiq.
Konakoviq tha se në Beograd mund të mbeten vetëm ambasadori dhe konsulli, pasi për emërimin dhe shkarkimin e tyre vendos Presidenca e Bosnjës, ndërsa pjesa tjetër e stafit do të tërhiqet.
Sipas tij, shërbimet konsullore pritet të transferohen te ambasadat e Bosnje e Hercegovinës në Zagreb dhe Podgoricë.
Ai e arsyetoi vendimin me zhvillimet në Serbi pas vdekjes së Mlladiqit, përfshirë varrimin, ceremoninë përkujtimore dhe mesazhet që janë shfaqur në publik.
“Po të mundesha, që sot do t’i ndërprisja marrëdhëniet diplomatike me Serbinë. Ajo që mund të bëj është të punoj që marrëdhëniet t’i zvogëloj në minimumin e mundshëm”, tha Konakoviq.
Ai tha se “nuk ishte befasuar” nga prania e zyrtarëve të Republikës Sërpska në varrimin e Mlladiqit në Beograd dhe paralajmëroi se do të kërkojë sanksione “në të gjitha adresat” ndaj individëve që morën pjesë në ceremoni, përfshirë anëtaren e Presidencës së Bosnjës, Zhelka Cvijanoviq.
Shefi i diplomacisë boshnjake tha se “alarmi i fundit” ishte mesazhi “Drejt Potoçarit”, i shfaqur në ndeshjen e Crvena Zvezdës, duke vlerësuar se ngjarje të tilla përbëjnë vazhdim të glorifikimit të krimeve të luftës dhe autorëve të tyre.
Gjatë derbit mes Crvena Zvezdës dhe Partizanit më 6 shtator, tifozët në tribunën veriore të stadiumit “Rajko Mitiq” shfaqën një portret të madh të Mlladiqit me mbishkrimin: “Drejt Potoçarit”.
Portreti i tij qëndroi i ekspozuar në tribunën veriore gjatë gjithë ndeshjes.
Konakoviq paralajmëroi gjithashtu një ofensivë diplomatike ndaj Bashkimit Evropian dhe partnerëve të tjerë ndërkombëtarë. Ai tha se do të dërgohen një sërë notash dhe letrash diplomatike, përmes të cilave do të kërkohet reagim i qartë ndaj qëndrimit të Serbisë ndaj krimeve të luftës të vërtetuara me vendime gjyqësore.
Sipas tij, Bosnja nuk do t’u përgjigjet më në mënyrë pasive përpjekjeve për rishikimin e fakteve për krimet e luftës dhe do t’i përdorë më intensivisht kanalet diplomatike për të paraqitur, siç tha ai, të vërtetën për ngjarjet e luftës së fundit.
Kush nga Bosnjea mori pjesë në varrimin e Mlladiqit?
Në ceremoninë e varrimit të Mlladiqit në Beograd morën pjesë zyrtarët më të lartë të entitetit serb të Bosnjës, Republika Sërpska.
Në mesin e tyre ishin anëtarja e Presidencës së Bosnjës, Zhelka Cvijanoviq; presidenti i Republikës Sërpska, Sinisha Karan; kryeministri Savo Miniq; kryetari i Kuvendit të Republikës Sërpska, Nenad Stevandiq; si dhe disa ministra të Qeverisë së këtij entiteti.
Nderime për Mlladiqin bënë edhe Millorad Dodik, kryetar i Aleancës së Socialdemokratëve të Pavarur, kryetari i Banjallukës, Drashko Stanivukoviq, si dhe përfaqësues të Partisë Demokratike Serbe në opozitë, Branko Blanusha dhe Marinko Bozhoviq.
Paralajmërime ndërkombëtare për glorifikimin e Mlladiqit
Delegacioni i Bashkimit Evropian në Bosnje e Hercegovinë paralajmëroi më 7 shtator se “çdo glorifikim i kriminelëve të luftës, mohim i gjenocidit dhe revizionizëm është në kundërshtim me vlerat më themelore evropiane dhe nuk ka vend as në BE, as në vendet kandidate për anëtarësim”.
Për ceremoninë e varrimit me nderime ushtarake dhe shtetërore kishin reaguar më herët edhe senatorët amerikanë Jeanne Shaheen, Chuck Grassley dhe Keith Self, të cilët u bënë thirrje autoriteteve në Serbi dhe Republikën Sërpska të distancohen nga ceremonia.
“Ratko Mlladiq ishte kriminel lufte dhe arkitekt i gjenocidit në Srebrenicë, ku u vranë më shumë se 8.000 burra dhe djem boshnjakë”, thanë senatorët në një deklaratë të përbashkët.
Ata paralajmëruan se glorifikimi i tij do të përbënte përdhosje të kujtimit të viktimave dhe një test për gatishmërinë e Serbisë dhe Republikës Sërpska për t’u shkëputur nga trashëgimia e krimeve të luftës.
Komisionarja evropiane për Zgjerim, Marta Kos, anuloi ndërkohë një vizitë të planifikuar në Serbi, duke vlerësuar se glorifikimi i një personi të dënuar për krime lufte dhe gjenocid në Bosnje e Hercegovinë është i papajtueshëm me vlerat mbi të cilat mbështetet rruga evropiane.
Ish-komandanti i Ushtrisë së Republikës Sërpska, Mlladiq, të cilin Tribunali i Hagës e dënoi për gjenocid dhe krime të tjera lufte në Bosnje e Hercegovinë, u varros në Beograd të hënën, më 7 shtator, me nderime ushtarake dhe shtetërore.
Më 5 shtator, në Shtëpinë e Ushtrisë së Serbisë në Beograd, për Mlladiqin u mbajt edhe një ceremoni përkujtimore, ku morën pjesë, ndër të tjerë, ministri serb i Drejtësisë, Nenad Vujiq, dhe presidenti i Republikës Sërpska, Sinisha Karan.
Në ditët pas vdekjes së Mlladiqit, në disa qytete të Serbisë dhe në entitetin Republika Sërpska u organizuan tubime në kujtim të tij.
Tubimi më i madh u mbajt në Banjallukë më 1 shtator.
Në narrativat e disa mediave në Beograd dhe Banjallukë, Mlladiq është paraqitur si viktimë e Tribunalit, i cili, sipas tyre, nuk e lejoi të kurohej në Serbi, ndërsa vendimi gjyqësor ndaj tij dhe viktimat e krimeve për të cilat u dënua pothuajse nuk janë përmendur.
Sekretari amerikan i Shtetit, Marco Rubio dhe ambasadorja amerikane në Greqi, Kimberly Guilfoyle
Vizita zhvillohet edhe në një moment delikat për Ambasadën amerikane në Athinë…
Sekretari amerikan i Shtetit, Marco Rubio, do të vizitojë Greqinë më 6 dhe 7 tetor, në udhëtimin e tij të parë në vend që prej marrjes së detyrës. Departamenti amerikan i Shtetit ka konfirmuar se Rubio do të drejtojë delegacionin e SHBA-së në raundin e gjashtë të Dialogut Strategjik SHBA-Greqi, ku në fokus do të jenë bashkëpunimi në mbrojtje, siguria rajonale dhe energjetike.
Por vizita zhvillohet edhe në një moment delikat për Ambasadën amerikane në Athinë. Mediat greke e shohin udhëtimin e Rubios edhe si një sinjal mbështetjeje për ambasadoren amerikane Kimberly Guilfoyle, e cila është përfshirë në polemika pas raportimeve të “Wall Street Journal”.
“Wall Street Journal” ka raportuar mbi veprimtarinë e Guilfoyle në promovimin e marrëveshjeve energjetike në Europën Juglindore dhe marrëdhëniet e saj me një lobist të regjistruar që përfaqëson kompaninë greke Aktor.
Raportimet kanë ngritur pikëpyetje në SHBA për përdorimin e postit diplomatik dhe kanë nxitur demokratë të lartë në Kongres të kërkojnë nga Departamenti i Shtetit shqyrtimin e veprimtarisë së ambasadores. Guilfoyle dhe përfaqësuesit e saj kanë mohuar se ajo ka vepruar në mënyrë të papërshtatshme.
Raportime të tjera të lidhura me çështjen i kanë atribuar Guilfoyle deklarata mbi aftësinë e Uashingtonit për të ndikuar në zhvillimet politike në vende aleate.
Rubio, ndërkohë, ka dalë publikisht në mbështetje të ambasadores vetëm pak ditë përpara mbërritjes së tij në Athinë.
“Ambasadorja Guilfoyle ka qenë jashtëzakonisht e efektshme në promovimin e agjendës së Presidentit në Greqi dhe në të gjithë Europën”, deklaroi Rubio. Ai vlerësoi gjithashtu rolin e saj në avancimin e interesave energjetike amerikane në Greqi dhe Europën Juglindore, duke përmendur në mënyrë të veçantë Korridorin Vertikal të Energjisë.
Përtej polemikave rreth ambasadores, vizita e Rubios ka një agjendë të gjerë strategjike. Një prej çështjeve kryesore do të jetë energjia dhe roli që Uashingtoni synon t’i japë Greqisë si nyje për furnizimin e Europës Juglindore, përfshirë përmes gazit natyror të lëngshëm amerikan.
Një tjetër pikë qendrore do të jetë raundi i gjashtë i Dialogut Strategjik SHBA-Greqi, një mekanizëm i nisur në vitin 2018. Bisedimet do të përfshijnë bashkëpunimin ushtarak dhe mbështetjen që Greqia ofron në kuadër të Marrëveshjes së Bashkëpunimit të Ndërsjellë në Mbrojtje.
Në tryezë pritet të jenë edhe zhvillimet në Mesdheun Lindor dhe projektet e lidhjes energjetike. Sipas “Kathimerini”, diskutimet zhvillohen ndërsa Athina shqyrton çështje që lidhen me një zgjerim të mundshëm të ujërave territoriale në jug të Kretës në 12 milje detare dhe rifillimin e studimeve të shtratit detar për projektin energjetik Great Sea Interconnector mes Greqisë dhe Qipros.
Lufta në Ukrainë dhe zhvillimet në Lindjen e Mesme pritet gjithashtu të jenë pjesë e agjendës diplomatike. Gjatë qëndrimit në Athinë, Rubio pritet të zhvillojë bisedime me ministrin e Jashtëm grek, Giorgos Gerapetritis, dhe kryeministrin Kyriakos Mitsotakis./Pamfleti.al
Prishtinë, 2 tetor 2026 / New York, 22 shtator 2026
Në kuadër të Javës së Nivelit të Lartë të Sesionit të 81-të të Asamblesë së Përgjithshme të Kombeve të Bashkuara në New York, Kryeministri i Republikës së Kosovës, Albin Kurti, i shoqëruar nga bashkëshortja Rita Augestad Knudsen, u prit nga Presidenti i Shteteve të Bashkuara të Amerikës, Donald J. Trump.
Njoftimi i plotë i Kryeministrit Kurti:
Në kuadër të Javës së Nivelit të Lartë të Asamblesë së Përgjithshme të OKB-së, kisha nderin që të takoj për herë të parë Presidentin e Shteteve të Bashkuara të Amerikës, z. Donald J. Trump.
E falënderova për ngritjen e valës së investimeve në mbrojtje në NATO, ku edhe Kosova duhet të anëtarësohet.
Shtetet e Bashkuara të Amerikës janë aleati kryesor, partneri i pazëvendësueshëm dhe miku special i Republikës së Kosovës./Zyra e Kryeministrit
Presidenti amerikan Donald Trump dhe drejtuesit e disa prej kompanive më të mëdha të teknologjisë dhe inteligjencës artificiale kanë nënshkruar një marrëveshje vullnetare për vetërregullimin e industrisë dhe forcimin e masave të sigurisë. Marrëveshja u prezantua pas një dreke të zhvilluar në Shtëpinë e Bardhë, ku morën pjesë disa nga emrat më të njohur të industrisë së teknologjisë. Marrëveshja, e quajtur “White House Accord on Super Intelligence – Joint Commitment on Frontier Responsibilities”, synon të krijojë një kuadër kontrollesh për zhvillimin dhe përdorimin e sistemeve të avancuara të inteligjencës artificiale.
Trump e përshkroi marrëveshjen si një hap të rëndësishëm për sigurinë e teknologjisë së re, duke thënë se është “pothuajse si një kushtetutë”. Sipas tij, drejtuesit e kompanive më të mëdha të industrisë e kanë nënshkruar dokumentin së bashku me presidentin amerikan. Megjithatë, marrëveshja nuk është ligjërisht detyruese. Ajo bazohet në angazhimin vullnetar të kompanive për të vendosur mekanizma të brendshëm kontrolli dhe vlerësimi të sigurisë. Trump e ka cilësuar atë si “moralisht detyruese”, ndërsa dokumenti nuk parashikon sanksione ligjore apo një rol të drejtpërdrejtë të autoriteteve shtetërore mbikëqyrëse.
Marrëveshja parashikon katër nivele kontrolli për kompanitë që zhvillojnë modelet më të avancuara. Në fazën e parë, kompanitë duhet të krijojnë mekanizma të fuqishëm të brendshëm për monitorimin e sigurisë gjatë zhvillimit dhe trajnimit të modeleve. Më pas, duhet të krijojnë ekipe të posaçme që të mbikëqyrin nëse këto kontrolle funksionojnë siç duhet. Niveli i tretë parashikon auditime nga vlerësues të jashtëm, ndërsa në fazën e katërt bordet e kompanive duhet të kenë struktura të pavarura që shqyrtojnë raportet dhe masat e sigurisë.
Megjithatë, marrëveshja nuk i detyron kompanitë të publikojnë rezultatet e këtyre vlerësimeve. Gjithashtu, kompanitë kanë hapësirë për të zgjedhur auditorët e jashtëm dhe mënyrën se si do të zbatojnë disa prej mekanizmave të kontrollit. Kjo e bën marrëveshjen pjesë të një qasjeje të vetërregullimit të industrisë, në një kohë kur në SHBA janë shtuar thirrjet për mbikëqyrje më të fortë shtetërore ndaj kompanive të inteligjencës artificiale.
Në të njëjtën ditë, Trump ndërmori edhe një tjetër hap lidhur me terminologjinë zyrtare të përdorur nga administrata amerikane. Presidenti njoftoi se inteligjenca artificiale do të quhet zyrtarisht “Super Intelligence” (SI) në komunikimet dhe dokumentet e qeverisë federale. Trump ka argumentuar se termi “artificiale” nuk e përshkruan më siç duhet teknologjinë dhe ka deklaruar se SHBA-ja duhet të ruajë avantazhin e saj në këtë fushë. Ndryshimi i terminologjisë u përfshi në një urdhër ekzekutiv të presidentit, ndërsa administrata po përdor tashmë termin “Super Intelligence” në komunikimet e saj për teknologjitë më të avancuara.
Në takimin me Trump morën pjesë drejtues dhe figura të rëndësishme të industrisë, mes tyre Elon Musk, Mark Zuckerberg, Jensen Huang, Sundar Pichai, Greg Brockman dhe Dario Amodei, ndërsa në takim ishte i përfshirë edhe themeluesi i Amazon, Jeff Bezos. Kryetari i Dhomës së Përfaqësuesve, Mike Johnson, i cili mori pjesë në takimin në Shtëpinë e Bardhë, tha se synimi është gjetja e një ekuilibri mes sigurisë dhe ruajtjes së rolit udhëheqës të SHBA-së në zhvillimin e teknologjisë. Ndërkohë, Mark Zuckerberg e përshkroi marrëveshjen si një hap të parë të rëndësishëm për forcimin e besimit të publikut te teknologjia. Marrëveshja vjen në një periudhë kur kompanitë e IA-së po përballen me presion në rritje për të dëshmuar se sistemet e tyre mund të zhvillohen dhe përdoren në mënyrë të sigurt. bw
Presidenti i Kinës, Xi Jinping ka mbërritur në Shtëpinë e Bardhë për vizitën e tij të parë pas më shumë se një dekade. Xi Jinping dhe bashkëshortja e tij janë pritur nga presidenti amerikan Donald Trump dhe Zonja e Parë, Melania Trump.
Dy liderët pritet të zhvillojnë pasditen e sotme një takim dypalësh, i cili do të pasohet nga një darkë shtetërore.
Vizita shtetërore e Xi Jinping vjen në një kohë kur SHBA-të dhe Kina kanë vendosur të zgjasin një armëpushim doganor njëmujor dhe përballen me pasiguri rreth Iranit, Ukrainës dhe Tajvanit.
Të dy vendet janë gjithashtu rivalë në teknologjinë e përparuar të inteligjencës artificiale. Trump postoi më herët në mediat sociale përpara takimit se inteligjenca artificiale do të jetë një “temë e madhe diskutimi”. /CNA
Sekretari amerikan i Shtetit, Marco Rubio, me presidentin serb Aleksandar Vuçiq, 23 shtator 2025, në Nju Jork.
Radio Evropa e Lirë
Serbia është e përfshirë në “çështje potencialisht problematike dhe shpërthyese”, ka thënë Marco Rubio, sekretari amerikan i Shtetit, duke iu përgjigjur pyetjeve të gazetarëve para largimit nga Asambleja e Përgjithshme e Kombeve të Bashkuara në Nju Jork më 23 shtator.
“Është e qartë se Serbia është e përfshirë në çështje të caktuara që janë potencialisht problematike dhe shpërthyese dhe që tërheqin vëmendjen ndërkombëtare”, theksoi Rubio, pa shpjeguar hollësisht se për cilat çështje bëhej fjalë.
Ai shtoi se, sa i përket marrëdhënieve të SHBA-së me Serbinë, Uashingtoni ka një partneritet strategjik me të, të cilin dëshiron ta thellojë.
“Ne synojmë ta bëjmë këtë, ndërkohë që njëkohësisht adresojmë problemet e mundshme që mund të shfaqen, për të cilat e di se janë thellësisht të rëndësishme edhe për vetë ata”, tha Rubio.
Ai tha gjithashtu Serbinë tashmë e kanë vizituar zyrtarë nga Departamenti amerikan i Shtetit dhe agjenci të tjera qeveritare.
“Shpresoj që edhe unë do të kem mundësinë ta vizitoj atë”, tha Rubio.
Në korrik, Shtetet e Bashkuara dhe Serbia nënshkruan një Memorandum Mirëkuptimi për infrastrukturën energjetike dhe sigurinë energjetike rajonale, në kuadër të procesit të dialogut strategjik të zhvilluar në Uashington.
Takimin mes zyrtarëve amerikanë dhe serbë asokohe e hapi vetë Rubio.
Në gusht, anëtarë republikanë dhe demokratë të Dhomës së Përfaqësuesve të Kongresit amerikan paraqitën një projektligj që i kërkon SHBA-së të ndërmarrë masa ndaj Serbisë për shkak të “prapambetjes serioze” në demokraci dhe sundimin e ligjit në vend, si dhe bashkëpunimit me Rusinë, Kinën dhe Iranin.
Sipas projektligjit, Serbia ka shënuar prapambetje serioze në fushën e demokracisë, gjë që është pasqyruar në Raportin për të Drejtat e Njeriut për vitin 2024 dhe në Raportin e Parlamentit Evropian për Serbinë për vitin 2025, ku përmenden probleme të konsiderueshme me sundimin e ligjit, pavarësinë e gjyqësorit, lirinë e medias dhe korrupsionin.
Edhe pse është kandidate për anëtarësim në Bashkimin Evropian, Serbia për gati pesë vjet nuk ka hapur asnjë kapitull të ri negociatash, ndër të tjera për shkak të përparimit të pamjaftueshëm në fushën e sundimit të ligjit, por edhe për shkak të mospërputhjes së politikës së saj të jashtme me atë të BE-së.
Dy muaj pas hapjes së kapitullit të fundit, Rusia e nisi pushtimin në shkallë të plotë të Ukrainës, ndërsa Serbia nuk e përshtati politikën e saj të jashtme me Bashkimin Evropian dhe nuk vendosi sanksione ndaj Rusisë.
Kjo ishte atëherë arsyeja kryesore për ngecjen e negociatave të anëtarësimit, ndërsa, në ndërkohë, gjendja në fushën e sundimit të ligjit është përkeqësuar.
Së fundmi, edhe kongresisti amerikan Joe Wilson propozoi që takimi vjetor i Asamblesë Parlamentare të OSBE-së të zhvendoset nga Serbia në Karolinën e Jugut, duke shpjeguar se arsyeja kryesore për këtë propozim ishte “ndikimi i tepruar” i presidentit rus, Vladimir Putin, në Serbi.
Beogradi zyrtar vitet e fundit ka mbajtur gjithashtu marrëdhënie miqësore me Iranin, pavarësisht se ky shtet është nën sanksione ndërkombëtare për shkak të aktiviteteve të tij bërthamore dhe shkeljeve të të drejtave të njeriut.
Ministri serb i Informimit dhe Telekomunikacionit, Boris Bratina, ishte ndër të paktët përfaqësues evropianë në funeralin e liderit suprem të Iranit, ajatollah Ali Khamenei, në muajin korrik.
Presidenti amerikan, Donald Trump, gjatë fjalimit në OKB.
Radio Evropa e Lirë
Presidenti amerikan, Donald Trump, ka falënderuar Kosovën për kontributin e saj në Bordin e Paqes – nismës së udhëheqësit amerikan për arritjen e paqes në botë.
“Dua të falënderoj ato shtete që kanë vendosur të kontribuojnë me trupa, e trajnime për të stabilizuar Gazën, përfshirë Indonezinë, Marokun, Shqipërinë, Kosovën, Kazakistanin, Egjiptin, Jordaninë dhe të tjerë”, tha Trump gjatë fjalimit para Asamblesë së Përgjithshme të Kombeve të Bashkuara.
Gjatë fjalimit të tij, Trump e përmendi Kosovën dhe Serbinë edhe në kontekstin e ndaljes së një lufte, duke deklaruar se i kërcënoi këto dy shtete se do të ndalte tregtinë e tyre me SHBA-në nëse do të shpërthente lufta.
Edhe në të kaluarën, Trump ka përmendur ndaljen e një përplasjeje të mundshëm mes Kosovës dhe Serbisë.
Ndryshe, Kosova është në mesin e pesë shteteve të para – së bashku me Indonezinë, Marokun, Kazakistanin dhe Shqipërinë – që janë zotuar për angazhim në misionin në Gazë, me qëllim ofrimin e sigurisë dhe mbikëqyrjen e armëpushimit në Rripin e Gazës.
Më 7 shtator, Kosova u bë formalisht pjesë e Forcës Ndërkombëtare Stabilizuese (ISF), pasi u nënshkrua marrëveshja formale për t’u bërë pjesë e kësaj force.
Marrëveshja, e nënshkruar nga komandanti i Forcës së Sigurisë së Kosovës (FSK), gjenerallejtënant Bashkim Jashari, dhe komandanti amerikan i ISF-së, gjeneralmajor Jasper Jeffers, formalizon përfshirjen e Kosovës në forcën e planifikuar.
“Ky zhvillim i rëndësishëm nënvizon përkushtimin e Kosovës ndaj misionit të ISF-së dhe mbështetjen e saj të vazhdueshme për planin 20-pikësh për Paqe të presidentit [Donald] Trump”, u tha në deklaratën e Bordit të Paqes.
Nënshkrimit të kësaj marrëveshjeje i ka paraprirë miratimi nga Kuvendi për dërgimin e FSK-së jashtë vendit dhe marrëveshjes për anëtarësim në Bordin e Paqes, si dhe autorizimit për dërgimin e tyre në Gazë nga Presidenca.
Ndërkaq, në prill një ekip i FSK-së shkoi në Rripin e Gazës për të bërë një vlerësim të vendit ku pritet të veprojnë trupat kosovare si pjesë e një force ndërkombëtare në territorin palestinez.
Forca Ndërkombëtare Stabilizuese buron nga një plan 20-pikësh i presidentit amerikan, Donald Trump, për t’i dhënë fund luftës së Izraelit në Gazë.
Trumpi krijoi Bord të Paqes për të mbikëqyrur planin e tij për t’i dhënë fund luftës së Izraelit në Gazë dhe për të rindërtuar territorin e shkatërruar.
Sipas planit, forca paqeruajtëse duhet të zhvendosen në Gazë për të siguruar zonat pas tërheqjes së forcave izraelite, si dhe t’i trajnojnë forca e reja policore palestineze dhe të mbështesin dërgimin e ndihmave atje.
Pjesa më e madhe e Gazës mbetet në rrënoja pas dy vjetësh luftë, e cila u shkaktua nga sulmet e udhëhequra nga Hamasi – grupi palestinez i shpallur organizatë terroriste nga SHBA-ja dhe BE-ja – më 7 tetor 2023.
Por, që nga njoftimi për një marrëveshje në fund të korrikut, përpjekjet për dërgimin e trupave kanë ngecur, pasi si Izraeli, ashtu edhe Hamasi nuk kanë pranuar t’i përmbushin kushtet që do ta mundësonin zbatimin e marrëveshjes.
Kryeministri i Kosovës, Albin Kurti, ka përsëritur ofertën e tij që kampi Bondsteel të shndërrohet në bazë të përhershme ushtarake amerikane. Kurti këtë deklaratë e bëri gjatë takimit me kongresistin demokrat, George Latimer, me të cilin bisedoi edhe për aspiratën e Kosovës që një ditë të bëhet pjesë e NATO-s.
“Diskutuam për zhvillimin ekonomik, përparimin në siguri, forcimin e pozitës sonë ndërkombëtare dhe partneritetin e fuqishëm ndërmjet Kosovës dhe Shteteve të Bashkuara të Amerikës, përfshirë bashkëpunimin në mbrojtje dhe zhvillim. Ritheksova qëndrimin tonë që Kampi ‘Bondsteel’ të shndërrohet në bazë të përhershme ushtarake amerikane, në funksion të paqes, stabilitetit dhe sigurisë afatgjate në rajon”, shkroi Kurti në rrjetet sociale lidhur me takimin e zhvilluar në Nju Jork.
Në tetor të vitit 2021, Qeveria e Kosovës kishte njoftuar se i kishte ofruar Shteteve të Bashkuara që të krijojnë një bazë të përhershme ushtarake në Kosovë.
Oferta, në atë kohë, i ishte paraqitur nënsekretarit të Departamentit të Mbrojtjes, Colin Kahl gjatë një vizite të ministrit të atëhershëm të Mbrojtjes, Armen Mehaj, në Uashington.
Kampi Bondsteel në Ferizaj është kampi më i madh ushtarak që SHBA-ja ka në Kosovë.
SHBA-ja, që Kosova e konsideron aleaten kryesore dhe është kontribuuese e rëndësishme në çlirimin e vendit dhe shtetndërtim, aktualisht ka afër 600 trupa në Kosovë në kuadër të misionit paqeruajtës të NATO-s, KFOR.
“Shtetet e Bashkuara të Amerikës janë aleati ynë i çmuar. Jemi thellësisht mirënjohës për miqësinë tonë të qëndrueshme dhe mbështetjen dypartiake që shteti ynë gëzon në Kongresin amerikan”, shkroi Kurti.
Kryeministri kosovar tha se gjatë takimit me kongresistin Latimer ka biseduar edhe për çështjen e personave të pagjetur që nga lufta e fundit në Kosovë më 1998-99.
Në këtë kontekst, Kurti përsëriti se është e rëndësishme të deklasfikiohet “dokumentacioni dhe të hapen arkivat nga Serbia” në mënyrë që të mund të zbardhet fati i personave të zhdukur.
Kurti vazhdimisht ka kërkuar që Serbia të hapë arkivat ushtarake dhe policore nga koha e luftës dhe së voni, pas gjetjes së tri varrezave masive në veri të Kosovës, krerët shtetërorë sërish kërkuan nga faktori ndërkombëtar që t’i bëjë presion Serbisë për hapjen e arkivave.
Sipas autoriteteve, mbi 1.500 persona vazhdojnë të jenë të zhdukur që nga lufta e fundit.
Në prag të trevjetorit të sulmit terrorist paramilitar në Banjskë, ngritëm sërish çështjen e Milan Radoiçiqit dhe domosdoshmërinë që ai dhe përgjegjësit tjerë të përballen me drejtësinë në Republikën e Kosovës./REL
Në nisje të punimeve të Javës së Nivelit të Lartë të Asamblesë së Përgjithshme të Kombeve të Bashkuara në New York, kryeministri i Republikës së Kosovës, Albin Kurti, u takua me Presidentin e Republikës së Turqisë, Recep Tayyip Erdoğan.
Kryeministri Kurti e falënderoi Presidentin Erdoğan për mbështetjen e vazhdueshme të Turqisë përgjatë gjithë etapave të ndërtimit të shtetit të Kosovës, zhvillimit të tij, në diplomaci sikurse edhe për fuqizimin tonë ushtarak, bashkëpunimin në vënien e themeleve të industrisë sonë të mbrojtjes dhe përkrahjen për anëtarësimin në NATO.
Po ashtu, ai shprehu mirënjohje për rolin shumëvjeçar të Turqisë në KFOR dhe për kontributin e rëndësishëm që ajo vazhdon të ketë për sigurinë dhe stabilitetin në Kosovë, duke theksuar profesionalizmin e Gjeneralmajor Özkan Ulutaş gjatë dy mandateve të tij si komandant i forcës së NATO-s në vendin tonë.
Kosova dhe Turqia kanë vazhduar forcimin dhe rritjen e shkëmbimeve tregtare me ç’rast ato arrijnë në vlerën prej 1 miliard dollarësh, me synimin që të rriten më shumë në të ardhmen. Po ashtu, janë rritur edhe investimet në Kosovë ku së fundmi kemi nisjen e fabrikës së re të municionit në Gjakovë dhe Parkun e Energjisë së Erës në Rahovec, që janë në bashkëpunim me kompani nga Turqia.
Në takim kryeministri Kurti diskutoi edhe për aktgjykimin e padrejtë juridikisht dhe moralisht dhe të pasaktë historikisht dhe faktikisht, të shpallur javën e kaluar nga Dhomat e Specializuara në Hagë ndaj ish-krerëve të UÇK-së, Hashim Thaçi, Kadri Veseli, Rexhep Selimi dhe Jakup Krasniqi, e që patjetër duhet të korrigjohet në Apel.
Çështje tjetër, të cilën e ngritën kryeministri Albin Kurti bashkë me kryetaren e Preshevës, Ardita Sinani, ishte diskriminimi i vazhdueshëm dhe sistematik i shtetit të Serbisë ndaj komunitetit shqiptar atje, nga pasivizimi i adresave, mosnjohja e diplomave e nënpërfaqësimi në secilin institucion shtetëror atje. Kryeministri thekoi se simetria e të drejtave të komuniteteve në vendet përkatëse është qasja dhe mënyra e domosdoshme për trajtim të drejtë dhe barabartë.
Kosova dhe Turqia do të vazhdojnë të thellojnë marrëdhëniet miqësore, sikurse do të rrisin e forcojnë edhe relacionet ekonomike e tregtare. Në përfundim të takimit, Kryeministri Kurti e ftoi Presidentin Erdoğan për një vizitë në Republikën e Kosovës. /Zyra e Kryeministrit
Kryeministri i Republikës së Kosovës, Albin Kurti, gjatë qëndrimit në Shtetet e Bashkuara me rastin e sesionit të 81-të të Asamblesë së Përgjithshme të Kombeve të Bashkuara, të dielën u takua me kongresistin amerikan nga Partia Republikane, Mike Lawler, anëtar i Komisionit për Punë të Jashtme të Dhomës së Përfaqësuesve dhe kryetar i Nënkomisionit për Lindjen e Mesme dhe Afrikën e Veriut.
Kryeministri Kurti e falënderoi kongresistin Lawler për anëtarësimin e tij në Kaukusin për Çështjet Shqiptare në Kongresin amerikan, si dhe për bashkëpropozimin e rezolutës në Dhomën e Përfaqësuesve në mbështetje të integrimit të Kosovës në NATO. Ai theksoi se Shtetet e Bashkuara të Amerikës janë aleati më i rëndësishëm i Kosovës.
Kryeministri e informoi kongresistin për zhvillimet e fundit në vend, përfshirë votimin e Qeverisë së re në Kuvendin e Republikës së Kosovës më 13 shtator, si dhe për gatishmërinë e Qeverisë për rifillimin e Dialogut Strategjik me Shtetet e Bashkuara, me një agjendë konkrete për sigurinë, energjinë, investimet dhe sundimin e ligjit.
Po ashtu u theksua bashkëpunimi i shkëlqyeshëm dypalësh, ndërmjet Kosovës dhe Shteteve të Bashkuara të Amerikës, në fushën e mbrojtjes. Ndërsa, u diskutua edhe për thellimin e bashkëpunimit ekonomik dhe për tërheqjen e investimeve amerikane në Kosovë, sidomos në energji, teknologji dhe prodhim, si dhe për rolin e mërgatës shqiptare në New York si urë për tregti dhe investime.
Në këtë takim, pjesë e të cilit ishte edhe deputeti Shaip Kamberi, kryeministri Kurti e njoftoi kongresistin Lawler për gjendjen e shqiptarëve në Luginën e Preshevës. Ai theksoi se, pas njëzet e pesë vjetësh dhe katër kornizash integruese, Komisioni Evropian konstatoi në vitin 2025 se plani i fundit për përfaqësimin e shqiptarëve në institucione ende nuk ka dhënë rezultate të matshme. Ai theksoi se përfaqësimi i tyre në institucione mbetet shumë larg në raport me popullsinë. Kryeministri ngriti edhe çështjen e pasivizimit të adresave, që prek mijëra shqiptarë dhe që ka pasoja të drejtpërdrejta në të drejtën e votës dhe në pajisjen me dokumente identifikimi, si dhe për adresimin e kësaj çështjeje.
Kryeministri Kurti foli edhe për aktgjykimin e padrejtë të Dhomave të Specializuara në Hagë ndaj katër ish-krerëve të UÇK-së, duke theksuar se është e rëndësishme të dallojmë atë që është thënë e pretenduar nga ajo që është provuar dhe vendosur nga gjykata.
Kryeministri tha se pretendimi për “Shtëpinë e Verdhë” dhe trafikimin e organeve, mbi të cilin u krijua pjesa dërrmuese e narrativës që parapriu themelimin e Dhomave të Specializuara, nuk ishte fare pjesë e aktakuzës, sikurse ra edhe pretendimi për krime kundër njerëzimit dhe sulme të gjera e sistematike ndaj popullatës civile. Kryeministri Kurti theksoi se Lufta e Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës ishte dhe mbetet e drejtë, e nuk mund të njolloset në asnjë mënyrë. Ndërsa shtoi se shqetësuese mbetet jotransparenca e Gjykatës Speciale që nga nisja e punës së saj e deri sot, si dhe dënimet e rënda pas vendimit që lëngon nga pasaktësia historike dhe faktike.
Në fund të takimit, Kryeministri Kurti e ftoi kongresistin Lawler për një vizitë në Republikën e Kosovës, bashkë me një delegacion të Kongresit amerikan.
Ambasada Amerikane përmes një postimi në rrjetet sociale njofton se ambasadori i SHBA-ve në vendin tonë Eric Wendt ka takuar kreun e SPAK, Klodian Braho.
Ky është takimi i parë i Wendt me numrin një të Strukturës së Posaçme, Klodian Braho.
Wendt bëri me dije se prioritetet e presidentit amerikan Donald Trump janë të qarta. Ai vuri theksin tek lufta kundër krimit ndërkombëtar, trafiku i narkotikëve dhe migracioni i paligjshëm.
Takimi vjen në një moment kritik për Shqipërinë, ku ka mjaft akuza për keqqeverisje dhe korrupsion.
Postimi i Ambasadës Amerikane:
Lufta kundër krimit ndërkombëtar, trafikut të narkotikëve dhe migracionit të paligjshëm janë ndër prioritetet kryesore të Presidentit Donald Trump.
Ambasadori Eric Ëendt u takua me drejtuesit e SPAK-ut për të diskutuar rëndësinë e institucioneve të pavarura në përballimin e këtyre sfidave, si dhe mënyrën se si partneriteti ynë kontribuon në një të ardhme më të sigurt dhe më të begatë për të dyja vendet.bw
Deputetja e Partisë Demokratike Ina Zhupa e ka cilësuar vitin e ri akademik si “vitin e revolucionit studentor”, duke u bërë thirrje studentëve dhe pedagogëve t’i bashkohen protestës së 13 tetorit.
Në reagimin e saj në Facebook, Zhupa edhe si pedagoge vec politikanes, rendit ndër problematikat e universiteteve tarifat e larta, kushtet në konvikte, boshatisjen e degëve, mungesën e laboratorëve dhe investimeve, infrastrukturën e amortizuar, kërkimin shkencor të cunguar dhe ndërhyrjet politike në autonominë universitare.
Ajo shprehet se studentët nuk duhet të mbeten thjesht numra në statistikat e regjistrimeve, por të jenë një brez që kërkon meritën mbi klientelizmin, dijen mbi propagandën dhe mundësinë për të ndërtuar të ardhmen në Shqipëri.
Postimi i plotë:
Uroj studentët, pedagogët dhe stafet universitare për një vit të mbarë akademik ku universiteti të kthehet në vendin ku fitohet dija, jo vendi ku humbet shpresa.
Një brez i ri kërkon të drejtat e veta, kërkon universitetin që meriton, kërkon meritën mbi klientelizmin, dijen mbi propagandën dhe mundësinë për të ndërtuar të ardhmen në vendin e vet.
Me 13 tetor, ora 12:00, bashkojuni protestës që kanë thirr studentët, bashkojuni pa dallim, sepse ju mund ta ndryshoni gjendjen. Si pedagoge i bëj thirrje kolegëve të mbështesim studentët dhe t’i bashkohemi thirrjes së tyre. Boll pamë klasat që zvogëlohen nga viti në vit, me të rinj të zhgënjyer që vetëm presin rastin të largohen.
Pakti që ju ofrua nga protestat e para në 2018 nuk ka realizuar asgjë. Studentët janë të harruar, tarifat janë të larta, kushtet e papërshtatshme në konvikte, boshatisja e degëve, kërkimi shkencor i cunguar, pedagogët e pavlerësuar financiarisht, ndërhyrjet politike vazhdojnë në dëm të autonomisë universitare.
Studentët përballen me kosto e papërballueshme e jetesës, mungesë laboratorësh dhe investimesh, infrastrukturë e amortizuar dhe një universitet gjithnjë e më larg tregut të punës.
Ndaj ky viti do jetë VITI I REVOLUCIONIT STUDENTOR sepse studentët janë baza e revolucionit Flamingo dhe ata nuk i ndal askush!
Këta student nuk do jenë thjesht numra në statistikat e regjistrimeve.
Do jetë brezi që do të sjellë ndryshimin. Një brez që kërkon të ardhmen këtu, jo jashtë Shqipërisë.
Dhe pa parë përreth, kuptoi menjëherë pse ishte thirrur përsëri.
Na kishit varrosur. Gabim. Na kishit harruar. Edhe më keq. Sepse ndërsa Hosteni rrinte nën dhe, absurditeti mbi dhe bëri karrierë. U bë drejtor. U bë deputet. U bë analist. U bë ekspert. U bë këshilltar. U bë zëdhënës. Madje herë pas here u bë edhe reformë. Dhe më në fund dikush duhej të ringjallej. Ja ku jemi.
NUK U KTHYEM PËR NOSTALGJI
Mos na vendosni në muze. Mos na vini në vitrinë. Mos thoni: “Ah, Hosteni! Çfarë kohe!” Ne nuk kemi ardhur të kujtojmë kohët e vjetra. Kemi ardhur të merremi me të rejat.
Dhe, për fatin tonë editorial, koha e re duket se është shkruar nga një satirist që nuk njeh masë. Realiteti po na bën konkurrencë të pandershme. Ne shkruajmë një shaka. Ai nxjerr konferencë shtypi. Ne shpikim një titull absurd. Ai e bën vendim zyrtar. Ne imagjinojmë një skenë qesharake. Ai e transmeton drejtpërdrejt. Në këtë pikë, nuk dimë më kush po kopjon kë.
NE KTHEHEMI PËR TË NGJESHUR
Hosteni nuk është kthyer për të bërë miq. Ka plot faqe të tjera për këtë. Nuk është kthyer për të marrë “like”. As për t’u ftuar në studio. As për të kërkuar leje.
Hosteni kthehet për të ngjeshur. Me humor. Me ironi. Me karikaturë. Me pyetjen që askush nuk dëshiron ta dëgjojë. Me atë titull që zëdhënësi do të donte të mos ishte shkruar. Me atë fjali që e bën një fjalim dyorësh të duket pikërisht aq qesharak sa ishte.
DO TË QESHIM ME TË GJITHË
Me pushtetin. Me opozitën. Me administratën. Me median. Me analistët. Me ekspertët. Me patriotët me tender. Me moralistët me shofer. Me revolucionarët me rezervim restoranti. Me reformatorët që reformojnë të njëjtën reformë për herë të pestë. Dhe, kur ta meritojmë: edhe me veten.
Sepse satira që kursen miqtë nuk është satirë. Është departament marrëdhëniesh me publikun.
NJË PARALAJMËRIM PËR NJERËZIT SHUMË SERIOZË
Nëse e merrni veten shumë seriozisht, kemi një problem. Jo ne. Ju. Nëse mendoni se posti juaj është tepër i rëndësishëm për humor, na jepni pak kohë. Nëse mendoni se emri juaj nuk duhet prekur, mos bëni gjëra qesharake. Nëse mendoni se çdo kritikë është sulm, bëhuni gati për një periudhë të vështirë.
Sepse Hosteni nuk pyet sa yje ka zyra juaj. Satira ka një zakon të keq: u heq gradat njerëzve. U heq kollaret. U heq podiumin. Dhe pastaj pyet: “Mirë, tani çfarë the?”
POLITIKANË, JU LUTEM MOS NDRYSHONI
Na duheni kështu. Natyralë. Mos merrni këshilltarë humori. Do të na prishni punë. Vazhdoni me premtimet. Vazhdoni me inaugurimet. Vazhdoni me deklaratat historike çdo të martë. Vazhdoni të shpallni fitore para se të fillojë beteja. Vazhdoni të na siguroni se “gjithçka është nën kontroll”. Ne do të jemi aty. Me laps. Duke shënuar orën kur humbi kontrolli.
ANALISTË, EDHE JU JENI TË SIGURT
Ju lutem mos u shqetësoni. Do t’ju trajtojmë me respektin që meriton një njeri që ka dhënë mendim për drejtësinë, ekonominë, luftën, bujqësinë, futbollin, inteligjencën artificiale, Kushtetutën, dhe çmimin e domateve brenda së njëjtës javë. Ky nivel ekspertize nuk duhet të humbasë. Duhet arkivuar.
MEDIA, FALEMINDERIT
Pa ju puna do të ishte shumë më e vështirë. Por ju na sillni materialin vetë. Në HD. Me titull të kuq. Me “BREAKING NEWS”. Me tre pikëçuditëse. Dhe me një person në studio që thotë: “Kam informacion ekskluziv, por nuk mund ta them.” Satira nuk mund ta shpikë këtë. Edhe sikur të përpiqej.
HOSTENI I RI NUK KA ORAR
Dikur revista priste të dilte nga shtypshkronja. Sot marrëzia nuk pret. Prandaj as ne. Një deklaratë del në mëngjes. Në drekë mund të jetë karikaturë. Në darkë mund të jetë histori kombëtare.
Hosteni i ri nuk pret numrin tjetër. Ai thumbon kur hekuri është i nxehtë. Dhe, nga sa shohim, hekuri në Shqipëri është vazhdimisht i nxehtë.
MOS NA THONI “E KENI TEPRUAR”
Ne nuk kemi fuqi ta teprojmë më shumë se realiteti. Kjo garë ka përfunduar. Realiteti fitoi. Ne vetëm raportojmë humbjen.
Kur një ngjarje duket si satirë, mos na fajësoni që e trajtojmë si të tillë. Kur një deklaratë tingëllon si parodi, mos na kërkoni ta bëjmë solemne. Kur absurditeti vishet me kostum dhe del në podium, Hosteni do ta njohë. Edhe nëse të tjerët ngrihen në këmbë.
KJO REVISTË KA VETËM NJË PROGRAM
Jo majtas. Jo djathtas. Jo lart. Jo poshtë. Drejt absurdit. Atje ku ndodhet, aty do të shkojmë. Nëse sot e bën njëri, qeshim me të. Nëse nesër e bën tjetri, radha është e tij.
Ne nuk kemi nevojë për baraspeshë artificiale. Kemi nevojë për material. Dhe materiali, falë Zotit dhe politikës shqiptare, shpërndahet gjerësisht.
PSE U RINGJALL HOSTENI?
Sepse dikush duhej të thoshte: “Po, edhe ne e pamë.” Sepse dikush duhej të pyeste: “Vërtet po e thoni këtë me fytyrë serioze?” Sepse dikush duhej të kujtonte se një kostum i shtrenjtë nuk e bën marrëzinë më pak qesharake.
Dhe sepse një vend ku pushteti nuk përballon dot të qeshurën është një vend që ka shumë nevojë për të.
NGA SOT, ASGJË NUK ËSHTË SHUMË SOLEMNE PËR T’U THUMBUAR
As posti. As titulli. As podiumi. As studioja. As konferenca. As slogani. As fjalimi. As “burimet pranë qeverisë”. As “burimet pranë opozitës”. As burimet pranë burimeve.
Nëse ka hipokrizi, ka Hosten. Nëse ka absurditet, ka Hosten. Nëse ka madhështi të rreme, ka Hosten. Nëse dikush përpiqet të na bindë se dy plus dy bëjnë pesë — ka shumë mundësi që të jetë kopertina.
KËSHTU QË, TË DASHUR LEXUES TË VJETËR:
Mirë se u gjetëm. Dhe ju të rinj: mirë se erdhët. Mbajeni mend emrin. HOSTENI.
Na varrosën si revistë. Po kthehemi si zakon. Na lanë në arkiv. Po dalim në kohë reale. Na menduan të vdekur. Por, për fatin tonë — marrëzia është e pavdekshme. Dhe sa kohë që ajo jeton, do të ketë punë edhe Hosteni.
Në përfundim të protestës së 127-të kundër qeverisë, qytetarët kanë lënë një mesazh në bulevardin përballë zyrës së kryeministrit Edi Rama.
Në Bulevard është shkruar mesazhi “Rama = Krimi”, duke tërhequr vëmendjen e qytetarëve dhe protestuesve.
Mesazhi u vendos në kuadër të protestës së zhvilluar kundër qeverisë, e cila prej 127 ditësh vijon me thirrje për largimin e kryeministrit Edi Rama dhe ndryshimin e qeverisjes.
Protestuesit kanë deklaruar se qëndresa do të vijojë edhe në ditët në vazhdim. GSH
Studentët në të gjithë vendin nisën sot vitin e ri akademik 2026-2027, ku mbi 20 mijë prej tyre ulen për herë të parë në auditore.
Edhe këtë vit peshën më të madhe të pranimeve e mbajnë universitetet publike, ku 70% e të rinjve kanë zgjedhur univeristetet publike dhe 30% universitetet private.
Për vitin e ri akademik edhe këtë vit degët më të preferuara nga maturantët janë Mjekësi e Përgjithshme, Sromatologjia, Inxhinieria, Arkitektura dhe Teknologjia e Informacionit.
Ministria e Arsimit ka rihapur aplikimet për plotësimin e formularit A1Z në portalin e-Albania për kandidatët që dëshirojnë të aplikojnë në raundin e tretë të pranimeve në institucionet e arsimit të lartë. Aplikimet do të kryhen deri nesër, 6 tetor, nga ora 08:00 deri në orën 16:00, përmes portalit “e-Albania”.
Ndërkohë, raundi i tretë i aplikimeve për maturantët do të zhvillohet nga 8 deri më 21 tetor 2026. Pas përmbylljes së procesit të regjistrimit më 21 tetor parashikohet që ky numër të arrijë mbi 21 mijë studentë. bw
Kryetarja e Kuvendit të Kosovës, Albulena Haxhiu, ka thirrur për të hënën, më 5 tetor, seancë plenare në orën 09:00, ku pika e parë e rendit të ditës është shqyrtimi i parë i Projektligjit për ndryshimin dhe plotësimin e Ligjit për Dhomat e Specializuara dhe Zyrën e Prokurorit të Specializuar.
Para seancës, në orën 08:00, Komisioni për Legjislacion, i kryesuar nga deputeti i Lëvizjes Vetëvendosje, Vigan Qorrolli, do ta shqyrtojë atë.
Qorrolli ka njoftuar se në mbledhjen e komisionit do të shqyrtohen aspektet juridike të projektligjit, në përputhje me Kushtetutën, legjislacionin në fuqi dhe procedurat e Kuvendit.
Projektligji fillimisht shqyrtohet në parim nga komisioni përgjegjës dhe më pas votohet në lexim të parë në seancë plenare.
Nëse miratohet, ai kthehet në komision për shqyrtim nen për nen dhe për shqyrtimin e amendamenteve. Pas kësaj, projektligji shkon në lexim të dytë, ku Kuvendi voton amendamentet dhe më pas tekstin e projektligjit me ndryshimet e miratuara.
Në raste të caktuara, nëse nuk merr votat e nevojshme në leximin e dytë, projektligji mund të shqyrtohet edhe në lexim të tretë.
Pas miratimit nga Kuvendi, ligji nënshkruhet nga kryetari i Kuvendit dhe i dërgohet presidentit për shpallje, në përputhje me afatet e përcaktuara me Rregulloren e Kuvendit.
Kuvendi mund të vendosë edhe shmangien nga afatet e zakonshme procedurale, me propozimin e së paku gjashtë deputetëve dhe me dy të tretat e deputetëve të pranishëm, nëse shmangia nuk bie ndesh me Kushtetutën.
Nisma për ndryshimin e Ligjit për Dhomat e Specializuara është dorëzuar nga Partia Demokratike e Kosovës më 21 shtator, pak ditë pas aktgjykimit të Dhomave të Specializuara në Hagë ndaj ish-krerëve të Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës.
Më 16 shtator, Hashim Thaçi dhe Jakup Krasniqi u dënuan me nga 25 vjet burgim, Kadri Veseli me 18 dhe Rexhep Selimi me 13 vjet, për krime lufte. Të katër u shpallën të pafajshëm për krime kundër njerëzimit. Ekipet mbrojtëse kanë paralajmëruar se do ta apelojnë verdiktin për akuzat për krime lufte.
Projektligji, sipas nismës së PDK-së, parasheh ndryshime në juridiksionin e Dhomave të Specializuara, përfshirë mundësinë që rastet që konsiderohen jashtë juridiksionit të tyre të procedohen në Kosovë. Ai parasheh po ashtu mundësinë e ankesës në Gjykatën Supreme të Kosovës, kufizimin e dënimit maksimal në 15 vjet dhe vuajtjen e dënimeve në Kosovë.
Një nga ndryshimet e propozuara është edhe mundësia që personat e dënuar nga Dhomat e Specializuara të jenë subjekt i faljes presidenciale.
Dy ditë më parë, Qeveria e Kosovës dha mendimin e saj për nismën, duke vlerësuar se nuk ka pengesa ligjore për procedimin e saj.
Sipas Qeverisë, vlerësimi përfshiu përputhshmërinë me legjislacionin e Bashkimit Evropian, ndikimin buxhetor dhe çështjet juridike të përmbajtjes së projektligjit.
Trajtimi i projektligjit po zhvillohet në një kohë kur Kuvendi po i afrohet fundit të afatit kushtetues për zgjedhjen e presidentit.
Gjykata Kushtetuese ka përcaktuar se afati 60-ditor për zgjedhjen e presidentit ka nisur më 8 gusht, pas konstituimit të Kuvendit, dhe përfundon më 6 tetor. Nëse presidenti nuk zgjidhet deri atëherë, Kuvendi shpërndahet dhe vendi shkon në zgjedhje të reja parlamentare.
PDK-ja e ka lidhur mbështetjen e saj për zgjedhjen e presidentit me miratimin e ndryshimeve në Ligjin për Dhomat e Specializuara.
Kryetari i PDK-së, Bedri Hamza, tha më 3 tetor se partia e tij është e gatshme të diskutojë për presidentin dhe të japë votat e saj menjëherë pas miratimit të ligjit.
“Vazhdimisht po e them, kërkesa e PDK-së është aprovimi final i ligjit. Pastaj, PDK-ja është e gatshme në të njëjtën ditë, në seancën e radhës të bisedojë e ta gjejë zgjidhjen për presidentin dhe t’i japë votat për presidentin”, tha Hamza.
Për zgjedhjen e presidentit në dy rundet e para nevojiten dy të tretat e të gjithë 120 deputetëve, pra 80 vota. Nëse asnjëri kandidat nuk i merr 80 votat, në rundin e tretë mjafton shumica e thjeshtë, pra 61 vota, ndërsa për të tri rundet duhet të jenë të pranishëm të paktën 80 deputetë.
LVV-ja, me 53 deputetë, tetë deputetë të komuniteteve joserbe dhe deputetin Nenad Rashiq, kishte 62 vota për formim të qeverisë. Nëse kësaj shifre do t’i bashkoheshin edhe 22 deputetët e PDK-së, numri do të shkonte në 84 vota, duke kaluar pragun prej 80 votash.
Ndryshimet ligjore janë kërkuar në kohën kur në Kosovë po zhvillohen protesta të përnatshme kundër aktgjykimit të Dhomave të Specializuara të 16 shtatorit.
Protestuesit, përmes thirrjes “Jo në emrin tim”, kanë kërkuar ndër të tjera edhe ndryshimin e Ligjit për Dhomat e Specializuara.
Protestuesit kanë ironizuar kryeministrin Edi Rama përmes pankartave gjatë protestës në ditën e 125-të të saj.
Në një pankartë, ata ironizojnë për programin “Prania Besnike”, teksa shprehen se ndërsa gjatë javës kryeministri dhe qeveria i tij i vjedhin qytetarët, të premteve i “dëgjon” hallet e tyre me “besnikëri”.
“Rama të premten na dëgjon hallet me “besnikëri”, gjithë javën trupa e tij na vjedh me plot mjeshtëri”, thuhet në një pankartë.
Në një tjetër, protestuesit i referohen gjendjes së shëndetësisë.
“Shëndetësia “falas”: E paguajmë me taksa, e blejmë me rryshfet.” Panorama
Gazetari i Syri Tv, Fatjon Gjinaj informon se me urdhër të SPAK agjentët e BKH-së kanë ushtruar kontrolle dhe në ministrinë e Mbrojtjes, e drejtuar aktualisht nga Ermal Nufi, ose siç e quan Arben Ahmetaj Ermal Raketa, pseudonimi që Forcat e Armatosura i referohen ministrit të tyre.
Kontrollet kanë pasur në fokus sekuestrimin e materialeve me vlerë për hetimin. Mësohet se SPAK iu drejtua pak kohë më parë GJKKO-së me një kërkesë për ushtrimin e kontrollit në banesën e biznesmenit izraelit Rony Yeffet, dhe Arjeta Puca administrator e TIMAK që ia shiti aksionet Ron Yeffet dhe krijuan së bashku kompaninë Timak Defense, por dhe zyrat e Ministrisë së Mbrojtjes.
Kontrolle janë ushtruar edhe ndaj kreut të KAYO-s, Ardi Veliu.
Me vendim të gjykatës janë sekuestruar praktika dhe dokumente që mund të jenë të vlefshme për hetimet. Pjesë e kontrolleve, me firmën e GJKKO-së ka qenë dhe kontrolli fizik, çka nënkupton se nuk përjashtohet që të jenë sekuestruar dhe telefona celularë, informon gazetari Gjinaj.
Kujtojmë se SPAK ka administruar audiopërgjimin që ish zv/kryeministri vuri në dispozicion dhe u bë publik në emisionin ‘Çim Peka Live’ në Syri Tv mbrëmjen e 7 shtatorit.
Pse quhet Ermal Raketa
Ermal Nufi përflitet shpesh në audiopërgjim si një nga pikat kryesore të kontaktit të Ron Yeffet në qeveri, edhe për afera të tjera.
“Ermal Raketa është pseudonimi që Forcat e Armatosura i referohen ministrit të tyre. Nga brenda më ka ardhur. Kur kreu i organizatës i ka thënë: ‘Ermal, ti po më zhgënjen’, Ermali çohet në këmbë dhe i thotë: ‘Unë për ty bëj dhe raketë!’. E firmos. Dhe Forcat e Armatosura tash kanë filluar i thonë Ermal Raketa” do të deklaronte Arben Ahmetaj tek Çim Peka live më 7 shtator 2026
Në intervistën e pestë për gazetarin ‘Çim Peka’ në Syri Tv Ahmetaj denoncoi se Shqipëria, si vend anëtar i NATO-s, është përfshirë në trafik të paligjshëm të armëve dhe municioneve, nëpërmjet biznesmenit izraelit Ron YEffet, ndërsa demaskon qeverinë, e cila pretendon se vendi ynë do të prodhojë municione nëpërmjet KAYO.
Në intervistën e pestë për emisionin Çim Peka Live në Syri Tv, publikoi audiopërgjimin, ku Ron Yeffet pranon se qeveria shqiptare e ka kontraktuar për të bërë punët e pista. Biseda e biznesmenit izraelit zhvillohet me dy sipërmarrës ukrainas, të cilët i fton të bëhen pjesë e trafikut të armëve. Ron Yeffet zbulon gjithashtu se armët prodhohen në vendet e afrikës, por amballazhohen në Shqipëri dhe më pas shiten pa tendera në vende të ndryshme të botës si prodhim shqiptar.
Sipas Yeffet, municionet prodhohen në vende të Afrikës, më pas sillen në Shqipëri për amballazhim dhe tregtohen pa tender edhe në vende të tjera të NATO-s.
Arben Ahmetaj, përmend edhe një ngarkesë me armë që është kapur pak ditë më parë në Itali. Ai publikoi gjithashtu edhe pasqyrat financiare të kompanisë së Ron Yeffet, e cila me 14 punonjës ka marrë rreth 10 milionë euro paga nga buxheti i shtetit. Në audiopërgjimet e publikuara nga Arben Ahmetaj, flitet edhe për planin e Ron Yeffet, që të marrë fushat gazmbajtëse të Delvinës dhe termoncentralin e Vlorës, ku përsëri ndërmjetësi është Ermal Nufi. Për këto pasuri publike, Yeffet u prorpozon sipërmarrësve ukrainas që të përdorin kompani prestanome amerikane, me qëllim që t`i mbyllet goja ambasadës së SHBA në Tiranë.
Ndërkohë mbrëmë po në emisionin ‘Çim Peka Live’ u publikua një pjesë e re nga audiopërgjimi i Ron Yeffet, që disponon ish-zëvendësKryeministri Arben Ahmetaj. Në pjesën e re të audiopërgjimit, Ron Yeffet flet me sipërmarrësit nga ukrainas, për ndërtimin e një fabrike armësh në Afrikë. Për të shuar skepticizmin e ukrainasve, Ron Yeffet u tregon atyre se ka udhëtuar në Sudan me Arjeta Pucën për çështjen e armëve. Armët pasi prodhohen në Sudan, sillen në Shqipëri ku paketohen dhe më pas shiten në vendet e BE apo vendet në konflikte.
SPAK ka ndërmarrë një seri kontrollesh në kuadër të hetimeve të nisura pas audiopërgjimeve të publikuara nga ish-zëvendëskryeministri Arben Ahmetaj, ku ngrihen pretendime për një skemë të dyshuar të trafikut të armëve dhe aktivitetit të kompanive të lidhura me KAYO. Një nga kontrollet është kryer në vilën në periferi të Tiranës, që raportohet se përdorej nga biznesmeni Ron Yeffet, ndërsa kontrolle janë ushtruar edhe në ambiente të tjera dhe në institucione shtetërore.
Në një lidhje live për News24, gazetarja Klodiana Lala raportoi se hetimi ka nisur kryesisht pas publikimit të audiopërgjimeve dhe administrimit të tyre nga BKH. Sipas saj, kontrollet nuk janë kufizuar vetëm te banesa e Yeffet, por janë shtrirë edhe në ambiente të tjera dhe në disa kompani që lidhen me çështjen.
Sipas raportimit, gjatë kontrolleve janë sekuestruar dokumente, kontrata private dhe materiale të tjera, ndërsa janë kontrolluar edhe ambiente të lidhura me KAYO-n. Hetimi, sipas Lalës, po mbahet me shumë rezervë nga SPAK dhe numri i kontrolleve është i lartë.
Kontrolle janë kryer edhe në Ministrinë e Mbrojtjes, ku, sipas burimeve të raportuara, janë sekuestruar dokumente që lidhen me praktika dhe kontrata. Po ashtu, në kuadër të hetimit janë kryer kontrolle personale, ndërsa pritet që të merren në pyetje persona të ndryshëm, përfshirë edhe Ron Yeffet. Raportimet e sotme konfirmojnë se kontrollet janë kryer me miratim gjykate.
Lala tha se në hetim mund të përfshihen edhe zyrtarë të lartë, ndërsa burime të rezervuara kanë bërë me dije se po bashkëpunohet edhe me autoritetet e huaja për verifikimin e aktivitetit që dyshohet si i paligjshëm. Hetimi pritet të shtrihet edhe jashtë Shqipërisë.
Emri i Ron Yeffet është përmendur nga Arben Ahmetaj në audiopërgjimet e publikuara prej tij, ku ish-zëvendëskryeministri ka ngritur pretendime për një skemë të mundshme të trafikimit të armëve dhe ka lidhur këtë çështje me KAYO-n dhe kompani të sektorit të mbrojtjes. Këto janë pretendime të bëra publike nga Ahmetaj dhe tashmë janë objekt verifikimi nga autoritetet.
Sipas gazetares Klodiana Lala, gjatë kontrolleve janë marrë edhe materiale elektronike, dokumente dhe kompjuterë. Ajo raportoi gjithashtu se kontrollet vijojnë dhe se, për shkak të natyrës së hetimit, nuk përjashtohet marrja në pyetje e personave të tjerë që mund të kenë dijeni për çështjen. Hetimi vijon, ndërsa priten të dalin më shumë detaje mbi objektin e kontrolleve, personat që do të pyeten dhe materialet e sekuestruara.
